Wierzbówka kiprzyca – roślina ozdobna i lecznicza, uprawa i zastosowanie

Wierzbówka kiprzyca
Autor: GettyImages Pędy wierzbówki osiągają do 150 cm wysokości

Wierzbówka kiprzyca (Epilobium angustifolium) to wieloletnia roślina zielna należąca do rodziny wiesiołkowatych. Jest znana od wieków, kwitnie dekoracyjnie, a jej prozdrowotne właściwości wciąż są odkrywane.

Wierzbówka kiprzyca nazywana także wierzbownicą kiprzycą lub wierzbówką wąskolistną (łac. Epilobium angustifolium) to wieloletnia roślina zielna (bylina), należąca do botanicznej rodziny wiesiołkowatych (Onagraceae). Nie jest zaliczana do ogrodowych roślin ozdobnych, co nie znaczy, że nie ma walorów dekoracyjnych. Występuje pospolicie w Ameryce Północnej, Azji oraz w Europie. U nas spotkać ją można niemal w całym kraju (od nizin aż po góry), zwykle rośnie na skrajach lasów, przy torach kolejowych, nieużytkach, przydrożach, łąkach i pastwiskach, gdzie tworzy duże, jednogatunkowe grupy, efektownie wyglądające szczególnie w czasie kwitnienia. Polska nazwa "kiprzyca" pochodzi od charakterystycznego wyglądu dojrzałych i otwartych owoców (owłosionych torebek) i uwalniających się z nich nasion z białym puchem, co przypomina kipiący wrzątek.

Czym wyróżnia się wierzbówka?

Wierzbówka kiprzyca nazwę zawdzięcza lancetowatym liściom, które do złudzenia przypominają liście wierzby. Z czołgających się kłączy wyrastają proste, gęsto ulistnione (często zabarwione na czerwono) pędy, osiągające do 150 cm wysokości. Na ich szczycie, w czerwcu i lipcu zakwitają różowo-fioletowe kwiaty zebrane w stożkowate grona. Zakwitają latem (lipiec-sierpień), w charakterystyczny sposób - stopniowo od dołu ku szczytowi kwiatostanu. Wierzbówka należy do roślin miododajnych, jej kwiaty wytwarzają bardzo duże ilości nektaru i są zapylane przez błonkówki – rząd owadów, do którego zaliczamy między innymi pszczoły, osy, czy mrówki.

Rośliny miododajne do ogrodu: uprawa i zastosowanie roślin, które lubią pszczoły >>

Wierzbówka kiprzyca
Autor: GettyImages Wierzbówka kiprzyca należy do roślin miododajnych, jej kwiaty wytwarzają bardzo duże ilości nektaru

Uprawa wierzbówki

Nie wyhodowano odmian uprawnych czy ozdobnych wierzbówki. W naturalnych warunkach roślina ta rozprzestrzenia się za pomocą nasion, uwalnianych z owoców i rozsiewanych przez wiatr.

Jest traktowana, jako roślina zielna, która głównie uprawiana jest ze względu na swoje prozdrowotne właściwości. Można spotkać w sprzedaży nasiona wierzbówki, które wysiewa się zwykle wiosną, bezpośrednio na miejsce stałe na większych powierzchniach.

Najlepsze do uprawy jest przeciętne, ale lekko kwaśne i wilgotne podłoże oraz słoneczne stanowisko. Wierzbówkę można także rozmnażać przez prosty podział (np. za pomocą szpadla lub noża) kłączy rosnących już roślin.

Warto wiedzieć, że wierzbówka jest rośliną wskaźnikową gleb bogatych w próchnicę, zasobnych w azot. Rośnie bardzo szybko, tworzy duże łany i może zagłuszać inne gatunki - konkuruje z nimi o wodę i składniki pokarmowe.

Właściwości lecznicze i zastosowanie wierzbówki kiprzycy

  • Lecznicze zioło. W medycynie ludowej wielu krajów od wieków uważana za lecznicze zioło i stosowana w leczeniu przerostu gruczołu krokowego oraz problemów z oddawaniem moczu.
  • Herbaty, napary, wyciągi. Z ziela sporządzano (i sporządza do tej pory) herbaty, napary oraz wyciągi, mające dobroczynne działanie w wielu schorzeniach, np. stanach zapalnych i obrzękach dolnych i górnych dróg moczowych, zaburzeniach gospodarki hormonalnej, przy zatruciach i wielu innych.

Spektrum prozdrowotnego działania preparatów sporządzonych na bazie różnych części wierzbówki jest bardzo szerokie. Działają one: silnie moczopędnie, odtruwająco, przeciwobrzękowo, przeciwbólowo, rozkurczowo, przeciwzapalnie, napotnie, przeciwalergicznie, ogólnie wzmacniająco oraz przeciwnowotworowo - ziele kiprzycy zawiera bogactwo składników antyutleniających, wpływających na wymiatanie z organizmu tzw. wolnych rodników, odpowiedzialnych za powstawanie komórek nowotworowych. Różnego rodzaju preparaty sporządzone na bazie ziela wierzbownicy są dostępne w ofercie wielu sklepów zielarskich.

Prowadzone w ostatnim czasie badania wykazały bardzo złożony skład chemiczny wierzbówki kiprzycy, mogący mieć bardzo pozytywny wpływ na układ hormonalny człowieka i wiele innych schorzeń. Trwają także prace naukowe w celu opracowania biotechnologicznej metody (hodowla in-vitro) otrzymywania surowca zielarskiego wierzbówki do produkcji suplementu diety w profilaktyce łagodnego przerostu prostaty i zapalenia gruczołu krokowego.

Ciekawostką jest także fakt, iż na Syberii i w innych rejonach o surowym klimacie, suszone i mielone kłącza wierzbówki były stosowane jako pokarm – wyrabiano z nich mąkę, używaną do wypieku chleba.

Najcenniejsze zioła lecznicze do ogrodu >>

Wierzbówka kiprzyca
Autor: GettyImages Wierzbówka kiprzyca uprawiana jest ze względu na swoje prozdrowotne właściwości. W medycynie ludowej od wieków uważana jest za lecznicze zioło
Zioła w ogrodzie - lubczyk, pietruszka, kolendra, szczypior
Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.
KOMENTARZE