Spis treści
Mszyce to małe roślinożerne owady należące do rzędu pluskwiaków. Pomimo swoich niewielkich rozmiarów są bardzo groźnymi szkodnikami, zarówno roślin ogrodowych czy uprawnych, jak i kwiatów domowych. Mszyce potrafią zaatakować niemal każdą roślinę w ogrodzie — od róż po drzewa owocowe. Niestety ich szkodliwość nie kończy się na uszkadzaniu roślin, często mszyce przenoszą rozmaite choroby.
Jak wyglądają mszyce?
Mszyce to niewielkie, ale bardzo charakterystyczne szkodniki roślin, które można stosunkowo łatwo rozpoznać gołym okiem. W zależności od gatunku osiągają od 2 do 5 mm długości i mogą mieć różne ubarwienie — od niemal przezroczystego i białego, przez kremowe, żółte oraz zielone, aż po ciemnobrązowe i czarne. Najczęściej tworzą liczne kolonie, które gromadzą się na młodych pędach, spodniej stronie liści oraz wokół pąków kwiatowych.
Ciało mszyc jest miękkie, owalne i zakończone charakterystycznym spiczastym odwłokiem. Ich cechą rozpoznawczą są dwie niewielkie rurkowate wypustki znajdujące się po bokach odwłoka. To tzw. syfony, które pełnią ważną funkcję komunikacyjną. Dzięki wydzielanym przez nie feromonom mszyce mogą ostrzegać inne osobniki przed zagrożeniem. Gdy jedna mszyca wyczuje niebezpieczeństwo, sygnał błyskawicznie trafia do całej kolonii, co pozwala owadom szybko reagować i przemieszczać się na inne części rośliny.
Przeczytaj też: Oto pierwsze szkodniki, które wiosną atakują twoje rośliny
Kolonie mszyc – jak mszyce atakują rośliny?
Mszyce niemal nigdy nie występują pojedynczo. Te niewielkie owady bardzo szybko tworzą liczne kolonie, które początkowo pojawiają się przede wszystkim na najmłodszych i najdelikatniejszych częściach roślin: wierzchołkach pędów, młodych liściach oraz pąkach kwiatowych. Z czasem szkodniki rozprzestrzeniają się także na łodygi, spodnią stronę liści i kolejne fragmenty rośliny, stopniowo ją osłabiając.
Kolonie mszyc rozwijają się niezwykle szybko. Gdy liczba owadów staje się zbyt duża, pojawiają się uskrzydlone samice, które odlatują na sąsiednie rośliny i zakładają nowe kolonie. Dzięki temu mszyce mogą w krótkim czasie opanować znaczną część ogrodu, rabaty czy balkonowych skrzynek.
To właśnie szybkie tempo rozmnażania sprawia, że mszyce są tak trudnym przeciwnikiem dla ogrodników. W ciągu jednego sezonu mogą wydać nawet kilkanaście pokoleń, a każda samica rodzi kolejne dziesiątki osobników. Młode mszyce wyglądają podobnie do dorosłych, jednak są wyraźnie mniejsze i od razu rozpoczynają żerowanie na roślinie. Dzięki temu populacja szkodników rośnie błyskawicznie, a pierwsze objawy uszkodzeń często pojawiają się już po kilku dniach od zasiedlenia rośliny.
i
Objawy żerowania mszyc – jak mszyce uszkadzają rośliny?
Wszystkie gatunki mszyc są wyjątkowo szkodliwe dla roślin, ponieważ bardzo szybko się rozmnażają i intensywnie żerują na ich najdelikatniejszych częściach. Mszyce mają charakterystyczny aparat gębowy typu gryząco-ssącego, którym nakłuwają tkanki roślin i wysysają z nich soki niezbędne do prawidłowego wzrostu. Najczęściej atakują młode, miękkie pędy wierzchołkowe, świeże liście, pąki oraz kwiatostany. Niektóre gatunki mogą żerować także przy szyjce korzeniowej, a nawet bezpośrednio na korzeniach roślin.
Pierwsze objawy obecności mszyc zwykle pojawiają się bardzo szybko. Liście zaczynają się zwijać, deformować i żółknąć, a młode pędy tracą prawidłowy kształt i wyraźnie słabną. Z czasem roślina przestaje rosnąć, gorzej kwitnie i staje się bardziej podatna na choroby. Przy silnym porażeniu pędy mogą stopniowo zamierać i zasychać.
Charakterystycznym objawem żerowania mszyc jest również lepka substancja pokrywająca liście i łodygi. To tzw. spadź, zwana też rosą miodową - słodka wydzielina produkowana przez owady podczas pobierania soków roślinnych. Spadź sprzyja rozwojowi chorób grzybowych, zwłaszcza czarnego nalotu zwanego sadzakiem, który dodatkowo ogranicza roślinie dostęp do światła.
Gdy zaatakowana roślina zostaje mocno osłabiona, mszyce szybko przenoszą się na kolejne okazy rosnące w pobliżu. Dlatego nawet niewielką kolonię warto zwalczać jak najszybciej, zanim szkodniki opanują cały ogród lub balkonowe uprawy.
Przeczytaj też: Masz dość mszyc w ogrodzie? Poznaj babcine sposoby, które działają lepiej niż chemia
Mszyce przenoszą choroby roślin
Dodatkowym zagrożeniem związanym z obecnością mszyc jest przenoszenie groźnych chorób roślin, w tym chorób wirusowych. Podczas wysysania soków owady uszkadzają tkanki roślin i mogą przenosić wirusy z jednej rośliny na drugą. W efekcie nawet niewielka kolonia mszyc może doprowadzić do szybkiego rozprzestrzenienia się infekcji w całym ogrodzie lub szklarni. Rośliny porażone wirusami często mają przebarwione liście, mozaikowe plamy, zahamowany wzrost oraz zdeformowane pędy i kwiaty. Co ważne, chorób wirusowych najczęściej nie da się skutecznie wyleczyć, dlatego tak istotne jest szybkie zwalczanie mszyc i regularne kontrolowanie stanu roślin.
Przeczytaj też: Naturalny sposób na mszyce: oprysk z czosnku, który zrobisz w 5 minut
