Spis treści
Drzewo oliwne jest rośliną długowieczną, która w naturalnych warunkach doskonale radzi sobie z upalnym latem i łagodną zimą. Niestety polski klimat jest dla niej wyzwaniem. Choć oliwki są bardziej odporne na chłód, niż mogłoby się wydawać, silne mrozy, zimny wiatr i nadmierna wilgoć mogą doprowadzić do uszkodzenia korzeni, pędów, a nawet obumarcia całej rośliny. Dlatego jeszcze zanim przyjdą pierwsze przymrozki warto zaplanować, gdzie i jak przechować drzewko do wiosny.
Czy drzewko oliwne można na zimę pozostawić na balkonie?
Drzewka oliwne potrafią przetrwać krótkotrwałe spadki temperatury poniżej zera. Starsze, dobrze zahartowane egzemplarze niektórych odmian mogą tolerować nawet kilkustopniowy mróz. Nie oznacza to jednak, że oliwka uprawiana w donicy bez problemu przetrwa polską zimę na balkonie.
Warto pamiętać, że korzenie roślin doniczkowych są znacznie bardziej narażone na przemarzanie niż korzenie drzew rosnących bezpośrednio w gruncie. Ziemia w donicy szybko się wychładza, szczególnie gdy pojemnik stoi na betonowej posadzce i jest wystawiony na działanie zimnego wiatru. Dodatkowym zagrożeniem są częste w naszym klimacie wahania temperatury, kiedy po kilku cieplejszych dniach nagle nadchodzą silne mrozy.
Pozostawienie drzewka oliwnego na otwartym balkonie przez całą zimę jest więc ryzykowne. Nawet jeśli odpowiednio osłonimy donicę styropianem, jutą czy agrowłókniną, podczas długotrwałych mrozów taka ochrona może okazać się niewystarczająca. Szczególnie wrażliwe są młode rośliny oraz egzemplarze, które przez całe lato rosły w osłoniętym, ciepłym miejscu.
Najrozsądniejszym rozwiązaniem jest zabranie drzewka z balkonu, zanim nadejdą silniejsze przymrozki. Nie trzeba jednak robić tego zbyt wcześnie. Oliwka dobrze znosi jesienny chłód, a stopniowe obniżanie temperatury sprzyja jej naturalnemu przejściu w okres zimowego spoczynku.
Przeczytaj też: Jak zabezpieczyć na zimę rośliny wieloletnie na tarasie? Sprawdzone metody ogrodników
Gdzie zimować drzewko oliwne?
Idealnym miejscem do zimowania drzewka oliwnego jest jasne, chłodne pomieszczenie, w którym temperatura utrzymuje się na poziomie 5–10°C. Takie warunki pozwalają roślinie ograniczyć tempo wzrostu i przetrwać zimę bez nadmiernego osłabienia.
Świetnie sprawdzi się nieogrzewana weranda, jasna klatka schodowa, ogród zimowy lub przeszklony ganek. Dobrym rozwiązaniem może być również garaż z dużym oknem, pod warunkiem że temperatura nie spada w nim poniżej zera, a do wnętrza dociera wystarczająco dużo naturalnego światła. Oliwka bowiem jest rośliną zimozieloną, co oznacza, że nawet podczas okresu spoczynku potrzebuje dostępu do światła. Niedobór światła może spowodować żółknięcie i opadanie liści, osłabienie pędów oraz pogorszenie kondycji całej rośliny.
Czy można na zimę drzewko oliwne wstawić do domu?
Wiele osób, które nie mają dostępu do chłodnej werandy ani ogrodu zimowego, zastanawia się, czy drzewko oliwne może spędzić zimę w mieszkaniu. Jest to możliwe, jednak wymaga zapewnienia mu odpowiednich warunków.
Zimą w ogrzewanych mieszkaniach temperatura często wynosi 20–23°C, a do tego ilość światła słonecznego znacznie mniejsza niż latem. W takich warunkach oliwka może zacząć tracić liście, wypuszczać cienkie, wydłużone pędy i stopniowo słabnąć.
Jeżeli nie mamy innego wyjścia, najlepiej ustawić drzewko w najjaśniejszym i jednocześnie najchłodniejszym pomieszczeniu w domu, np. w nieogrzewanej sypialni z dużym oknem wychodzącym na południe lub chłodniejszym pokoju, w którym można utrzymać temperaturę wyraźnie niższą niż w pozostałej części mieszkania.
Należy unikać ustawiania donicy bezpośrednio przy kaloryferze, kominku czy nawiewie ciepłego powietrza. Gorące i suche powietrze sprzyja przesuszaniu liści oraz pojawianiu się przędziorków. Niebezpieczne mogą być również zimne przeciągi, szczególnie gdy podczas wietrzenia na roślinę pada bezpośrednio mroźne powietrze.
Jeśli oliwka zimuje w ciepłym mieszkaniu, warto roślinę doświetlać. Trzeba także regularnie kontrolować wilgotność podłoża, ponieważ w ogrzewanym wnętrzu ziemia może wysychać szybciej niż w chłodnej werandzie.
Zobacz galerię zdjęć: Drzewko oliwne w donicy
Warunki zimowania drzewka oliwnego
Samo przeniesienie drzewka oliwnego z balkonu do pomieszczenia nie gwarantuje, że roślina bez problemu doczeka wiosny. Ważne jest zapewnienie mu odpowiedniej temperatury, dostępu do światła oraz i właściwa pielęgnacja.
- Temperatura i światło
Podczas zimowego spoczynku najlepiej zapewnić oliwce temperaturę wynoszącą 5–10°C. W takich warunkach jej zapotrzebowanie na wodę jest niewielkie, a procesy wzrostu zostają znacznie spowolnione.
Roślina powinna stać możliwie blisko jasnego okna. Szczególnie korzystna jest ekspozycja południowa, która zimą zapewnia najwięcej naturalnego światła. Należy jednak uważać, aby liście nie dotykały bardzo zimnej szyby.
- Podlewanie
Jednym z najczęstszych błędów popełnianych podczas zimowania drzewek oliwnych jest nadmierne podlewanie. W chłodnym pomieszczeniu roślina pobiera znacznie mniej wody niż latem, a ziemia w donicy wysycha wolniej. Przed każdym podlewaniem należy sprawdzić wilgotność podłoża i podlewać dopiero wtedy, gdy przeschnie.
Nie wolno jednak dopuszczać do całkowitego, długotrwałego przesuszenia bryły korzeniowej. Drzewko oliwne nawet podczas spoczynku potrzebuje pewnej ilości wody. Równie niebezpieczne jest pozostawianie wody w podstawce, ponieważ stale mokre korzenie są narażone na gnicie.
- Nawożenie
Podczas zimowania z nawożenia należy całkowicie zrezygnować. Oliwka nie potrzebuje w tym czasie dodatkowych składników pokarmowych, ponieważ jej wzrost jest mocno ograniczony.
- Kontrola stanu rośliny
Podczas zimowania warto regularnie oglądać drzewko. Szczególną uwagę należy zwrócić na spodnią stronę liści, młode pędy oraz miejsca, w których gałęzie łączą się z pniem. To właśnie tam często pojawiają się szkodniki.
Żółknięcie i opadanie liści może świadczyć o zbyt małej ilości światła, niewłaściwym podlewaniu, problemach z korzeniami lub gwałtownej zmianie warunków. Nie należy więc automatycznie zwiększać ilości wody, gdy tylko zauważymy pierwsze niepokojące objawy.
Jeśli liście zaczynają masowo opadać, warto w pierwszej kolejności sprawdzić wilgotność ziemi, temperaturę pomieszczenia i ilość dostępnego światła.
Przeczytaj też: Co zrobić, by rośliny doniczkowe przetrwały zimę w idealnej kondycji?
Kiedy wiosną wystawić drzewko oliwne znów na balkon?
Aby bezpiecznie przenieść drzewko oliwne na zewnątrz po zimie, należy:
- uważać na przymrozki i nie wystawiać rośliny na stałe zbyt wcześnie. Bezpieczny termin to zazwyczaj druga połowa maja (po tzw. zimnych ogrodnikach), gdy minie ryzyko nocnych spadków temperatury poniżej zera;
- zacząć od hartowania - gdy w dzień jest ciepło, można wystawiać oliwkę na zewnątrz na kilka godzin w osłoniętym miejscu, a na noc zabierać ją z powrotem do domu;
- chronić liście przed słońcem - przez pierwsze 1-2 tygodnie należy umieścić ją w jasnym, ale nie bezpośrednio nasłonecznionym miejscu.
Zobacz galerię zdjęć: Dom podcieniowy w Marynowach ma już ponad 200 lat i wciąż toczy się w nim życie
Dom podcieniowy w Marynowach przetrwał już z górą dwa wieki, a dzięki trosce jego obecnych gospodarzy ma szansę na drugie tyle, a może i dłużej. Przeczytaj, jak mieszka się w 200-letnim domu na Żuławach.