Spis treści
Technologia domów z drewnianym szkieletem i wypełnieniem słomianym jest trwałym, ekologicznym i efektywnym energetycznie rozwiązaniem, które jednak w Polsce nadal mierzy się z barierami w postaci utrwalonych stereotypów i braku wiedzy.
Drewno i słoma – rozwiązanie znane od lat
- Od 25 lat zajmuję się budownictwem szkieletowym i może 20 lat temu po raz pierwszy zacząłem interesować się zastosowaniem słomy w tej technologii. Idea nie jest nowa, bo najstarszy zachowany dom zbudowany z drewnianych elementów tworzących szkielet i izolacji cieplnej ze słomy stoi we Francji w miejscowości Montargis i ma już ponad 100 lat – mówi Moritz Reichert. – Dla mnie przełomowe było uczestnictwo w ESBG, European Strowbal Gathering, spotkaniu entuzjastów tego typu budownictwa. Było to chyba w 2009 r. i od tej pory zacząłem myśleć o opracowaniu własnej wersji tej technologii. Efektem prac jest właśnie obecnie przez nas używany system prefabrykowanej konstrukcji drewnianej ze słomianym, sztywnym wypełnieniem – mówi Reichert.
Dobre drewno to podstawa
Struktura szkieletowa tej technologii wykorzystuje drewno BSH. To konstrukcyjne drewno klejone warstwowo, charakteryzujące się bardzo wysoką wytrzymałością, stabilnością wymiarową i estetyką. Składa się z minimum. trzech lameli drewna iglastego (zazwyczaj świerku), łączonych równolegle, co pozwala na tworzenie elementów o dużych przekrojach i długościach. Ma bardzo dużą wytrzymałość przewyższającą lite drewno. Ma także wysoką odporność ogniową, wyższą od stali, gdyż w razie pożaru i oddziaływania wysokiej temperatury ulega bardzo powolnemu procesowi zwęglania zachowując pełną nośność. Sam panel drewniany jest już konstrukcją nośną, która eliminuje wykonywanie potrzebę dodatkowych elementów nośnych.
- To nie jest kraj dla drewnianych prefabrykatów. Co sprawia, że nie decydujemy się na tę technologię?
Słoma prosto z pola
Słoma jest kupowana od rolników w postaci znanej z pól, czyli w dużych belach. To wymaga dużych magazynów do przechowywania, bo sprawdzony materiał dobrej jakości można kupić raz w roku zaraz po żniwach. To jest półprodukt, z którego wytwarzane są na prasie regularne kostki, np. o wymiarach 36x46x58 cm. Prasowanie pozwala uzyskać jednorodną strukturę materiału izolacji ze słomy. Następnym etapem jest umieszczenie prostopadłościennych elementów ze sprasowanej słomy w panelu drewnianym. – Opracowałem maszynę, dzięki której wprasowujemy te kostki pomiędzy elementy. To pozwala uzyskiwać za każdym razem taki sam stopień sprasowania. Przyjmujemy w naszych panelach, że jest to około 100 kg/m2. Nasze panele podlegają certyfikacji i kontroli w Niemczech - mówi Moritz Reichert.
Słomiane wypełnienie jest całkowicie naturalne pozbawione jakichkolwiek dodatków czy impregnatów. Jest takie jakie stworzyła je natura. Swoje właściwości i odpowiednie parametry zawdzięcza przechowywaniu w odpowiednich i kontrolowanych warunkach.
i
Panele drewniano-słomiane
W konstrukcji stosowane są standardowe rozmiary paneli o rozstawie słupków 62,5 cm (w osiach). To najpopularniejszy wariant dla budownictwa drewnianego stosowany na optymalne wykorzystanie płyt poszycia z OSB lub MFP o szerokości 1250 mm czy wełny mineralnej, która występuje w standardowych szerokościach 60 – 61 cm. Tam gdzie zachodzi potrzeba, stosowane są panele o mniejszym rozstawie elementów.
Panele stropowe, a także dachowe mają podobną konstrukcję jak ścienne, ale nie ma konieczności ich zastosowania i można wybrać np. konstrukcję stropów z drewna litego. Jeśli jednak ktoś chce to nie ma problemu, aby cały dom powstał z paneli izolowanych słomą.
