Spis treści
Jak wygląda rabarbar?
Rabarbar ogrodowy (synonimy: rabarbar zwyczajny, rzewień ogrodowy, rzewień zwyczajny, łac. Rheum rhaponticum) to roślina wieloletnia, której część podziemna zimuje w gruncie. Część nadziemna rabarbaru na zimę zamiera, wiosną roślina wypuszcza nowe liście. Rabarbar jest odporny na mróz, z powodzeniem zimuje w naszym klimacie. Pędy nadziemne rabarbaru dorastają do 1,5 m wysokości. Jadalne są ogonki liściowe rabarbaru, które przybierają czerwone zabarwienie i mają kwaśny smak.
Sadzenie i uprawa rabarbaru
Rabarbar najlepiej sadzić do gruntu jesienią – na przełomie września i października, ale mona też sadzić wiosną (w marcu). Odmiany słabo rosnące rabarbaru sadzi się w rozstawie 100-150 x 100-120 cm, a odmiany silnie rosnące w rozstawie 150-200 x 120-150 cm. Sadzonki rabarbaru sadzi się na takiej głębokości, aby pąki liściowe znajdowały się 2-3 cm pod powierzchnią gleby. Po posadzeniu karp rabarbaru, ziemię wokół nich należy mocno ugnieść.
Rabarbar należy sadzić na stanowisku słonecznym (tutaj rośnie lepiej i daje większy plon) lub półcienistym. Najlepsza dla rabarbaru jest gleba wapienna, żyzna i wilgotna, natomiast roślina źle rośnie na glebach piaszczystych i podmokłych. Rabarbar jest wrażliwy na niedobór wody, szczególnie w okresie wytwarzania pąków liściowych i wzrostu liści. Przy niedoborze wody plon jest niższy, a ogonki liściowe gorszej jakości.
Rabarbar nawozi się jesienią nawozem organicznym: kompostem bądź obornikiem, a wiosną nawozami mineralnymi. Dodatkowo w okresie zbiorów stosuje się nawożenie pogłówne azotem. W sezonie rabarbar należy systematycznie odchwaszczać.
Rabarbar kwitnie w maju – pędy kwiatostanowe należy jednak usuwać, ponieważ ich rozwój osłabia roślinę i uniemożliwia wykształcanie paków liściowych.
Rabarbar rozmnaża się przez podział w marcu rozrośniętych karp korzeniowych. Każda sadzonka powinna mieć kilka korzeni oraz minimum jeden pąk. Sadzonki sadzi się do wcześniej wykopanych dołków o średnicy 20–30 cm i podobnej głębokości, w rzędach co około 100 cm, wyłożonych warstwą kompostu lub dobrze rozłożonego obornika. Sadzonki umieszcza się tak, aby pąki znajdowały się około 2 cm od powierzchni gruntu.
i
Zbiór rabarbaru: kiedy zrywać rabarbar?
Ogonki liściowe rabarbaru zbiera się od początku maja do końca czerwca, najwcześniej w drugim roku po posadzeniu. Najlepsze do spożycia są łodygi, które liczą sobie od 3 do 5 tygodni. W starszych poziom szczawianów wapnia rośnie, a substancje te mogą być szkodliwe dla zdrowia, ponieważ wypłukują z organizmu wapń (składnik, który jest budulcem kości).
Ogonki zbiera się wyłamując je nisko nad ziemią. Zbiera się ogonki, które osiągnęły minimum 20 cm długości, nie więcej niż 1/3 liści z rośliny.
Po czym poznać, że rabarbar jest dojrzały?
Zbiera się tylko dojrzały rabarbar - łatwo go rozpoznać po kolorze łodygi: im bardziej czerwony kolor pędów, tym są one słodsze. Zbierając rabarbar warto też wziąć pod uwagę długość pędów i zrywać tylko te, które mają minimum 30-45 cm.
i
Autor: Getty Images/ Getty Images
Dżem z rabarbaru
Co robić z rabarbaru? Od kuchni po aptekę!
Rabarbar to prawdziwa skarbnica zdrowia i smaku. Jego charakterystyczne, kwaskowate łodygi są bogate w cenną witaminę C, która wzmacnia odporność, oraz szereg soli mineralnych, wspierających prawidłowe funkcjonowanie organizmu.
W kuchni wykorzystuje się soczyste ogonki liściowe. Ich orzeźwiający smak idealnie sprawdza się w domowych przetworach: od aromatycznych kompotów przez słodko-kwaśne dżemy i konfitury, po orzeźwiające soki i domowe wina. Rabarbar jest także niezastąpionym składnikiem wielu wypieków: od klasycznych ciast drożdżowych z kruszonką, przez tarty, muffiny, aż po egzotyczne crumble.
Oprócz zastosowań kulinarnych, rabarbar ma również swoje miejsce w medycynie naturalnej. Korzeń rabarbaru od wieków ceniony jest za swoje właściwości i wykorzystuje się go do produkcji leków, zwłaszcza tych wspomagających trawienie i działających przeczyszczająco.
Prawidłowe przechowywanie rabarbaru – świeżego i mrożonego
Aby cieszyć się smakiem rabarbaru jak najdłużej, kluczowe jest jego odpowiednie przechowywanie. Świeżo zebrane, zdrowe ogonki liściowe najlepiej trzymać w lodówce. Wystarczy owinąć je w wilgotny papier lub ściereczkę, co pozwoli zachować ich jędrność i świeżość nawet do tygodnia. Należy pamiętać, aby tuż po zbiorze odciąć blaszki liściowe, ponieważ pozostawione na łodygach przyspieszają ich więdnięcie.
Jeśli planujemy wykorzystać rabarbar po sezonie, najlepszym sposobem jest mrożenie. W tym celu umyte i osuszone łodygi należy pokroić na mniejsze kawałki, a następnie umieścić w woreczkach przeznaczonych do mrożenia. Tak przygotowany rabarbar będzie doskonałą bazą do ciast, kompotów czy dżemów w zimowych miesiącach, nie tracąc przy tym swoich walorów smakowych.
Odmiany rabarbaru
W uprawie ogrodowej spotkać można wiele odmian rabarbaru, które różnią się między sobą kolorem, smakiem oraz terminem dojrzewania. Ogólnie można je podzielić na te o łodygach czerwonych, które są zwykle bardziej kwaskowate i cenione w deserach, oraz te o ogonkach zielonych lub różowych, cechujące się łagodniejszym smakiem, idealnym także do dań wytrawnych.
Do najpopularniejszych odmian uprawianych w Polsce należą:
- 'Victoria' - ceniona za duże i mięsiste łodygi oraz łatwość w uprawie,
- 'Malinowy' - wyróżnia się intensywnie czerwonymi ogonkami i późnym terminem zbioru,
- 'Wczesny Horsera' - polska, wczesna odmiana o zielono-czerwonych łodygach,
- 'Holsteiner Blut' - charakteryzuje się smukłymi, żywoczerwonymi pędami o wyrazistym, ostrym smaku.