Spis treści
Oleica krówka – co to za owad?
Oleica krówka, czyli Meloe proscarabaeus, należy do rodziny oleicowatych. To chrząszcz występujący w Europie, północnej Afryce i części Azji. W Polsce można go spotkać przede wszystkim wiosną i na początku lata, zwłaszcza w miejscach nasłonecznionych, na obrzeżach ogrodów, łąkach, przy miedzach, skarpach i w pobliżu terenów, gdzie żyją dzikie pszczoły samotnice. Dorosłe owady żerują na roślinach, natomiast larwy są związane z gniazdami dzikich pszczół.
Oleica nie jest typowym szkodnikiem ogrodowym. Nie niszczy masowo roślin, nie podgryza korzeni i nie tworzy kolonii, które mogłyby zagrażać uprawom. Zdarza się jednak, że ogrodnicy napotykają ślady jego żerowania na młodych roślinach.
Jak rozpoznać oleicę krówkę?
Oleica krówka ma bardzo charakterystyczny wygląd. Dorosły owad jest ciemny, najczęściej czarny, czasem z granatowym, fioletowym lub metalicznym połyskiem. Ma wydłużone, miękkie ciało, stosunkowo małą głowę i duży, pękaty odwłok. Szczególnie łatwo rozpoznać samice, których odwłok bywa wyraźnie nabrzmiały.
Cechą rozpoznawczą oleicy są także bardzo krótkie pokrywy skrzydłowe. Nie przykrywają one całego odwłoka, przez co owad wygląda tak, jakby miał za małe skrzydła. Oleica porusza się powoli, niezgrabnie i zwykle nie próbuje uciekać lotem. Najczęściej można ją zauważyć, gdy chodzi po ziemi, ścieżce, rabacie albo niskiej roślinności.
Tryb życia oleicy krówki w ogrodzie
Cykl rozwojowy oleicy jest nietypowy. Samica składa jaja do ziemi. Po wylęgu drobne larwy, nazywane trójpazurkowcami, wspinają się na kwiaty i czekają na przelatujące pszczoły samotnice. Przyczepiają się do ich ciała i pasożytują na nich, a ostatecznie trafiają do gniazd pszczół. Tam rozwijają się, korzystając z zapasów pokarmu zgromadzonych dla larw pszczół, a czasem także kosztem ich potomstwa. Tam przechodzą przeobrażenie i osiągają dorosłość.
Warto zaznaczyć, że oleica krówka nie stanowi dużego zagrożenia dla pszczół miodnych, gdyż interesują ją wyłącznie pszczoły samotnice. Jeśli larwa oleicy przyczepi się do pszczoły miodnej i dostanie się do ula, umrze tam z głodu.
Dlaczego oleica krówka może być niebezpieczna dla człowieka?
Oleica krówka jest niebezpieczna nie dlatego, że gryzie lub żądli, lecz dlatego, że w sytuacji zagrożenia może wydzielać kantarydynę. To silnie drażniąca substancja obronna charakterystyczna dla oleicowatych. Kontakt z nią może prowadzić do zaczerwienienia skóry, pieczenia, podrażnienia, a nawet powstawania pęcherzy. Szczególnie ryzykowne jest roztarcie owada na skórze albo dotknięcie oczu, ust lub nosa po kontakcie z jego wydzieliną.
Najważniejsza zasada brzmi: oleicy nie należy brać do ręki. Trzeba też uważać na dzieci i zwierzęta domowe, które mogą zainteresować się powoli poruszającym się chrząszczem. Jeśli dojdzie do kontaktu z wydzieliną, skórę należy dokładnie umyć wodą z mydłem. Przy silnym podrażnieniu, pęcherzach, kontakcie z oczami albo przypadkowym połknięciu owada należy skontaktować się z lekarzem. Szczególną ostrożność powinny zachować osoby ze skłonnością do alergii na owady.
Jak pozbyć się oleicy krówki z ogrodu?
W większości przypadków nie ma potrzeby zwalczania oleicy krówki w ogrodzie. Jeżeli owad pojawił się pojedynczo, najlepiej zostawić go w spokoju i zadbać o to, aby nie dotykały go dzieci ani zwierzęta. Oleica nie rozmnaża się masowo na roślinach ozdobnych i nie wymaga oprysków.
Jeśli chrząszcz znajduje się w miejscu, gdzie łatwo o przypadkowy kontakt, można przenieść go bez dotykania rękami. Najbezpieczniej użyć łopatki, szufelki, kartonu albo grubych rękawic ogrodowych i delikatnie odsunąć owada na skraj działki, do wysokiej trawy, pod krzewy lub poza uczęszczaną ścieżkę. Nie należy go rozgniatać, bo wtedy ryzyko kontaktu z drażniącą wydzieliną wzrasta. Chemiczne zwalczanie oleicy nie jest zalecane, bo zwykle przynosi więcej szkody niż pożytku i może zaszkodzić także innym pożytecznym owadom.
Materiał powstał przy wykorzystaniu AI.
- Przejdź do galerii: Szerszeń europejski
9
