Nowe wymagania dla projektów budowlanych od 5 listopada 2026 r. Co zmieniło się dla inwestorów i architektów?

Nowe przepisy zaczęły obowiązywać niedawno

Nowe przepisy wynikają z rozporządzenia Ministra Finansów i Gospodarki z 27 kwietnia 2026 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (Dz.U. z 2026 r. poz. 597). Chociaż większość jego regulacji weszła w życie 19 maja, dwie istotne zmiany zaczęły obowiązywać dopiero 5 listopada 2026 r.

Dotyczą one dokładności zapisu wymiarów na rysunkach projektu zagospodarowania działki lub terenu (PZT) oraz zakresu informacji o dostępności, które należy zamieszczać w części opisowej projektu architektoniczno-budowlanego (PAB). Nowelizacja nie zmienia podstawowego podziału dokumentacji budowlanej ani nie wprowadza nowych minimalnych odległości budynków od granic działek. Doprecyzowuje natomiast sposób przedstawiania rozwiązań projektowych.

• Czytaj też: Jedna zasada decyduje o tym, czy taryfa G13 obniży Twoje rachunki, czy wyczyści portfel. Co z innymi taryfami?

Projekt zagospodarowania działki 2026. Nowe zasady wymiarowania do 1 cm

Jedną z najważniejszych zmian jest dodanie ust. 3 do § 15 rozporządzenia w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego.

Zgodnie z nowym przepisem określone odległości i wymiary przedstawiane w części rysunkowej PZT należy oznaczać z dokładnością zapisu do 0,01 m, czyli jednego centymetra.

Dotyczy to odległości od granic działki lub terenu, wzajemnych odległości obiektów budowlanych i urządzeń budowlanych oraz wymiarów tych obiektów i urządzeń – w zakresie niezbędnym do sprawdzenia ich zgodności z przepisami. Regulacja obejmuje także parametry potrzebne do weryfikacji zgodności z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu lub odpowiednich uchwał lokalizacyjnych.

Co to oznacza w praktyce? Jeżeli projektowany budynek znajduje się w odległości 3 metrów i 25 centymetrów od granicy działki, na rysunku należy przedstawić wymiar 3,25 m. W przypadku wartości określonych w pełnych metrach rozporządzenie dopuszcza zapis z jednym miejscem po przecinku, np. 4,0 m zamiast 4,00 m.

Istotne jest jednak to, że nowy przepis nie nakazuje wymiarowania każdego elementu zagospodarowania terenu do centymetra. Wymóg dotyczy parametrów potrzebnych do oceny zgodności inwestycji z obowiązującymi przepisami i rozstrzygnięciami lokalizacyjnymi.

Nie oznacza również wprowadzenia ogólnej tolerancji wykonawczej wynoszącej 1 cm. Dokładność zapisu na rysunku projektowym nie jest tym samym co dopuszczalne odchylenie podczas realizacji robót budowlanych.

• Zobacz też: Czy fotowoltaika, rekuperacja i pompy ciepła są obowiązkowe w nowych domach? Sprawdź, jakich urządzeń i parametrów naprawdę wymagają przepisy w kolejnych latach

Dlaczego zmieniono zasady wymiarowania projektów budowlanych?

Jak wyjaśnia Ministerstwo Rozwoju i Technologii, celem zmiany jest ujednolicenie praktyki projektowej oraz ograniczenie ryzyka błędów podczas wytyczania obiektów budowlanych.

Ma to znaczenie szczególnie przy inwestycjach realizowanych blisko granicy działki, gdzie nawet niewielkie różnice w lokalizacji budynku mogą wpłynąć na jego zgodność z wymaganiami prawa.

Dokładniejsze oznaczanie odległości powinno również ułatwić weryfikację dokumentacji przez organy administracji architektoniczno-budowlanej. Zamiast niejednoznacznych wartości urząd będzie otrzymywał precyzyjnie zapisane parametry, które można odnieść do obowiązujących wymagań.

