Spis treści
Rozporządzenie Ministra Finansów i Gospodarki w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie oraz warunków technicznych użytkowania budynków mieszkalnych miało wejść w życie 20 września 2026 r. (z wyjątkiem przepisów o instalacjach wykorzystujących energię słoneczną). To właśnie konieczność zwiększenia dostępności budynków dla osób ze szczególnymi potrzebami była jednym z głównych powodów opracowania nowych przepisów. Te, choć teoretycznie gotowe, nadal nie zostały podpisane i ogłoszone w Dzienniku Ustaw. Treść projektu rozporządzenia jest jednak znana, więc wyjaśniamy, co się zmieni. W poprzednim artykule zajęliśmy się odległością domu od granicy działki, dojazdem do niej i jej zagospodarowaniem. Można go przeczytać tutaj: Szerszy dojazd do działki i większy garaż w granicy
W tym omówimy dostępność budynków dla osób o ograniczonej sprawności ruchowej, dostęp do światła i przepisy dotyczące akustyki.
Jakie przepisy obowiązują obecnie wyjaśniamy tutaj: Nowe Warunki techniczne spóźnione, ratunek w prowizorce
Dostępność - budownictwo wielorodzinne, ale nie jednorodzinne
Tu zmiany są duże, ale dotyczą budownictwa wielorodzinnego i budynków użyteczności publicznej, nie domów jednorodzinnych.
W myśl nowych Warunków technicznych budynki użyteczności publicznej i zamieszkania zbiorowego mające co najmniej dwie kondygnacje oraz budynki mieszkalne wielorodzinne mające co najmniej trzy kondygnacje (czyli pater i dwa piętra) muszą być wyposażone w dźwig osobowy lub osobowo-towarowy (§ 49 ust. 1). W budynkach wielorodzinnych bez windy dostęp na wszystkie kondygnacje ma być zapewniony przez wykonanie pochylni albo zainstalowanie urządzenia podnoszącego.
Co najmniej 6% mieszkań w budynku wielorodzinnym liczącym więcej niż cztery lokale, lecz nie mniej niż jedno mieszkanie, ma być dostępnych dla osób niepełnosprawnych (§ 91). Taki lokal ma mieć we wszystkich pomieszczeniach mieszkalnych, kuchni i łazience przestrzeń manewrową o minimalnych wymiarach 1,5 x 1,5 m, drzwi wejściowe i balkonowe (jeśli są) bez progu lub z progiem bardzo niskim, korytarze o szerokości minimum 1,5 m.
Na tych zmianach skorzystają nie tylko osoby z niepełnosprawnościami, także seniorzy i rodzice małych dzieci.
Dostęp do światła - trzy godziny dziennie, ale nie zawsze
Projekt Rozporządzenia przebudowuje również przepisy mówiące o dostępie światła dziennego. Zasady przesłaniania budynku przez inne obiekty zapisano w § 12, czas nasłonecznienia pomieszczeń – w § 56.
Pomieszczenie mieszkalne ma mieć zapewnione co najmniej trzy godziny nasłonecznienia w dniach równonocy, w okresie obejmującym pięć godzin przed i pięć godzin po górowaniu Słońca (równonoc to dwa momenty w roku, w których dzień i noc trwają niemal dokładnie tyle samo). Wcześniej było podobnie, przy czym sztywno wskazywano godziny: 7.00-17.00. W lokalu wielopokojowym warunek ma być spełniony dla co najmniej jednego pomieszczenia mieszkalnego, a w zabudowie śródmiejskiej czas można skrócić do półtorej godziny.
Projekt dokładnie określa miejsce prowadzenia obliczeń – na zewnętrznej powierzchni okna lub elementu doświetlającego oraz minimalny kąt padania promieni słonecznych wynoszący 12°. Dopuszcza też sumowanie okresów nasłonecznienia dwóch pomieszczeń, jeśli każde otrzymuje światło przez co najmniej dwie godziny, a łączny, niepokrywający się czas wynosi cztery godziny.
Reguły związane z dostępem do światła również dotyczą przede wszystkim budownictwa wielorodzinnego. Dla inwestorów indywidualnych mogą mieć znaczenie przy budowie na wąskich działkach, w zwartej zabudowie, przy wysokich budynkach sąsiadów.
Akustyka - nie usłyszysz sąsiada z góry
Zgodnie z projektem nowych Warunków technicznych budynki wielorodzinne, domy jednorodzinne w zabudowie bliźniaczej i szeregowej oraz domy, w których wydzielono dwa mieszkania albo mieszkanie i lokal użytkowy, mają spełniać wymogi klasy akustycznej AQ-0 (§ 351 ust. 3), określone zgodnie z Polską Normą.
Klasa AQ-0 to podstawowy standard ochrony akustycznej, dla przykładu minimalna zgodna z nią izolacyjność przegrody między lokalami wynosi 50 dB. Lepszą ochronę przed hałasem, czyli wyższy komfort, zapewniają klasy AQ-1 i AQ-2. Niemniej jednak na firmach budujących bliźniaki i szeregówki obowiązkowy standard może wymusić dokładniejsze obliczenia, staranniejsze wykonanie ścian rozdzielających segmenty lub lokale, ograniczenie przenoszenia dźwięków przez kanały wentylacyjne i instalacyjne.
Właściwości akustyczne stropów oddzielających lokale mieszkalne (w szczególności izolacyjność od dźwięków powietrznych i uderzeniowych) mają być zapewnione niezależnie od rodzaju warstw wykończeniowych. Deweloper nie będzie się zatem mógł tłumaczyć, że słyszymy sąsiada z góry, bo nie dał pod panele dodatkowego wygłuszenia.
Wolno stojących domów jednorodzinnych obowiązek budowania zgodnie z klasą AQ-0 nie dotyczy. Co nie oznacza, że nie muszą być chronione przed hałasem. Zgodnie z WT budynek i urządzenia z nim związane projektuje się i wykonuje w taki sposób, aby poziom hałasu, na który są narażeni jego użytkownicy, nie stanowił zagrożenia dla ich zdrowia oraz umożliwiał im pracę i odpoczynek.
Ważne zastrzeżenie - kiedy to wejdzie w życie?
W momencie tworzenia tego tekstu Rozporządzenie w sprawie warunków technicznych jest projektem, nie zostało ogłoszone w Dzienniku Ustaw, zatem jego tekst, czy choćby numery paragrafów, mogą się jeszcze zmienić.
Przeczytaj też: ETS2, paliwa kopalne, dyrektywa EPBD. Wiesz, co się zmieni w najbliższych latach?
