Spis treści
Kapusta biała - popularne warzywo
Kapusta głowiasta biała (Brassica oleracea var. capitata f. alba) to warzywo z rodziny kapustowatych (Brassicaceae), odmiana kapusty warzywnej. Występuje tylko w uprawie.
Kapusta to roślina dwuletnia: w pierwszym roku tworzy zwartą głowę złożoną ze skróconej łodygi (tzw. głąba) i ściśle do siebie przylegających liści. Jadalna jest cała głowa. Odmiany wczesne kapusty białej tworzą głowy mniejsze główki i bardziej luźne, natomiast odmiany późne - głowy większe i bardziej zbite. W drugim roku uprawy kapusta zakwita. Kwiaty są zebrane w groniaste kwiatostany. Po zapłodnieniu kwiatów tworzą się owoce – łuszczyny.
Wymagania kapusty białej
Kapusta biała potrzebuje gleb niezbyt ciężkich, bogatych w składniki mineralne, niezakwaszonych. Wymaga też dobrego zaopatrzenia w wodę.
Kapusta ma niewielkie wymagania cieplne. Jej nasiona kiełkują już w temperaturze 5-10 st. C, w takiej też temperaturze dobrze rozwija się rozsada kapusty.
Jak uprawiać kapustę białą?
Kapustę uprawia się z rozsady, którą można kupić gotową albo przygotować samodzielnie (od wysiewu nasion do sadzenia rozsady upływa 6-8 tygodni, rozsadę odmian wczesnych przygotowuje się w inspekcie, a odmian późnych na rozsadniku). Rozsadę sadzi się na grządki w zależności od odmiany: odmiany wczesne w kwietniu, odmiany średnio wczesne od końca kwietnia do połowy maja, a odmiany późne od początku do końca czerwca.
Podczas wzrostu kapustę należy podlewać i nawozić (2-3 razy co około trzy tygodnie, a odmiany późne 4 razy). Ziemię na grządkach należy co jakiś czas nieco spulchnić. Trzeba też usuwać chwasty.
Kapustę białą uprawia się jako plon główny bądź poplon (sadzony po wszystkich warzywach z wyjątkiem warzyw kapustnych i rzepowatych).
Nie wolno uprawiać kapusty w jednym miejscu po sobie częściej niż co 4 lata. Najlepiej udaje się uprawiana rok po warzywach strączkowych: grochu lub fasoli. Kapustę uprawia się w pierwszym roku po jesiennym nawożeniu obornikiem.
Przeczytaj też jak uprawiać kapustę włoską.
Zbiór kapusty
Kapustę zbieramy gdy głowy osiągną wielkość właściwą odmianie. Odmiany wczesne zbiera się od początku czerwca do połowy lipca, odmiany średnio wczesne od końca lipca do września, a odmiany późne najwcześniej przed końcem października (mogą pozostać w gruncie do pierwszych przymrozków).
Przeczytaj też: Posadź te warzywa obok siebie, a plony będą większe niż kiedykolwiek
i
Najgroźniejsze szkodniki kapusty głowiastej
Uprawa kapusty, choć satysfakcjonująca, narażona jest na ataki wielu szkodników, które mogą zniszczyć znaczną część plonów. Regularna obserwacja roślin pozwala na szybką interwencję i ochronę warzyw. Do najczęściej spotykanych i najgroźniejszych szkodników kapusty należą:
- Śmietka kapuściana - jej larwy stanowią największe zagrożenie, ponieważ żerują na korzeniach i szyjce korzeniowej. Prowadzi to do więdnięcia, a w skrajnych przypadkach nawet do całkowitego zamierania młodych sadzonek.
- Bielinek kapustnik i bielinek rzepnik - charakterystyczne, żarłoczne gąsienice tych motyli potrafią w krótkim czasie wygryźć w liściach duże, nieregularne dziury, pozostawiając jedynie grubsze nerwy. Niektóre z nich drążą korytarze wewnątrz główek, niszcząc je od środka.
- Piętnówka kapustnica - gąsienice tego motyla początkowo zeskrobują tkankę z liści, a w późniejszym stadium wgryzają się w głąb główek. Drążą w nich tunele, które zanieczyszczają odchodami, prowadząc do gnicia kapusty.
- Mszyca kapuściana - tworzą liczne kolonie i wysysają soki z roślin. Prowadzi to do deformacji liści, zahamowania wzrostu, a przy silnym ataku może uniemożliwić prawidłowe formowanie się główek.
i
Gdy kapusta nie wiąże główek – najczęstsze przyczyny
Zdarza się, że mimo starań kapusta rośnie bujnie, ale nie formuje zwartych główek. Problem ten może mieć kilka przyczyn, które często wynikają z błędów w uprawie lub niekorzystnych warunków pogodowych. Najczęstsze powody to:
- Niewłaściwe warunki termiczne. Zarówno długotrwałe chłody po posadzeniu rozsady (temperatura poniżej 10°C), jak i przedłużające się upały (powyżej 25-30°C) mogą zakłócić proces tworzenia główek. Niskie temperatury często prowadzą do tzw. jarowizacji, czyli przedwczesnego wybijania w pędy kwiatostanowe.
- Niedobory wody i składników pokarmowych. Kapusta ma bardzo duże zapotrzebowanie na wodę, zwłaszcza w fazie intensywnego wzrostu i wiązania główek. Braki wody, a także niedobory kluczowych mikroelementów, takich jak wapń i bor, skutecznie uniemożliwiają prawidłowy rozwój.
- Zbyt gęste sadzenie. Rośliny posadzone zbyt blisko siebie zaciekle konkurują o światło, wodę i składniki odżywcze z gleby. W takich warunkach ich wzrost jest osłabiony i nie mają one siły na formowanie zwartych, dużych główek.
- Nieodpowiedni termin sadzenia. Posadzenie odmian późnych w zbyt późnym terminie (np. pod koniec czerwca) sprawia, że roślina nie zdąży przejść całego cyklu rozwojowego i zawiązać główki przed nadejściem jesiennych chłodów.
Przeczytaj też: Jakie warzywa najlepiej sadzić po sobie? Poznaj zasady zmianowania!
