| muratordom.pl » Budowa » Okna i akcesoria » Okna drewniane - natura i nowoczesność

Okna drewniane - natura i nowoczesność

Okna drewniane to dzisiaj wyrób luksusowy. Przeciętne okno z drewna sosny czy meranti jest dwukrotnie droższe niż okno z PCW. Jeżeli więc płacimy podwójną cenę, mamy prawo spodziewać się luksusowej jakości – wysokich walorów estetycznych, doskonałej izolacyjności cieplnej i akustycznej.

W naszym kraju zaledwie 240 producentów produkuje okna drewniane o rozwiązaniach konstrukcyjnych zaakceptowanych przez Instytut Techniki Budowlanej. Większość z nich – ponad 200 – opiera się na starej aprobacie DJ-68.
Jednak nawet ci, którzy posługują się starą aprobatą, od dawna już nie stosują się do jej wskazań. Wprowadzają liczne modyfikacje wywołane oczekiwaniami klientów bądź też pojawieniem się na rynku nowych materiałów. Przykładem na to są okapniki na ramiaku skrzydła – aprobata w ogóle nie bierze pod uwagę takiej możliwości.
Archaizm zapisów i rozwiązań użytkowych starej aprobaty powoduje, że niektórzy producenci, chcąc być w zgodzie z prawem, postanowili opracować własne dokumentacje techniczne – bardziej nowoczesne, pozwalające na produkcję szerszego asortymentu okien. Producent przedstawia taką dokumentację w Instytucie Techniki Budowlanej, dostarcza wykonane według niej okno i poddaje je badaniom. Gdy wypadną pomyślnie, na podstawie dokumentacji otrzymuje on aprobatę techniczną – dokument stwierdzający, że dane rozwiązanie konstrukcyjne jest uznane za poprawne (czyli takie, które można stosować w budownictwie w naszym kraju).

Konstrukcja jednoramowa

Konstrukcję takich okien tworzą ramiaki szerokości zazwyczaj 68 mm – stąd właśnie symbol DJ-68. Składając je, można uzyskać okna o różnych podziałach – jednodzielne (z jednym skrzydłem), dwudzielne (z dwoma) lub trójdzielne (z trzema). Skrzydła mogą być oddzielone słupkiem stałym lub tworzyć konstrukcję bez słupka, w której na styku dwóch skrzydeł znajduje się okucie ryglujące.
Skrzydła można również składać w układzie pionowym – jedno nad drugim. Powstają wówczas okna dwu- lub trójrzędowe. Pomiędzy skrzydłami zawsze umieszcza się dodatkowy poziomy element konstrukcyjny, tak zwane ślemię.
Zarówno w oknach dwu- i trójdzielnych, jak i dwu- lub trójrzędowych skrzydło otwieralne można zastąpić skrzydłem nieotwieralnym bądź naświetlem.

Drewno na profile

Okna robi się obecnie z drewna klejonego warstwowo. Ta technologia zapewnia nie tylko lepsze właściwości ram, ale też pozwala na lepsze wykorzystanie drewna. Dzięki sklejeniu trzech warstw otrzymuje się ramiaki o wyższej wytrzymałości, które nie wypaczają się tak jak drewno lite. 
Najistotniejszy jest ciężar użytego drewna. Niezależnie od jego gatunku na konstrukcję ram trzeba używać drewna o ciężarze powyżej 450 kg/m³. Tylko wtedy ma ono odpowiednią gęstość zapewniającą wystarczającą wytrzymałość konstrukcji i skuteczne zamocowanie w niej zawiasów.Do produkcji okien wykorzystuje się kilka gatunków drewna, z których najpopularniejsze są sosna i meranti.

Sosna. To tradycyjny materiał o znanym wzorze i usłojeniu. Drewno jest stosunkowo trwałe i wytrzymałe, a jednocześnie łatwe w obróbce i sprężyste. Łatwo je impregnować i malować.

Meranti. Drewno azjatyckie, które po odpowiednim zabarwieniu do złudzenia przypomina mahoniowe. Jednak jego parametry techniczne i właściwości są porównywalne z drewnem sosnowym, a nie mahoniowym.

Świerk. Ma gorsze właściwości niż sosna, ale często jest tańszy. Na okna powinno się wykorzystywać świerk górski, ponieważ jest bardziej odporny na zawilgocenie i korozję biologiczną. Drewno świerkowe ma wiele sęków, łatwo pęka i trudniej się je struga, dlatego wykorzystuje się je zazwyczaj na okna malowane farbami kryjącymi.

Dąb. To gatunek należący do grupy drewna ciężkiego, droższego, ale i trudniejszego w obróbce. Jego niewątpliwą zaletą – poza walorami konstrukcyjnymi – jest większa odporność na czynniki atmosferyczne, dzięki występującym w nim garbnikom naturalnie zabezpieczającym przed nasiąkaniem.