Domy w tej technologii nie są bardziej narażone na szkody wywołane przez insekty lub gryzonie od domów wykonanych metodami uznanymi za tradycyjne z izolacją ze styropianu czy wełny. Słoma w odróżnieniu od siana nie jest pożywieniem dla gryzoni i owadów. W przypadku elewacji wentylowanej dodatkowo dla bezpieczeństwa stosowane są siatki zabezpieczające otwory wlotowe i wylotowe.
Właściwości termoizolacyjne i ogrzewanie:
Domy spełniają normy budownictwa pasywnego. Potwierdzona certyfikatem DIBt przenikalność cieplna panelu wynosi 0,162 W/m2K, z warstwami wykończenia z zewnątrz i wewnątrz jest to 0,15 W/m2K.
Słoma poza dobrymi właściwościami izolacji cieplnej jest też dobrym izolatorem akustycznym dobre właściwości akustyczne, co charakteryzuje współczynnik Rw na poziomie 54 dB.
Słoma charakteryzuje się wysoką zdolnością do akumulacji ciepła, co prowadzi do korzystnego "przesunięcia fazy" – ciepło gromadzone jest w warstwie słomy, a następnie jest bardzo powoli oddawane w ciągu 16 godzin, czyli w nocy. Zimą domy są łatwe do nagrzania i długo utrzymują ciepło.
i
Budowa domu
Dom z paneli ze słomy można postawić na wszystkich rodzajach fundamentów. Szczególnie polecana jest płyta, ale mogą to być tradycyjne fundamenty, fundament punktowy lub inny typ, np. śrubowy (wkręcany).
Dachy pokryte panelami słomianymi mogą być wykończone dowolnym materiałem (dachówka, blachodachówka, zielony dach itp.).
W przypadku zastosowania wypraw tynkowych stosowane są tynki wapienne od zewnątrz i gliniane od wewnątrz. Można je nakładać bezpośrednio na powierzchnie paneli. Nie ma przeszkód, żeby zastosować wykończenie w postaci płyt, desek montowanych na ruszcie.
Instalacje (elektryczne, wod-kan) są prowadzone w płycie fundamentowej, w przedściankach instalacyjnych, w tynku specjalny rodzaj przeznaczony do tego celu) lub w frezowanych rowkach paneli, minimalizując ingerencję w sam panel.
Domy są przystosowane do wszelkich typów ogrzewania – można zastosować tradycyjne grzejniki lub ogrzewanie podłogowe zasilane przez dowolne źródło energii: gazowe, paliwa stałe czy pompy ciepła.
- W pełni wykończone domy z paneli drewniano-słomianych pokrytych tynkami czy innego rodzaju materiałem ściennym wyglądają jak każdy inny dom. Nikt z zewnątrz nie pozna w jakiej technologii wykonany jest ten budynek – mówi Moritz Reichert.
Prefabrykowane elementy domu są dostarczane na plac budowy i montowane przez wykwalifikowaną ekipę. Po zakończeniu etapu montażu można przystępować od razu do prac wykończeniowych.
Technologia bez ograniczeń
- Mamy współpracujące biura, które zajmują się projektowaniem domów w naszej technologii jak również przeróbką projektów z każdej innej technologii. Na dobrą sprawę nie ma takiego projektu, którego nie moglibyśmy zrobić w technologii konstrukcji drewnianej z wypełnieniem słomianym. Mogą być bardziej lub mniej skomplikowane, ale generalnie począwszy od bloków mieszkalnych przez domy szeregowe, bliźniaki, domy jednorodzinne – mówi Moritz Reichert.
Ile trwa budowa domu ze słomy?
Jeżeli dom budowany jest zgodnie ze sztuką oraz projektem, to dom murowany powstaje około dwóch lat. W przypadku domu z prefabrykowanych paneli od momentu podjęcia decyzji i rozpoczęcia procesu projektowania można w pół roku oddać klientowi dom w stanie deweloperskim do wykończenia.
