Kim jest polski inżynier budownictwa? Raport „Wizerunek inżyniera budownictwa w Polsce”

2026-02-04 14:30

Inżynier budownictwa to zawód, który tworzy fundamenty naszej cywilizacji, choć paradoksalnie rzadko dba o fundamenty własnej widoczności. Chociaż sektor budowlany generuje niemal 10 proc. polskiego PKB, a Polska jest obecnie jednym z największych placów budowy w Europie, specjaliści odpowiedzialni za ten sukces często pozostają w cieniu swoich projektów. Oto jak polscy inżynierowie są postrzegani przez środowisko, społeczeństwo i jak sami widzą swoją misję. Mówi o tym najnowszy raport Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa.

Inżynier budownictwa

i

Autor: Gorodenkoff/ Getty Images
Rozmowa Muratora: Jaką technologię budowy domu wybrać?

Inżynier - zawód z dużym zaufaniem społecznym

Inżynier budownictwa był przez lata postrzegany bardzo stereotypowo przez pryzmat serialowego "Czterdziestolatka". Zawsze zabiegany, w kasku, z papierami w ręce, co rusz zwracający uwagę pracownikom na budowie, "użerający się" z roszczeniowym brygadzistą Maliniakiem. Czy w dzisiejszych czasach wizerunek inżyniera budownictwa odbiega od tego stereotypu? Wciąż musi być obecny na budowie i interesować się tu wszystkim. XXI wiek to jednak co innego niż lata 70. ubiegłego wieku. Oto, jak wizerunek polskiego inżyniera widzą Polacy i samo środowisko.

Co ciekawe, mimo że zawód kojarzy się z obliczeniami (70 proc.) i pracą w terenie (59 proc.), inżynierowie to ludzie pełni pasji. Aż 67 procent inżynierów deklaruje satysfakcję ze swojej pracy, mimo że niemal połowa z nich stale odczuwa wysoką presję psychiczną. Największą bolączką środowiska nie jest jednak stres, a narastająca biurokracja, która wypiera kreatywność inżynierską na rzecz administrowania dokumentami.

W oczach Polaków inżynier budownictwa to przede wszystkim gwarant bezpieczeństwa. Mariusz Dobrzeniecki, prezes Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa w słowie wstępnym do raportu „Wizerunek inżyniera budownictwa w Polsce”, podkreśla, że inżynierowie to przedstawiciele zawodów odpowiedzialnych za bezpieczeństwo publiczne, rozwój infrastruktury i jakość przestrzeni, którzy od lat pracują z pokorą, w cieniu wielkich inwestycji, ale z poczuciem ogromnej odpowiedzialności.

Z badań wynika, że aż 86 proc. społeczeństwa darzy inżynierów zaufaniem, uznając ich za specjalistów kompetentnych i rzetelnych. Jak zaznacza w raporcie Michał Jaros, sekretarz stanu w Ministerstwie Rozwoju i Technologii, bez jego wiedzy, odpowiedzialności i nadzoru nie powstają bezpieczne, trwałe i nowoczesne obiekty.

Społeczeństwo kojarzy ten zawód głównie z pracą techniczną i obliczeniową (70 proc. ) oraz odpowiedzialnością za życie i zdrowie milionów obywateli (52 proc. ).

Inżynier kontra architekt, czyli fakty kontra emocje

Interesująco wypada porównanie inżyniera z architektem. Choć 68 proc. respondentów przyznaje, że ścieżka zawodowa inżyniera jest trudniejsza, to w sferze prestiżu emocjonalnego wygrywa architekt. Architekt funkcjonuje w kulturze jako twórca wizji i piękna, podczas gdy inżynier postrzegany jest jako fundament – ten, który sprawia, że „marzenia nie runą”.

Artur Popko, prezes zarządu Budimex S.A., zauważa jednak, we wstępie do  raportu, kluczową rolę sprawczą tej profesji.

- To oni przekuwają wizję w działające mosty, drogi i linie kolejowe – mówi.

Niestety, o ile architektura budzi fascynację, o tyle inżynieria budzi „jedynie” szacunek, pozostając w sferze racjonalnej, a nie emocjonalnej.

Ile zarabia polski inżynier? 

Dobry inżynier według Polaków powinien cechować się przede wszystkim wiedzą techniczną (84 proc. ), dokładnością (68 proc. ) oraz odpowiedzialnością (65 proc. ).

Co ciekawe, coraz częściej dostrzegana jest także jego kreatywność (41 proc. ), co otwiera szansę na nowoczesną narrację o tym zawodzie.

W kwestii finansów panuje rzadka w badaniach społecznych zgoda – 52 proc. Polaków uważa, że wynagrodzenia inżynierów są odpowiednie. Najliczniejsza grupa badanych (48 proc. ) szacuje ich zarobki na poziomie 7 500 – 10 000 zł netto, a co trzecia osoba uważa, że przekraczają one 10 000 zł. Co więcej, zawód ten staje się coraz bardziej atrakcyjny dla kobiet.

Prezes Budimeksu wskazuje, że zawód ten wybiera coraz więcej kobiet, a luka płacowa w dużych firmach budowlanych potrafi być na poziomie zaledwie 3 procent, co jest wynikiem znacznie lepszym niż średnia rynkowa. Przykładowo w Grupie Budimex luka płacowa (Gender Pay Gap) wynosi zaledwie około 3 proc.

Inżynier budownictwa tonie w biurokracji

Sami inżynierowie deklarują wysoką satysfakcję zawodową (67 proc. ), czerpiąc dumę z tworzenia realnych struktur, które zmieniają świat. Jednak ta duma ma swoją cenę. Środowisko czuje się przeciążone systemowo – niemal połowa inżynierów regularnie odczuwa bardzo wysoką presję psychiczną wynikającą z odpowiedzialności za ewentualne błędy.

Największą barierą nie jest jednak sam plac budowy, lecz narastająca biurokracja, która zabiera czas i wypiera inżynierską kreatywność na rzecz administracji. Jak wskazuje Michał Fedorowicz, inżynier musi przestać być postrzegany jako koszt inwestycji, a zacząć być traktowany jako jej kluczowa wartość i strategiczny zasób państwa.

Murowane starcie
Pompa ciepła – gruntowa czy powietrzna? MUROWANE STARCIE
Murator Google News