Spis treści
- Unia Europejska przyjęła dyrektywę o efektywności energetycznej
- Termomodernizacja budynków obowiązkowa!
- Od kiedy obowiązkowa termomodernizacja?
- Klasy energetyczne budynków od 2024
- Główne założenia termomodernizacji
- Nowe dopłaty do termomodernizacji
Unia Europejska przyjęła dyrektywę o efektywności energetycznej
25 lipca 2023 roku Unia Europejska przyjęła dyrektywę mające na celu zmniejszenie zużycia energii końcowej w całej Unii o 11,7% do 2030, w porównaniu z prognozami zużycia energii na 2030 r. sporządzonymi w 2020. Wszystkie kraje członkowskie będą musiały podnieść efektywność energetyczną budynków. Nowe przepisy nakładają specjalne zobowiązanie na sektor publiczny – ma on osiągnąć roczne ograniczenie zużycia energii wynoszące 1,9% – informuje PAP. Zgodnie z zatwierdzonymi przepisami państwa członkowskie będą zobowiązane, by co roku zapewniać renowację co najmniej 3% całkowitej powierzchni budynków należących do instytucji publicznych.
Wzór na obliczenie wkładu każdego kraju w realizację tego celu będzie miał charakter orientacyjny. Komisja obliczy, czy wszystkie wkłady sumują się do ogólnego celu 11,7 proc., a jeśli nie, skoryguje wkłady, które są niższe niż byłyby, gdyby zastosowano wzór. Wzór ten opiera się m.in. na energochłonności, PKB na mieszkańca, rozwoju odnawialnych źródeł energii i potencjale oszczędności energii.
Budynki, w tym domy mieszkalne, są odpowiedzialne za wysoką emisję CO2. Zużywają też dużo energii, która pochodzi przeważnie ze źródeł nieodnawialnych. Europejska polityka dążenia do neutralności klimatycznej zakłada jako jedną z dróg do jej osiągnięcia zdecydowane poprawienie efektywności energetycznej budynków, czemu poświęcona jest dyrektywa EPBD (Energy Performance of Buildings Directive), tzw. dyrektywa budynkowa. Jej ostatnia nowelizacja ma doprowadzić do modernizacji budynków - mają być efektywne energetycznie i niezależne od paliw kopalnych. Wzmocni to bezpieczeństwo energetyczne, obniży koszty energii i poprawi jakość powietrza.
Termomodernizacja budynków obowiązkowa!
Do 2050 wszystkie budynki w Unii Europejskiej mają mieć zerową emisję. Od 2030 nowo wznoszone domy powinny być zeroemisyjne.
Polska przygotowuje rozwiązania prawne, żeby dostosować nasze prawo do unijnej dyrektywy. Szacuje się, że w naszym kraju wśród 6,3 mln domów jednorodzinnych ponad 1,7 mln budynków nie ma żadnej izolacji cieplnej ścian, a dalsze 347 tys. ma bardzo niski standard ocieplenia. Dlatego konieczna jest powszechna termomodernizacja domów.
Najbardziej energochłonne budynki z klasy G powinny osiągnąć:
- klasę F do 2030,
- do 2033 r. - klasę E.
W przypadku budynków niemieszkalnych modernizacja:
- do klasy E powinna nastąpić do 2027,
- do klasy D - do 2030 r.
Najważniejsze w termomodernizacji powinny być wymiana urządzeń grzewczych na niewykorzystujące paliw kopalnych oraz ocieplenie domów.
Od kiedy obowiązkowa termomodernizacja?
Dyrektywa została przyjęta 25 lipca 2023 roku. Następnie zostanie opublikowana w Dzienniku Urzędowym UE. Wejdzie w życie 20 dni od momentu publikacji w dzienniku ustaw.
Klasy energetyczne budynków od 2024
Ministerstwo Rozwoju i Technologii przygotowuje przepisy określające klasyfikację budynków pod względem energetycznym. Mają obowiązywać klasy od A do G. Wampiry energetyczne zostaną zakwalifikowane do klasy G. Nowo budowane albo istniejące budynki zeroemisyjne otrzymają klasę A.
Główne założenia termomodernizacji
Generalne i masowe podniesienie standardu energetycznego budynków wymaga olbrzymich nakładów finansowych, które powinno zapewnić państwo, zwłaszcza dla najuboższych energetycznie. Promowane powinno być:
- wymiana urządzeń grzewczych,
- ocieplanie domów,
- wymiana stolarki otworowej,
- montaż systemów wentylacji mechanicznej.
Jako urządzenia grzewcze powinno stosować się pompy ciepła. Źródłem energii elektrycznej powinny być fotowoltaika i farmy wiatrowe. Należy zaprzestać dotowania ogrzewania z wykorzystaniem paliw kopalnych. Pierwsze kroki w tym kierunku już zostały zrobione – w programie Czyste powietrze już nie ma dotacji do kotłów na węgiel. Kolejnym krokiem jest odejście od gazu.
Nowe dopłaty do termomodernizacji
W Polsce środki na termomodernizację oraz inwestycje w odnawialne źródła energii można uzyskać w programach:
- Czyste powietrze,
- Ciepłe mieszkanie,
- Stop smog,
- Mój prąd,
- w postaci ulgi termomodernizacyjnej.
Na razie likwidacja kopciuchów przebiega powoli, daleko jest do osiągnięcia założonych celów. Konieczne jest większe zachęcanie, także finansowe, właścicieli domów do inwestycji termomodernizacyjnych. W przypadku osób ubogich energetycznie państwo powinno dotrzeć do nich z doradztwem i zapewnić pomoc w przeprowadzeniu procedury.
Unia pracuje nad wprowadzeniem nowego źródła finansowania. Ma być nim Społeczny Fundusz Klimatyczny uruchomiony w 2026 r. W Krajowym Planie Odbudowy dla Polski są zarezerwowane środki na współfinansowanie prawie 800 tys. nowych źródeł ciepła i termomodernizacji 700 tys. domów i mieszkań do 2026 r.
Więcej na temat programów dofinansowania do termomodernizacji: