Szczeć pospolita – charakterystyka, uprawa i właściwości cennej rośliny leczniczej

2021-04-28 9:12
Szczeć pospolita
Autor: GettyImages Szczeć pospolita to wartościowa roślina lecznicza o dużych walorach dekoracyjnych

Szczeć pospolita (Dipsacus fullonum) to mało znana, ale wartościowa roślina lecznicza. Jej korzenie wykazują całe spektrum dobroczynnych działań dla organizmu. Roślina jest miododajna, a dodatkowo ma pewne walory dekoracyjne. Zwraca na siebie uwagę nietypowym, szczeciniastym wyglądem. Jak uprawiać szczeć pospolitą w ogrodzie?

Szczeć pospolita (Dipsacus fullonum) to roślina dwuletnia należąca do rodziny przewiertniowatych (Caprifoliaceae). Występuje naturalnie na kilku kontynentach. W Polsce jest gatunkiem pospolitym. Porasta łąki, pastwiska, przydroża, skraje lasów i tereny ruderalne (tzn. przekształcone przez człowieka).

Urządzanie ogrodu: jakie rośliny powinny znaleźć się w ogrodzie

Spis treści

  1. Szczeć pospolita - charakterystyka
  2. Wymagania i uprawa szczeci pospolitej
  3. Szczeć pospolita jako roślina ekspansywna
  4. Szczeć pospolita - zastosowanie w ogrodzie
  5. Zastosowanie szczeci w ziołolecznictwie

Szczeć pospolita - charakterystyka

Szczeć pospolita to wysoka roślina osiągająca nawet do 2 m wysokości. W pierwszym roku uprawy tworzy rozetę liści, w drugim pojawiają się długie łodygi z kwiatostanami.

  • Pędy. Pędy są grube, sztywne, kolczaste. Rozgałęziają się w kątach liści.
  • Liście. Liście są podłużne lub lancetowate, tępo zakończone o ząbkowanych brzegach. Wyrastają parami naprzeciw siebie.
  • Kwiatostany. Gatunek kwitnie od lipca do sierpnia. Kwiatostany to szczeciniaste główki, na których pojawiają się bardzo drobne, fioletowe kwiaty. Kwiatostany od spodu otoczone są kolczastymi, łukowato wygiętymi liśćmi przysadkowymi.
  • Owoce. Owocem jest brązowa, podłużna, czworoboczna niełupka.
  • System korzeniowy. Szczeć wytwarza mocny system korzeniowy. Tworzy długi (do 60 cm) i gruby (2,5 cm średnicy) korzeń palowy, który silnie rozgałęzia się.

Wymagania i uprawa szczeci pospolitej

  • Stanowisko i podłoże

Szczeć pospolita lubi miejsca dobrze nasłonecznione, w takich warunkach najlepiej rozrasta się. Optymalne są średnio żyzne gleby, umiarkowanie wilgotne o odczynie ph od obojętnego po zasadowy. Nie ma dużych wymagań – toleruje także słabsze typy podłoży.

  • Rozmnażanie szczeci pospolitej

Roślinę najlepiej rozmnażać wysiewając nasiona do inspektu w maju. Przez cały czas trzeba dbać, aby podłoże było lekko wilgotne. Najlepsza w tym wypadku jest mieszanka ziemi kompostowej, piasku oraz torfu (równe proporcje). Rozsadę wysadza się na miejsce stałe w lipcu.

  • Podlewanie szczeci pospolitej

Ważnym zabiegiem, zwłaszcza w pierwszych tygodniach uprawy, jest podlewanie. Później wykonuje się je jedynie w czasie długo utrzymujących się susz.

  • Nawożenie szczeci pospolitej

Nawożenie mineralne z reguły nie jest konieczne. Wystarczy odrobina kompostu.

  • Ściółkowanie szczeci pospolitej

Uprawy można ściółkować dla ograniczenia zachwaszczenia i zmniejszenia wyparowywania wody z gleby.

Szczeć pospolita
Autor: GettyImages Szczeć pospolita to roślina ekspansywna, przerasta obszary przeznaczone dla innych gatunków i zagłusza je

Szczeć pospolita jako roślina ekspansywna

Szczeć bywa ekspansywna, przerasta obszary przeznaczone dla innych gatunków i zagłusza je. Dlatego, aby ograniczyć takie ryzyko, najlepiej uprawiać ją w pojemnikach bez dna, zakopanych w gruncie. To zahamuje jej zapędy.

Przeczytaj też:

Rośliny ekspansywne: przemyśl, zanim posadzisz je w ogrodzie >>

Szczeć pospolita - zastosowanie w ogrodzie

Szczeć pospolita może być ciekawym urozmaiceniem rabat, zwłaszcza zakładanych z zastosowaniem kolczastych roślin (dzikie róże, berberys, dziewięćsił, juka karolińska, mikołajek alpejski, mikołajek agawolistny i wiele innych). Efektownie również wygląda posadzona wśród traw ozdobnych.

Roślina jest cennym pożytkiem dla zapylaczy. Jest gatunkiem miododajnym i pyłkodajnym. Wysuszone owocostany wykorzystuje się do tworzenia suchych kompozycji florystycznych.

Szczeć pospolita poza jedną wadą - ekspansywnością - ma same zalety: posiada duże walory dekoracyjne, pasuje do bukietów, pomaga pszczołom, a także ludziom. Warto ją więc uprawiać w przydomowym ogrodzie

Szczeć pospolita
Autor: GettyImages Szczeć pospolita jest cennym pożytkiem dla zapylaczy. To gatunek miododajny i pyłkodajny

Zastosowanie szczeci w ziołolecznictwie

Dawniej szczeć była masowo uprawiana, obecnie jej znaczenie jest mniejsze. Surowcem zielarskim jest głównie korzeń pozyskiwany wczesną wiosną (lub jesienią). Stosuje się go po oczyszczeniu, rozdrobnieniu i suszeniu (w temp. ok. 60°C). Zawiera kwas chlorogenowy, kwas chinowy, kwas kawowy, saponiny i irydoidy. Ostatnia grupa związków ma podobne działanie co antybiotyki.

Rozdrobniony korzeń można gotować przez ok. 5 minut lub sporządzić z niego nalewkę. Napary z liści służą natomiast jako kosmetyki. Nadają się do pielęgnacji tłustej cery. Stosuje się je do walki z trądzikiem. Działają na skórę łagodząco i likwidują wypryski.

Przeczytaj też:

Najcenniejsze zioła do ogrodu i ich właściwości lecznicze >>

Szczeć pospolita
Autor: GettyImages Szczeć pospolita ma właściwości lecznicze. Z rozdrobnionego korzenia można sporządzić nalewkę
warto wiedzieć

Szczeć pospolita wykazuje właściwości bakteriobójcze, przeciwzapalne i przeciwbólowe. Poprawia układ immunologiczny. Jest wykorzystywana jako wsparcie w walce z boreliozą. Działa ochronnie na wątrobę, wspomaga układ pokarmowy przyśpieszając produkcję żółci oraz soków trawiennych.

Rośliny doniczkowe jako naturalne leki. Czy wiesz jakie mają działania lecznicze?

Pytanie 1 z 4
Anginowiec - na co stosować?
Anginowiec
Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.
Nasi Partnerzy polecają

Materiał Partnerski

Materiał sponsorowany

Podziel się opinią
Grupa ZPR Media sprzeciwia się głoszeniu opinii noszących znamiona mowy nienawiści przepełnionych pogardą czy agresją. Jeśli widzisz komentarz, który jest hejtem, powiadom nas o tym, klikając zgłoś. Więcej w REGULAMINIE