Spis treści
Centra i sklepy ogrodnicze oferują nam nasiona wielu roślin jednorocznych, dwuletnich i bylin. To najłatwiejsza droga do stworzenia pięknego ogrodu. Jednak z zakupem wiążą się koszty, a rośliny z nasion pochodzących z rejonów o łagodniejszym klimacie nie zawsze się udają. Warto natomiast zbierać nasiona z odmian sprawdzonych oraz starych a niedostępnych w handlu.
Kiedy nasiona są gotowe do zbioru?
Rośliny mateczne, z których planujemy zbierać nasiona, powinny być zdrowe. Najwartościowsze nasiona powstają najwcześniej. Nasiona zbieramy, gdy są dojrzałe.
- Nasiona suche (pękające: niełupka, ziarniak, rozłupka i niepękające: strąk, mieszek, torebka, łuszczyna) są gotowe do zbioru, gdy staną się suche i brązowe.
- Nasiona osłonięte mięsistym owocem (np. roślin dyniowatych, konwalii) możemy zbierać, gdy miąższ nabierze właściwej dla gatunku i odmiany barwy.
Kiedy zbierać nasiona roślin?
Właściwy moment na zbiór nasion to sztuka, która wymaga od ogrodnika cierpliwości i uważnej obserwacji. Natura sama daje nam sygnały, kiedy nasiona są gotowe. Generalna zasada jest prosta: im wcześniej roślina kwitła, tym wcześniej dojrzeją jej nasiona. Zwróć uwagę na nasienniki – gdy zmieniają kolor z zielonego na brązowy, beżowy lub czarny, stają się suche i twarde, a potrząśnięte delikatnie szeleszczą, to znak, że ich cenna zawartość jest już dojrzała.
Równie ważna jest pora dnia. Idealne "okno" na zbiory to pogodny poranek, tuż po tym, jak obeschnie rosa, ale zanim słońce zacznie mocno operować. Dlaczego? Wilgotne od rosy nasiona są bardzo podatne na pleśnienie podczas suszenia i przechowywania. Z kolei w pełnym słońcu i upale suche torebki nasienne stają się kruche i mogą pękać przy najlżejszym dotyku, rozsypując nasiona na ziemię, zanim zdążysz je zebrać. Dlatego pod żadnym pozorem nie zbieraj nasion w deszczu, tuż po nim ani zaraz po podlaniu ogrodu – wilgoć to największy wróg przyszłych plonów.
Jak zbierać nasiona?
Aby nie stracić nasion, które mogłyby się wysypać z pękających torebek nasiennych lub zostać wydziobane przez ptaki, można założyć na nie kawałki gazy lub papierowe tutki i związać u nasady kwiatu czy kwiatostanu. Można też zebrać je nieco wcześniej, umieścić w płóciennym woreczku lub papierowej torbie i powiesić w cienistym przewiewnym miejscu.
Przeczytaj też: Jak sprawdzić siłę kiełkowania nasion?
Autor: Irina Danilova/ Getty Images
Zbiór nasion
Nie warto zbierać nasion F1
Nasion odmian roślin jednorocznych, bylin i warzyw oznaczonych na opakowaniu symbolem F1 zbierać nie warto. Są to odmiany nazywane heterozyjnymi, które nasion nie zawiązują, a jeśli zawiążą – powstające z nich rośliny nie powtarzają cech rośliny matecznej. Zamiast pięknych roślin ozdobnych, możemy otrzymać formy zbliżone do dzikich, a warzywa niesmaczne.
Jak przechować zebrane nasiona?
- Owoce suche rozkładamy na kilka dni do przesuszenia w przewiewnym miejscu (na werandzie, strychu, wietrzonym pokoju). Potem oddzielamy je od okrywy, czyścimy i usuwamy nasiona uszkodzone i źle wykształcone.
- Owoce mięsiste kroimy, wyjmujemy nasiona i płuczemy (najwygodniej robić to na sicie). Oczyszczone rozkładamy cienką warstwą, by przeschły, a następnie pakujemy do papierowych torebek opisanych nazwą rośliny i datą zbioru (z czasem zmniejsza się siła kiełkowania). Na zimę umieszczamy je w suchym, przewiewnym pomieszczeniu, najlepiej w temperaturze około 12 st.C.
Przeczytaj też: Czy nasiona przechowywane przez kilka lat nadają się do wysiewu?
Zobacz galerię zdjęć: Stary dom w Drewnicy na Żuławach - Schonbaum 1825. Asia i Jacek go wyremontowali i prowadzą tu gospodarstwo
40
