Sparaksis - sadzenie, uprawa, pielęgnacja, zastosowanie

2021-04-29 20:54
Sparaksis
Autor: GettyImages Wymagania sparaksisów są specyficzne, dlatego należy wiedzieć, na co zwrócić uwagę w uprawie roślin, aby doczekać się ich pięknych kwiatów

Sparaksis to mało u nas znana i rzadko spotykana w ogrodach roślina bulwiasta. Warto poznać ją bliżej, bo choć jest dość wymagająca, jej piękne, barwne kwiaty, rozweselą każdy zakątek ogrodu i dodadzą uroku niejednej kompozycji rabatowej. Uprawa, pielęgnacja i zastosowanie sparaksis w ogrodzie.

Rodzaj Sparaxis skupia zaledwie kilkanaście gatunków roślin, zaliczanych do rodziny kosaćcowatych (Iridaceae), ale w uprawie znaczenie ma głównie jeden z nich: sparaksis trójbarwny (Sparaxis tricolor). Jego ojczyzną jest niewielki obszar leżący na terenie Afryki Południowej i tylko tam można go spotkać w naturze, ale ze względu na urodę swoich kwiatów, bywa też uprawiany w wielu innych krajach świata, jako roślina ozdobna.

Urządzanie ogrodu: jakie rośliny powinny znaleźć się w ogrodzie

Spis treści

  1. Sparaksis trójbarwny - jak wygląda?
  2. Sparaksis - uprawa i pielęgnacja
  3. Wykopywanie i zimowe przechowywanie cebul sparaksisa
  4. Sparaksis - zastosowanie w ogrodzie

Sparaksis trójbarwny - jak wygląda?

Sparaksis trójbarwny może dorastać do około 40 cm wysokości, tworząc zielone, mieczowate, długie, wąskie, sztywne liście i rozwijając latem (w lipcu i na początku sierpnia) wzniesiony, sztywny, nagi pęd kwiatostanowy, zakończony luźnym, kłosowym kwiatostanem, złożonym z kilku (1-9) dużych, barwnych kwiatów.

Pojedynczy kwiat sparaksisa ma promienistą budowę i złożony jest z sześciu szeroko lancetowatych, kolorowych płatków. Wewnątrz korony płatki mają u podstawy duży, zwykle żółty wzór na czarnym lub ciemnobrązowym tle, przypominający wyglądem rodzaj jaskrawej, falbaniastej kryzy. U gatunku kwiaty są zwykle czerwone, ale u odmian mogą być też białe, żółte, pomarańczowe lub fioletowe (w sprzedaży cebulki oferowane są zwykle jako mix odmian).

Sparaksis - uprawa i pielęgnacja

Mimo swojej urody, sparaksis trójbarwny jest wymagający i dość trudny w uprawie, a do tego niezbyt trwały, gdyż jego kwitnienie trwa tylko kilka tygodni, po czym roślina przechodzi w stan spoczynku. Wymagania sparaksisów są specyficzne, dlatego należy wiedzieć, na co zwrócić uwagę w uprawie roślin, aby doczekać się ich pięknych kwiatów.

