Gipsoteka

Tradycyjne sztukatorstwo odchodzi w zapomnienie. Spragnieni dekoracji wybierają raczej gotowe elementy sztukateryjne. Lżejsze, tańsze i precyzyjniej wykończone, wykonane ze styropianu lub z pianki poliuretanowej, coraz częściej zdobią wnętrza i elewacje dworków i rezydencji. 

Termin „sztukatorstwo”, czyli umiejętność zdobienia wnętrz i elewacji dekoracyjnymi wyprawami plastycznymi i elementami rzeźbiarskimi pochodzi od włoskiego słowa stucco. Tak w renesansie nazywano dekoracje z zaprawy składającej się z wapna, zmielonego marmuru, gipsu oraz kleju. Dzięki dużej plastyczności materiału można z niego wykonywać dowolne detale i elementy.
Od renesansu, który naśladował formy wykonywane w czasach antyku z litego kamienia, stiukowe dekoracje stopniowo zyskiwały na popularności, aby osiągnąć największy rozkwit w okresie baroku i rokoka. Używane do dziś wzory tradycyjnych elementów zdobniczych pochodzą z opracowań ksiąg rzymskiego architekta Witruwiusza, dokonanych na początku XVI wieku przez Andrea Palladio i Vignolę. Każda z grup zawodowo zajmująca się tym tematem korzysta z nich, stosując charakterystyczne dla siebie nazewnictwo. Żargony sztukatorów, konserwatorów czy historyków sztuki często są skrajnie odmienne – trudno nie pogubić się w gąszczu nazw określających często jeden i ten sam motyw.

Zdjęcie do bloczka '2 zdjecia' - art 250

Zdjęcie do bloczka '2 zdjecia' - art 250

Różnorodnymi wzornikami wykrawa się z miękkiego gipsu ozdobne profile. Zbyt długie listwy sztukatorskie najczęściej odkształcają się podczas procesu wysychania. Dlatego korzysta się z krótszych odcinków, dopracowując je już po zamontowaniu.

Zdjęcie do bloczka '2 zdjecia' - art 250

Zdjęcie do bloczka '2 zdjecia' - art 250

W XIX-wiecznych mieszczańskich domach niezwykle modne było zamawianie gipsowych modeli rzeźb antycznych. Takie kolekcje, zwane gipsotekami, służyły nie tylko kontemplacji, ale były również modelami podczas nauki rysunku. Obok – eklektyczne motywy dekoracyjne – rozetka kuchenna i palmetowe narożniki. Autorzy tych prac wykorzystali w nich poszczególne motywy bez dbałości o czystość stylistyczną.

Zarówno konserwatorzy zajmujący się restauracją zabytkowych rzeźb, jak i sztukatorzy zrzeszeni w cechu zazdrośnie strzegą swoich tajemnic, często przekazywanych z pokolenia na pokolenie. Nie ukrywają za to licznych zalet tego wdzięcznego i stylowego surowca, podkreślając różnorodność jego zastosowań. 

Przeczytaj dodatkowo:
Choinka w doniczce. Jak pielęgnować żywą choinkę...

Choinki w doniczce pięknie pachną i wyglądają w domu. Żywa choinka może być też po świętach przesadzona do...

Modne rośliny doniczkowe - 7 kwiatów doniczkowych...

Rośliny doniczkowe w nowoczesnym wnętrzu mogą wyglądać tak samo doskonale co w tradycyjnym. Zamiast dużej...

Kwiaty do sypialni. Jakie rośliny wybrać: aloes...

Kwiaty do sypialni - wbrew powszechnej opinii - to dobry pomysł, trzeba tylko wiedzieć, jakie rośliny...

Kreatywna (bez-donicowa) uprawa roślin pokojowych

Z reguły rośliny pokojowe uprawia się w donicach lub skrzyniach. Tymczasem w przypadku niektórych...

Bombki styropianowe z cekinami. Jak zrobić ozdoby...

Bombki styropianowe to świetny materiał na oryginalne ozdoby choinkowe. Zobacz, jak zrobić bombki ze...

Pomysły na wielkanocny stół [INSPIRACJE]

Świąteczne śniadanie powinno mieć odpowiednią oprawę, aby wprowadzać w radosny klimat Wielkanocy. Na stole...