Spis treści
Na czym polega misja TORAF Seed?
Firma TORAF z Maciejowa pod Kluczborkiem w województwie opolskim opublikowała oficjalny raport z pierwszego etapu misji TORAF Seed. Jego celem było zbadanie odporności nasion różnych gatunków roślin na ekstremalne warunki kosmiczne, co stanowi pionierski krok w badaniach nad wpływem przestrzeni kosmicznej na życie biologiczne. Rakieta Perun, zaprojektowana przez polską firmę Spaceforest, wyniosła na pokładzie 400 nasion każdego z wybranych gatunków roślin, w tym takich jak rzodkiewka Flamboyant 3 (Raphanus sativus), ogórek meksykański(Melothria scabra), pomidor Bajaja Solanum lycopersicum) czy rzeżucha (Lepidium sativum).
Celem eksperymentu było ocenienie, jak nasiona reagują na dynamiczne przeciążenia podczas startu, wibracji, zmiany ciśnienia czy temperatury. Projekt, realizowany pod patronatem Burmistrza Miasta Kluczbork, zyskał wsparcie renomowanych uczelni, a wyniki badania mogą przyczynić się do przyszłych prób upraw w warunkach kosmicznych, a także rozwoju technologii związanych z biotechnologią rolniczą w przestrzeni pozaziemskiej.
Przeczytaj także: Jak kupować nasiona? Zwróć uwagę na ten jeden symbol. To sekret udanych zbiorów
Wyniki badań kiełkowania i wzrostu
Lot rakiety Perun trwał 277,2 sekundy i był w pełni udany. Rakieta osiągnęła wysokość około 20 km w ciągu 60 sekund, poruszając się ze średnią prędkością 330 m/s (około 1200 km/h). W komorze ładunkowej ciśnienie spadło z 1200 hPa do 70–90 hPa, a temperatura utrzymywała się w zakresie 7,5–10°C.
Badania laboratoryjne, przeprowadzone na 400 nasionach każdego gatunku z grupy eksperymentalnej i kontrolnej, wykazały wysoką odporność większości próbek. Na przykład rzeżucha i koniczyna inkarnatka zachowały niemal identyczne parametry kiełkowania – odpowiednio 92% i 94% siewek normalnych w grupie testowej, w porównaniu do 93% i 94% w grupie kontrolnej. Minimalne różnice zaobserwowano u rzodkiewki Flamboyant 3 (85% vs 84%) i portulaki warzywnej (86% vs 90%). Jednak u niektórych gatunków, jak pomidor Bajaja (80% normalnych vs 88% w grupie kontrolnej) czy brokuł Raab (88% vs 94%), odnotowano spadek żywotności o 6–8%, z objawami stresu takimi jak skrócone korzenie, deformacje siewek czy zwiększona podatność na infekcje. Ogórek meksykański wykazał wysoką śmiertelność (69–70%) w obu grupach, co wskazuje na czynniki niezależne od lotu, np. jakość partii nasion.
Wnioski z misji i plany na przyszłość
Ogólne rezultaty potwierdzają, że lot suborbitalny nie powoduje znaczącej degradacji nasion u większości gatunków, co dowodzi ich odporności na przeciążenia i zmiany ciśnienia. Wyjątki, takie jak pomidor, brokuł i lucerna, wykazały umiarkowane zaburzenia, sugerujące mikrouszkodzenia mechaniczne lub stres fizjologiczny. Choć wstępne dane są interesujące, pełne potwierdzenie wpływu środowiska suborbitalnego na biologię nasion wymaga dalszych powtórzeń badawczych i danych z kolejnych lotów.
Projekt TORAF Seed obejmuje cztery misje, co pozwoli na porównanie wyników i głębszą analizę. Równolegle Uniwersytet Jagielloński Collegium Medicum oraz Uniwersytet Śląski Wydział przyrodniczy prowadzą badania nad nasionami po ekspozycji oraz nad roślinami wyhodowanymi z tych nasion, obejmujące m.in. analizy fitochemiczne i ocenę zmian w ekspresji genów związanych ze stresem środowiskowym. Pełne wnioski po zakończeniu wszystkich lotów mogą wpłynąć na rozwój rolnictwa kosmicznego i biotechnologii.
Zobacz także: Jakie krzewy ozdobne będą modne w ogrodach w 2026 roku? Czy nadal na topie będą hortensje?
11