  • Temperatura dla sparaksis. Co ciekawe, mimo egzotycznego pochodzenia sparaksis nie lubi upałów i preferuje umiarkowane temperatury. Jego rozwój w naturze przypada na miesiące zimowe i porę deszczową, kiedy temperatury są dość niskie (10–15°C), a wilgotność bardzo wysoka. Gdy temperatury zaczynają rosnąć i robi się naprawdę ciepło (25–30°C), roślina kończy kwitnienie, zasusza liście i przechodzi w stan spoczynku. Mimo swojego upodobania do niskich temperatur, roślina nie jest jednak mrozoodporna, dlatego w naszym klimacie nie może pozostawać cały rok w gruncie.
  • Sadzenie bulw sparaksisa. Bulwy sparaksisa sadzi się zwykle wprost do gruntu wczesną wiosną (w kwietniu), wybierając jedynie te największe (o obwodzie co najmniej 4 cm), bo tylko z nich doczekamy się licznych pędów kwiatostanowych i wielu kwiatów. Tak wczesny termin sadzenia bulw jest bardzo ważny, gdyż do zawiązania pąków kwiatowych, rośliny potrzebują na początku wegetacji przechłodzenia i podwyższonej wilgotności.
  • Podłoże i stanowisko dla sparaksisa. Ważnym czynnikiem powodzenia uprawy sparaksisów jest też zapewnienie im żyznego, przepuszczalnego, lekko wilgotnego podłoża i słonecznego stanowiska, gdyż nie lubią cienia i towarzystwa drzew oraz krzewów.
Sparaksis
Autor: GettyImages Sparaksis to mało u nas znana i rzadko spotykana w ogrodach roślina bulwiasta

Wykopywanie i zimowe przechowywanie cebul sparaksisa

Po posadzeniu bulw w pierwszej kolejności rozwijają się z nich mieczowate liście, a dopiero po kilku tygodniach (ok. 8 tyg.) pojawiają się kwiaty, które pozostają na pędach przez 3-4 tygodnie. Po kwitnieniu roślina zasusza liście i przechodzi w stan spoczynku. Wtedy należy wykopać jej bulwy z ziemi (przy okazji można też pobrać z roślin bulwy potomne i wykorzystać je do rozmnażania, zakwitną po około 2 latach), oczyścić z resztek pędów i liści, ułożyć w ażurowych skrzynkach i przysypane warstwą torfu przechować przez 3-4 miesiące w wysokiej temperaturze (25°-30°C) i wysokiej wilgotności powietrza (ok. 85%), a potem przez miesiąc w niskiej temperaturze (ok. 10°C), inaczej bulwy się „przepoczwarzą” (po posadzeniu nie wydadzą kwiatów tylko wytworzą nad bulwą-matką bulwę potomną, której rozwój będzie nieprawidłowy) i w następnym sezonie nie zakwitną.

Tak szczególne wymagania roślin w zakresie zimowego przechowywania określane „preparowaniem”, są bardzo trudne do spełnienia w warunkach amatorskich, dlatego zwykle każdego roku wiosną trzeba kupić do uprawy nowe bulwy, zawsze wybierając te największe.

Przeczytaj też:

Wykopywanie i przechowywanie bulw i kłączy roślin ozdobnych niezimujących w gruncie >>

Sparaksis
Autor: GettyImages Sparaksis ze względu na urodę swoich kwiatów, bywa też uprawiany jako roślina ozdobna

Sparaksis - zastosowanie w ogrodzie

Sparaksis w ogrodzie najładniej prezentuje się w jednogatunkowych grupach na tle trawnika lub na słonecznych rabatach w towarzystwie roślin jednorocznych (np. aksamitek), innych roślin bulwiastych (np. krokosmii, śniadka, iksji) i niewysokich bylin (np. niższych odmian floksów wiechowatych). Może być też uprawiany w skrzynkach lub donicach na balkonie bądź tarasie. Jego kwiaty nadają się też do cięcia.

Przeczytaj też:

Najpopularniejsze kwitnące rośliny jednoroczne na rabaty >>

Sparaksis
Autor: GettyImages Sparaksis jest wymagający i dość trudny w uprawie, a do tego niezbyt trwały, gdyż jego kwitnienie trwa tylko kilka tygodni

Pięknie kwitnące krzewy: czy rozpoznasz je wszystkie?

Pytanie 1 z 10
Jak nazywa się ten krzew?
budleja Dawida
Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.
Nasi Partnerzy polecają
Podziel się opinią
Grupa ZPR Media sprzeciwia się głoszeniu opinii noszących znamiona mowy nienawiści przepełnionych pogardą czy agresją. Jeśli widzisz komentarz, który jest hejtem, powiadom nas o tym, klikając zgłoś. Więcej w REGULAMINIE