Spis treści
Co to jest elastyczny beton architektoniczny?
Składniki betonu architektonicznego GRC to oczywiście piasek, cement i woda. Ale poza nimi są jeszcze odpowiednio dobrane domieszki uplastyczniające, polimery (elastomery), barwniki oraz zbrojenie rozproszone w postaci włókien szklanych lub polipropylenowych, dzięki którym wyroby są elastyczne i wytrzymałe. Niektórzy producenci stosują podwójne zbrojenie betonu elastycznego siatką z włókna szklanego zatopioną w dwóch warstwach polimeru. Proporcje i sposób dozowania składników to efekt udoskonalania własnych, często opatentowanych przez poszczególnych producentów receptur. Beton GRC jest sprzedawany w postaci elastycznych płyt, paneli bądź dużych arkuszy. Zazwyczaj jest wytwarzany ręcznie przez doświadczonych rzemieślników.
Wymiary okładzin z betonu elastycznego
To one zdecydują o efekcie, jaki osiągniemy. Gdy chcemy, by ściana wyglądała jak monolityczna konstrukcja betonowa po rozszalowaniu bądź wielkowymiarowe płyty betonowe, wybieramy duże arkusze lub panele z betonu elastycznego. Elementy o mniejszych wymiarach będą wyglądały jak płyty betonowe.
Szerokość wyrobów z betonu elastycznego nie przekracza 120 cm, a największe z nich mają długość 300 cm (są też 290 cm, a nawet 305 cm, lecz szerokości 115 cm). Mniejsze elementy są dostępne w wielu formatach: płyty kwadratowe o boku 30, 60 i 115 cm, a także prostokątne 30 x 60 cm, 50 x 100 cm, 55 x 115 cm, 60 x 120 cm oraz 80 x 120.
Beton elastyczny można łatwo przycinać ręcznie (nożem tapicerskim lub piłą tarczową), co ułatwia dowolne rozplanowanie i dokładne dopasowanie elementów na ścianie. W razie potrzeby krawędzie wyrównuje się papierem ściernym granulacji 80 lub 100. Niektórzy producenci oferują usługę przycięcia płyt według zamówienia do niestandardowych wymiarów – najmniejsza szerokość elementu to 5 cm.
W odróżnieniu od typowych płyt betonowych, które mają grubość kilku centymetrów, elementy z betonu elastycznego zwykle mają grubość 5-6 mm (niektóre przeznaczone do montażu na zewnątrz – 8 mm).
Jakie są kolory okładzin z betonu elastycznego?
Do wyboru są okładziny z betonu elastycznego w kilku kolorach zbliżonych do naturalnych odcieni betonu:
- jasno- lub ciemnoszarym,
- grafitowym bądź antracytowym,
- białym.
Na zamówienie są oferowane barwy specjalne: miedziana, srebrna, czarna perłowa czy rdzawa (Flexartbeton). Ponieważ do produkcji wykorzystuje się składniki naturalne (m.in. cement), kolory w poszczególnych partiach produkcyjnych elastycznego betonu mogą się różnić. Podobnie jak na betonie monolitycznym na powierzchni betonu elastycznego są charakterystyczne przebarwienia, smugi czy plamy. Mogą również być widoczne włókna używane w procesie produkcji, co nie stanowi wady produktu. Powierzchnia elementów jest gładka lub ma tak zwane kawerny (raki) o różnej wielkości powstające w procesie syntezy chemicznej. Występują one w różnych miejscach i mogą znacznie odbiegać od siebie, zarówno wymiarami, jak i gęstością rozmieszczenia. Niektórzy producenci deklarują, że podczas wytwarzania betonu elastycznego można kontrolować wielkość kawern (małe, średnie i duże), ale ich położenie będzie zawsze przypadkowe. Ponadto okładzina z betonu elastycznego może nieco zmienić tonację kolorystyczną pod wpływem wysychania bądź zastosowanego impregnatu.
Mocowanie okładziny z betonu elastycznego
Dzięki małej wadze elementów i ich elastyczności taki beton montuje się stosunkowo prosto. A dzięki wskazówkom producentów można zrobić to nawet samodzielnie. Niektórzy producenci proponują jednak specjalne szkolenia praktyczne przed rozpoczęciem prac.
Beton elastyczny można przyklejać niemal na każde podłoże - na tynk cementowo-wapienny, beton, płyty gipsowo-kartonowe, OSB, HPL, a także drewno - pod warunkiem że powierzchnia nie ma ubytków, jest czysta i sucha. Betonem elastycznym można również wykańczać systemy ociepleniowe, ale pod warunkiem że warstwa zbrojona siatką została wykonana przynajmniej 3 dni wcześniej. W trakcie prac i wysychania poszczególnych warstw (gruntu, kleju, impregnatu) temperatura podłoża i otoczenia powinna wynosić od 5 do 25oC.
Sposób przygotowania podłoża powinien odpowiadać zaleceniom producenta. Na przykład przed klejeniem okładzin Stono oraz Greinplast OEA-BA zalecane jest gruntowanie podłoża odpowiednim środkiem. W przypadku okładziny IndustriaStone na podłożach nietypowych lub wymagających podwyższonej wytrzymałości zalecane jest wykonanie warstwy sczepnej z kleju polimerowego. Na podłoża chłonne, np. tynki cementowe, cementowo-wapienne, można zastosować hydroizolację (folię w płynie lub szlam izolacyjny), co ochroni podłoże przed dyfuzją pary wodnej oraz podciąganiem kapilarnym w strefie cokołowej.
Cienkie arkusze betonu elastycznego zazwyczaj mocuje się klejem cementowym wysokoelastycznym (klasy C2T), nakładając go packą zębatą i usuwając natychmiast nadmiar kleju z obrzeży płyty. Można także zastosować klej do kamienia naturalnego, dwuskładnikowy klej poliuretanowy lub montażowy. Zawsze trzeba się stosować do zaleceń producentów zarówno betonu, jak i kleju.
Między kolejno naklejanymi elementami z betonu elastycznego powinno się pozostawić fugę (minimalna szerokość podawana przez producentów to 1-3 mm). Po dociśnięciu okładziny klej wypełniający fugi formuje się wilgotnym pędzelkiem lub szpatułką. Aby zapewnić szczelność okładziny na elewacji i uniemożliwić wnikanie pod nią wody, zaleca się wypełnienie wszystkich spoin. We wnętrzach spoiny można pozostawić niewypełnione.
Ile kosztuje elastyczny beton architektoniczny?
Cena elastycznego betonu architektonicznego zależy od kilku czynników, takich jak:
- Producent i marka
- Grubość płyt (np. 2 mm, 3 mm, 5 mm)
- Format (rozmiar płyt) – najczęściej spotykane to np. 100x50 cm, 260x100 cm itp.
- Rodzaj wykończenia i kolor
- Ilość zamawianego materiału
Przybliżone ceny elastycznego betonu architektonicznego (na 2025 rok) - elastyczny beton architektoniczny w płytach (np. 2–3 mm grubości): od 100 zł do 250 zł za m². Mniejsze płyty lub dekoracyjne elementy mogą kosztować więcej za m², zależnie od obróbki. Tradycyjny beton architektoniczny (nieelastyczny, w formie płyt z betonu) może być tańszy, ale trudniejszy w montażu.