Powłoki ochronne

Niezależnie od tego, jakie drewno wybierze się do zrobienia ram okiennych, musi być ono chronione przed czynnikami zewnętrznymi, a przede wszystkim przed deszczem. Odpowiadają za to powłoki lakiernicze, które jednocześnie podnoszą walory estetyczne ram. Pod tą warstwą znajduje się warstwa impregnująca zabezpieczająca drewno także przed szkodnikami. Dobra i właściwie naniesiona powłoka lakiernicza ma gładką powierzchnię. Lakierowanie jest wykonywane przed szkleniem okna oraz przed montażem okuć, gdyż tylko taki cykl produkcji zapewnia, że rama okienna będzie zabezpieczona w każdym fragmencie obwodu. Dodatkowym zabezpieczeniem krawędzi ram są okapniki aluminiowe.

Okucia

Standardem jest obecnie okucie rozwieralno-uchylne pozwalające jednym ruchem klamki rozwierać skrzydło okienne na całą jego szerokość lub uchylać je w płaszczyźnie pionowej.
Dodatkowymi funkcjami nowoczesnych okuć mogą być: hamulec cierny (pozwalający na unieruchomienie otwartego skrzydła w dowolnej pozycji) oraz uchył stopniowy (umożliwiający regulację pozycji skrzydła uchylonego).
Do okien na najniższą kondygnację można dodatkowo wybrać okucia antywłamaniowe zabezpieczające przed podważeniem ramy. Rolki takich okuć wyglądają jak grzybki wchodzące w specjalne prowadnice rozmieszczone na zaczepach na całym obwodzie ościeżnicy. Liczba zaczepów decyduje o walorach antywłamaniowych. Wielu producentów oferuje okna z jednym zaczepem zamontowanym przeważnie w dolnym narożniku ramy, jest to jednak zbyt słabe zabezpieczenie. Pożądane minimum to zaczep antywłamaniowy w każdym narożniku. Jest to szczególnie istotne w drzwiach balkonowych i oknach wychodzących na balkon czy taras.
Mniej ważna jest marka producenta okuć, liczą się funkcje, jakie spełniają, gdyż i tak za sprawność działania okucia odpowiada producent okna. Oczywiście dobre i właściwie zamontowane okucia powinny pracować w sposób płynny, bez jakichkolwiek tarć czy zacięć. Ale warunkiem tego jest systematyczna konserwacja i oliwienie mechanizmów okuć.

Szyby

Standardem jest termoizolacyjna szyba zespolona o współczynniku U=1,1 W/(m²·K). Jest to pakiet dwóch szyb grubości 4 mm przedzielonych ramką dystansową szerokości 16 mm (obecnie coraz częściej termoramką). Hermetycznie zamknięta przestrzeń pomiędzy szybami jest wypełniona gazem szlachetnym (argon). Osiągnięcie tak dobrego współczynnika przenikania ciepła jest możliwe dzięki powłoce niskoemisyjnej na jednej z szyb. Z doświadczenia wynika, że taka wartość w relacji do ceny i korzyści z zaoszczędzonej energii jest w dzisiejszych warunkach optymalna. Być może zmieni się to wraz ze wzrostem cen energii lub z obniżeniem cen szyb, ale obecnie i w najbliższej przyszłości szyby o U=1,1 to standard. Pozwalają one nie tylko zmniejszyć straty ciepła, ale także podnoszą komfort akustyczny. Standardowy pakiet szybowy zmniejsza hałas zewnętrzny o 32-35 dB (tak głośny jest na przykład ulewny deszcz).
Specjalne pakiety szyb zespolonych pozwalają go stłumić do 45, a nawet 48 dB, lecz oczywiście wiąże się to ze znacznym wzrostem ceny, nawet o kilkaset złotych za każdy metr kwadratowy szyby.
W standardowe okna można także wstawić specjalną szybę zespoloną, która zapobiega nadmiernemu nagrzewaniu się pomieszczeń, chroni przed ciekawskimi spojrzeniami (szyba lustrzana lub ornamentowa) bądź znacznie mniej się brudzi (szyba samoczyszcząca). Każde takie rozwiązanie należy jednak omówić w momencie składania zamówienia na okna i być przygotowanym na cenę wyższą od standardowej.

Montaż

Okno staje się pełnowartościowym wyrobem budowlanym w momencie wbudowania w ścianę. Od tego, jak się je wbuduje, zależy też, czy zaprojektowane parametry techniczne i użytkowe okien zostaną ostatecznie spełnione. Dlatego bardzo istotne jest powierzenie montażu fachowcom, którzy naprawdę wiedzą, co robią. Najbezpieczniej jest powiązać zakup okna z jego autoryzowanym montażem przez ekipę montażową producenta lub sprzedawcy. Z pewnością powinno się unikać sytuacji, gdy kto inny wyprodukował okno, kto inny je sprzedał, a jeszcze kto inny zamontował. W przypadku jakiejkolwiek usterki i konieczności naprawy możemy mieć problemy z ustaleniem, kto zawinił. Dlatego też najrozsądniejszym rozwiązaniem jest zakup okien u producenta lub jego autoryzowanego przedstawiciela, który zleca montaż własnej lub autoryzowanej ekipie montażowej. Pozwala to dodatkowo na zaoszczędzenie 15% ceny brutto, gdyż zakup usługi budowlanej jest obciążony 7-procentową stawką VAT.

