Nawozy NPK – działanie i zastosowanie, przegląd nawozów NPK

2019-11-26 9:37 Michał Mazik
Nawozy NPK
Autor: GettyImages Nawozy NPK zawierają pierwiastki niezbędne roślinom do prawidłowego wzrostu

Nawozy wieloskładnikowe NPK zawierające głównie azot, fosfor i potas są szeroko wykorzystywane zarówno w uprawach profesjonalnych (rolnictwo, sadownictwo) jak i w przydomowych ogrodach. To swego rodzaju niezbędnik, który pomoże roślinom w harmonijnym wzroście i rozwoju. Jak je stosować?

Nawozy NPK to wieloskładnikowe nawozy mineralne zawierające makrolementy: azot (N - nitrogen), fosfor (P - phosphorus) i potas (K - kalium) w postaci przyswajalnej przez rośliny. Przy wyborze odpowiedniego nawozu należy kierować się jego składem i procentową zawartością poszczególnych pierwiastków. Przykładowo nawóz NPK 8+6+4 oznacza, że zawiera 8% azotu, 6% fosforu i 4% potasu.
Warto znać wpływ powyższych makroelementów na rośliny, a także zapotrzebowanie na nie poszczególnych grup roślin.

Objawy niedoboru składników mineralnych u roślin, czyli jak rozpoznać jakich makro- i mikroelementów brakuje roślinom >>>

Pierwiastki NPK a wzrost i rozwój roślin

Każdy z powyżej wymienionych pierwiastków jest niezbędny roślinom do prawidłowego wzrostu (oczywiście zapotrzebowanie jest różne w zależności od gatunku, wieku rośliny, itp.).

  • Azot (N) – gra pierwsze skrzypce w tablicy Mendelejewa jako stymulator wzrostu roślin. Faktycznie pełni najważniejszą rolę, biorąc udział w produkcji białek i kwasów nukleinowych. Wchodzi w skład chlorofilu. Ma wpływ na wzrost zarówno części nadziemnej, jak i podziemnej roślin. Przy niedoborze tego związku rośliny wolno rosną, są wyblakłe, zielone części jaśnieją, a w ekstremalnych sytuacjach nawet żółkną.

  • Fosfor (P) – ma ogromne znaczenie dla prawidłowej rozbudowy systemu korzeniowego. Wspomaga fotosyntezę. Jest niezbędny roślinom do obfitego wytwarzania kwiatów, a później owoców.

  • Potas (K) – w dużej mierze zwiększa odporność roślin na niekorzystne czynniki, np. przemarzanie, niedobór wody i choroby. Sprzyja rozkrzewianiu się roślin.

Nawozy NPK stosuje się przedsiewnie lub pogłównie (w czasie wegetacji roślin).

Zalety i wady nawozów NPK

Nawozy NPK są uniwersalne i w tym słowie zawierają się zarówno ich zalety, jak i wady. Nawozy NPK nadają się do nawożenia wielu grup roślin, wpływając na rozwój części zielonych, bryły korzeniowej, kwiatów oraz owoców. Zwiększają przy tym odporność roślin. Umożliwiają szybsze uzyskanie „wizualnych” efektów u gatunków ozdobnych i większe plony roślin jadalnych. Są niezbędne w przydomowym ogrodzie.

Niestety w wielu przypadkach nawożenie NPK nie wystarczy. Warto sprawdzić skład nawozu NPK, zwracając uwagę nie tylko na procentową zawartość makroelementów (azotu, fosforu i potasu), ale także obecność mikroelementów, które mają znaczenie dla procesów życiowych roślin. Przykładowo w uprawie pomidorów bardzo ważny jest bor, a dla cebuli - miedź. Aby jednocześnie poprawić strukturę gleby warto obok nawozów mineralnych stosować również nawozy organiczne.

>> Przeczytaj też: Nawożenie roślin w ogrodzie: najczęstsze błędy. Nigdy ich nie popełniaj

Nawozy NPK
Autor: GettyImages Nawozy NPK są uniwersalne, nadają się do nawożenia wielu grup roślin

Czym kierować się przy wyborze nawozu NPK?

W sprzedaży dostępnych jest wiele nawozów NPK różniących się zawartością pierwiastków i ich proporcjami. I właśnie na te aspekty powinno się zwracać uwagę (porównując z ceną), a dopiero później można kierować się marką czy formą produktu.
Jedne z najpopularniejszych nawozów to Azofoska i Polifoska. Ponadto w sprzedaży dostępna jest także Unifoska, Tarnogram, Florovit Agro Complex, Polidap, Yara Mila, Plonvit Nitro i Plonvit Energy. Wspomniany wcześniej bor i miedź zapewni m.in. Maximus Ekstra, w dużej mierze „specjalizujący” się w uprawach warzywnych. Wybór konkretnego produktu zależy od składu.

Jak wybrać nawóz NPK

Ogólne zasady doboru nawozów NPK:

  • dla roślin o ozdobnych zielonych częściach możemy skupić się na produktach z największą zawartością azotu. Jeśli zależy nam pokroju (zwartym, krzaczastym, innym) istotna jest także wysoka zawartość potasu. Azot powinno się stosować od wiosny do drugiej połowy lata (najbezpieczniej);
  • u roślin kwitnących warto aplikować nawozy z wyższą zawartością fosforu;
  • pod koniec lata można stosować tylko te nawozy NPK, w których jest mało azotu. Jesienią azotem nie powinno się nawozić! Natomiast potas przygotuje nadziemną cześć do zimy, fosfor – podziemną (w uproszczeniu);
  • u roślin jadalnych warto wybierać nawozy NPK bogate w mikroelementy - wiele z nich pełni kluczową rolę w procesach fizjologicznych, a niedobór wpływa na pogorszenie ilości i jakości plonu. Jednocześnie mają wpływ na smak pozyskiwanych plonów;
  • rośliny uprawiane w pojemnikach można nawozić nawozami granulowanymi, ale wygodne jest także stosowanie nawozów w płynie;
  • jeśli zauważymy na roślinach niedobór któregoś pierwiastka z grupy NPK, najlepszym i najszybszym przeciwdziałaniem będzie zastosowanie nawozu dolistnego;
  • nawozy granulowane powinno się wymieszać z glebą.
Nawozy NPK
Autor: GettyImages Wybierając nawóz NPK warto zwrócić uwagę nie tylko na procentową zawartość makroelementów (azotu, fosforu i potasu), ale także obecność mikroelementów
O autorze
Michał Mazik
Michał Mazik
Michał Mazik - absolwent ogrodnictwa na Uniwersytecie Przyrodniczym w Lublinie. Autor kilkunastu książek o tematyce ogrodniczej i zielarskiej, w tym „Ogród z pasją”, „Zioła w ogrodzie i w domu,”"Dary pszczół", "Przyroda Lublina". Współpracuje z mediami, producentami, zajmuje się zakładaniem ogrodów, prowadzi szkolenia branżowe, działa w marketingu. Praktykę zdobywał w Polsce (zakładanie i pielęgnacja ogrodów), Stanach Zjednoczonych (produkcja zieleni ozdobnej), Anglii (pielęgnacja farm malinowych i jeżynowych), Włoszech (sady jabłoniowe). Współpracował z holenderskimi firmami (tworzenie baz danych roślin, ogrodnicze technologie mobilne, konferencje branżowe). Należy do lubelskiego oddziału Stowarzyszenia Inżynierów i Techników Ogrodnictwa.
Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.
KOMENTARZE