Dla architektów oznacza to przede wszystkim konieczność sprawdzenia sposobu wymiarowania rysunków PZT. Warto zweryfikować również ustawienia programów projektowych oraz zgodność oznaczeń z przyjętymi rozwiązaniami i danymi geodezyjnymi.

Projekt architektoniczno-budowlany 2026. Nowe wymagania dotyczące dostępności

Drugą zmianą obowiązującą od 5 listopada 2026 r. jest nowe brzmienie § 20 ust. 1 pkt 8 rozporządzenia. Przepis dotyczy zawartości części opisowej projektu architektoniczno-budowlanego.

Regulacja odnosi się do budynków użyteczności publicznej oraz mieszkaniowego budownictwa wielorodzinnego. Projektant musi w dokumentacji opisać sposób zapewnienia warunków umożliwiających korzystanie z tych obiektów osobom z niepełnosprawnościami, w tym osobom starszym.

Sam obowiązek uwzględniania dostępności nie jest nowością. Wcześniejsze przepisy również wymagały przedstawienia takich informacji. Nowelizacja dokładniej określa jednak, jakich elementów budynku i jego otoczenia musi dotyczyć opis.

Zgodnie z nowym brzmieniem § 20 ust. 1 pkt 8 opis powinien zawierać co najmniej informacje o sposobie zapewnienia dostępu do:

• dojścia i wejścia do budynku lub innego obiektu budowlanego;
• poszczególnych kondygnacji, w tym komunikacji pionowej i poziomej;
• pomieszczeń i przestrzeni ogólnodostępnych;
• stanowisk postojowych dla samochodów osobowych;
• placów zabaw dla dzieci, miejsc rekreacji i miejsc czasowego gromadzenia odpadów stałych, jeżeli są wymagane.

W praktyce oznacza to konieczność bardziej szczegółowego przedstawienia przyjętych rozwiązań. Projektant powinien wyjaśnić, w jaki sposób użytkownicy z ograniczeniami mobilności będą mogli dotrzeć do budynku, poruszać się po nim i korzystać z jego wymaganych przestrzeni.

Przykładowo w projekcie budynku wielorodzinnego istotne będzie opisanie dostępności wejścia, komunikacji między kondygnacjami, pomieszczeń wspólnych oraz przewidzianych miejsc postojowych.

Nowelizacja nie oznacza jednak automatycznego obowiązku montażu windy w każdym budynku wielorodzinnym. Nie ustanawia również odrębnego katalogu nowych wymiarów pochylni, drzwi czy korytarzy. Rozporządzenie doprecyzowuje zakres informacji wymaganych w projekcie. Same rozwiązania muszą odpowiadać właściwym przepisom techniczno-budowlanym.

Jak nowe przepisy wpłyną na pracę architektów i deweloperów?

Zmiany mają przede wszystkim znaczenie dla projektantów, inwestorów, w tym deweloperów, oraz organów administracji architektoniczno-budowlanej.

W przypadku PZT konieczne będzie zwrócenie większej uwagi na dokładność prezentowanych wymiarów. Natomiast przy opracowywaniu PAB budynków użyteczności publicznej i wielorodzinnych projektant będzie musiał zadbać o odpowiednio szczegółowy opis dostępności.

Dla biur architektonicznych może to oznaczać aktualizację stosowanych szablonów dokumentacji, standardów wymiarowania oraz sposobu przygotowywania opisów technicznych.

Z perspektywy deweloperów nowe wymagania mogą pomóc wcześniej wykrywać niespójności między zaprojektowanymi rozwiązaniami a opisem sposobu korzystania z budynku. Może to ograniczyć potrzebę późniejszych korekt dokumentacji.

Nie każda inwestycja będzie jednak wymagała dodatkowych nakładów projektowych. W biurach, które już wcześniej stosowały precyzyjne wymiarowanie i szczegółowo opisywały dostępność budynków, dostosowanie dokumentacji może mieć ograniczony zakres.