Solidny dostawca

Przepisy budowlane określają, co musi zrobić producent, aby mógł wprowadzić swoje wyroby do sprzedaży. Podstawowe znaczenie mają dwa dokumenty, ktore powinien on mieć: aprobata techniczna oraz wyniki badań swoich wyrobów, a także sprawnie działający zakładowy system kontroli produkcji. Tylko wtedy, gdy producent spełnia te trzy wymagania, może złożyć deklarację zgodności z odpowiednią aprobatą techniczną.
W systemie okien drewnianych Euroline wprowadzono nowe rozwiązania nie tylko technologiczne, ale także organizacyjne. Nadzór nad systemem kontroli produkcji sprawuje Związek Polskie Okna i Drzwi i to on udziela rekomendacji poszczególnym producentom okien. Taką rekomendację potwierdza certyfikat związkowy, dzięki któremu zyskuje się pewność, że w przypadku jakichkolwiek uchybień nabywca nie zostanie sam ze swoim kłopotem.
Decydując się na zakup okna, warto się zatem zwrócić do niezależnej instytucji (badawczej, związkowej, konsumenckiej) i zapytać, czy udzieli ona rekomendacji wybranemu przez nas producentowi i jego produktom. Z pewnością zwiększy ona pewność dobrego wyboru i będzie gwarancją satysfakcji z zakupu, dzięki któremu pozwoli zyskuje się sojusznika w przypadku jakiejkolwiek niesolidności ze strony dostawcy.

Po poradę techniczną czy handlową przy wyborze okien i informacje o producentach okien drewnianych można się zwrócić do Związku Polskie Okna i Drzwi, tel. (22) 423-92-27, e-mail: doradca@okna.org.pl

Odpowiednia wentylacja

Zgodnie z normą wartość współczynnika infiltracji powietrza powinna się zawierać w przedziale od 0,5 do 1.

Izolacja akustyczna

Aby okno dobrze tłumiło hałas z zewnątrz, wskaźnik RA2 okna powinien się mieścić w przedziale 25-32 dB, a Rw – 30-35 dB.

Izolacja cieplna

Zgodnie z normą współczynnik przenikania ciepła U okien nie powinien być wyższy niż 2 W/(m²·K). Obecny standard to 1,3 W/(m²·K).

Zalety

  • dzięki porowatej strukturze drewna i dobrym uszczelkom mają bardzo dobrą izolacyjność akustyczną i termiczną;
  • są trwałe – drewno klejone warstwowo ma stabilne wymiary mimo zmiennej temperatury (na powierzchni ram może się wahać między -30 a +50°C);
  • co kilka lat (podczas odnawiania) można zmienić ich kolor.

Wady

  • okna trzeba często odnawiać – farby kryjące co pięć lat, powłoki transparentne co trzy lata;
  • można je montować dopiero po ułożeniu tynków wewnętrznych – nadmierna wilgoć szkodzi bowiem nawet oknom wykończonym powłokami ochronnymi.

Okna z PCV

Okna z PCV cieszą się dużą popularnością Kojarzą się z nowoczesnością. Okna plastikowe są szczelne,...

zobacz więcej
zamknij
Przeczytaj dodatkowo:
Nowatorskie okucia okienne zapewniające...

Stała wymiana powietrza, łatwość obsługi, energooszczędność, odporność na włamania, ochrona przed hałasem,...

Jakie okna dachowe kupić na poddasze? Sprawdź, co...

Jeżeli stoisz przed wyborem okien dachowych, ten artykuł jest właśnie dla ciebie. Wyjaśniamy w nim, jakie są...

Wybieramy okna i drzwi

Dzisiaj wybór okien i drzwi nie jest już tak prosty jak kiedyś – najpierw trzeba poznać cechy,...

Okiennice – metoda na zacienienie wnętrza i...

Okiennice mają kilka istotnych funkcji użytkowych. Są też oryginalnym elementem zdobiącym elewację - dom z...

Co powoduje parowanie szyb i jak skutecznie...

Wiele osób żali się na parowanie szyb w swoich domach czy mieszkaniach, nie wiedząc jak sobie z tym...

Okna do domu pasywnego - relacja właścicielki...

Śledzimy budowę domu pasywnego pod Warszawą. Ważny etap. Są już zamontowane okna. Jakie parametry mają okna...

Żaden utwór zamieszczony w serwisie nie może być powielany i rozpowszechniany lub dalej rozpowszechniany w jakikolwiek sposób (w tym także elektroniczny lub mechaniczny) na jakimkolwiek polu eksploatacji w jakiejkolwiek formie, włącznie z umieszczaniem w Internecie - bez pisemnej zgody ZPR Media S.A.. Jakiekolwiek użycie lub wykorzystanie utworów w całości lub w części z naruszeniem prawa tzn. bez zgody ZPR Media S.A. jest zabronione pod groźbą kary i może być ścigane prawnie.