Warto również podkreślić, że nowe zasady opisu dostępności nie dotyczą automatycznie każdego projektowanego domu jednorodzinnego. Przepis § 20 ust. 1 pkt 8 odnosi się do określonych kategorii obiektów: użyteczności publicznej i mieszkaniowego budownictwa wielorodzinnego.

Czy projekty budowlane przygotowane przed 5 listopada 2026 r. trzeba poprawiać?

Nowelizacja przewiduje przepisy przejściowe, które mają istotne znaczenie dla projektów rozpoczętych przed wejściem w życie nowych wymagań.

Zgodnie z § 2 ust. 2 i 3 rozporządzenia z 27 kwietnia 2026 r. wcześniejsze zasady można stosować w określonych przypadkach, gdy przed 5 listopada nastąpiło jedno ze zdarzeń wymienionych w przepisach.

Dotyczy to między innymi inwestycji, dla których przed tą datą złożono wniosek o pozwolenie na budowę lub odpowiedni wniosek o zatwierdzenie projektu, dokonano zgłoszenia budowy albo wydano wskazane decyzje administracyjne. Przewidziano również wyjątki związane z określonymi postępowaniami legalizacyjnymi oraz zamówieniami publicznymi obejmującymi wykonanie projektu budowlanego, wszczętymi przed wejściem w życie nowych wymagań.

Samo rozpoczęcie projektowania przed 5 listopada nie wystarcza jednak do automatycznego stosowania starych zasad. Rozporządzenie nie wymienia podpisania umowy z projektantem czy przygotowania koncepcji jako samodzielnej podstawy zwolnienia.

Przykładowo, jeżeli dokumentację przygotowano w październiku, lecz wniosek o pozwolenie na budowę zostanie złożony dopiero w listopadzie, po wejściu w życie nowych przepisów, co do zasady projekt musi już spełniać zaktualizowane wymagania.

W przypadku wcześniej złożonych wniosków i dokonanych zgłoszeń zastosowanie mogą znaleźć odpowiednie regulacje przejściowe. Dlatego przed przekazaniem dokumentacji do urzędu należy ustalić nie tylko datę opracowania projektu, ale również etap postępowania administracyjnego.

Nowe wymagania dla PZT i PAB. Co warto sprawdzić przed złożeniem projektu?

Zmiany obowiązujące od 5 listopada 2026 r. nie oznaczają rewolucji w sposobie projektowania budynków. Wprowadzają jednak bardziej szczegółowe wymagania dotyczące dwóch istotnych części dokumentacji budowlanej.

Projektanci powinni zweryfikować sposób zapisywania wymiarów w PZT oraz zakres opisów dostępności w PAB. Ważne jest również sprawdzenie, czy dany projekt podlega już nowym zasadom, czy może korzystać z przepisów przejściowych.

Celem nowelizacji jest przede wszystkim większa jednoznaczność dokumentacji, łatwiejsza ocena zgodności inwestycji z przepisami oraz czytelniejsze przedstawianie rozwiązań zapewniających dostępność budynków. To zmiany dotyczące formy i zawartości projektu, ale ich praktyczne znaczenie może być odczuwalne zarówno na etapie uzyskiwania pozwolenia na budowę, jak i późniejszej realizacji inwestycji.

Podstawy prawne i źródła

1. Rozporządzenie Ministra Finansów i Gospodarki z 27 kwietnia 2026 r. (Dz.U. 2026 poz. 597) – § 1 pkt 3 lit. b, § 1 pkt 4 lit. a, § 2 ust. 2–3 i § 3.
2. Rozporządzenie Ministra Rozwoju z 11 września 2020 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (tekst jednolity: Dz.U. 2022 poz. 1679) – § 15 i § 20, z uwzględnieniem zmian z 2026 r.
3. Ministerstwo Rozwoju i Technologii – informacja o nowelizacji rozporządzenia, 19 maja 2026 r. – uzasadnienie celów zmian i informacje o terminach wejścia w życie.