Klasy kotłów na paliwa stałe. Kotły 5 klasy: dlaczego warto je instalować?

2017-11-27 10:08 Piotr Laskowski
Tekla kocioł
Autor: TEKLA

Planujesz modernizację kotłowni i zakup nowego kotła na paliwo stałe? Wybierz kocioł 5 klasy. W październiku 2017 r. weszły w życie przepisy zakazujące sprzedaży i instalacji kotłów niższych klas, ponieważ przyczyniają się one do powstawania smogu.

Coraz większą uwagę zwracamy na złą jakość powietrza, którym oddychamy. W dużym stopniu odpowiada za to tak zwana niska emisja, czyli zanieczyszczenia zawierające rakotwórcze pyły i benzo(a)piren emitowane przez indywidualne kotłownie w domach jednorodzinnych. Potrzeba zmiany tej sytuacji spowodowała, że pojawiły się nowe regulacje prawne ograniczające możliwość ogrzewania domów kotłami na paliwo stałe.

Jakie kotły na paliwa są dopuszczone do sprzedaży?

1 października 2017 weszło w życie rozporządzenie Ministerstwa Rozwoju w sprawie wymagań energetyczno-emisyjnych dla kotłów. Według przepisów dozwolone jest sprzedawanie bądź instalowanie wyłącznie takich kotłów, które spełniają wymagania określone w normie PN-EN 303-5:2012 dla urządzeń 5 klasy. Dla kotłów wyprodukowanych, a niewprowadzonych do obrotu ani do użytkowania przed 1 października 2017 r przepisy rozporządzenia nabierają mocy od dnia 1 lipca 2018 r. A więc do tego czasu można wprowadzać do obrotu kotły klas niższych niż 5.

Do tego przepisy ustawy Prawo Ochrony Środowiska umożliwiają sejmikom województw podejmowanie tak zwanych uchwał antysmogowych - wyznaczających lokalne standardy emisji dla kotłów małej mocy. W województwach małopolskim, śląskim i mazowieckim już takie uchwały przyjęto, w łódzkim, dolnośląskim, wielkopolskim i opolskim jest to zapowiadane na koniec 2017 r. albo początek 2018 r.

Uchwały antysmogowe przede wszystkim zakazują palenia w kotłach i kominkach najbardziej przyczyniającymi się do zanieczyszczenia powietrza paliwami - mułami węglowymi, flotokoncentratem, węglem brunatnym lub kamiennym o niskiej wartości opałowej oraz drewnem o wilgotności ponad 20%. Ale zabraniają też instalowania nowych kotłów, pieców i kominków, które nie spełniają określonych wymogów w zakresie efektywności energetycznej i emisji zanieczyszczeń.

W województwie śląskim dopuszczono do eksploatacji tylko kotły c.o. spełniające wymagania emisyjne 5 klasy według normy PN-EN 303-5:2012. Natomiast od kominków i piecy wymaga się spełnienia wymagań określonych w Rozporządzeniu Komisji (UE) 2015/1185, co oznacza, że mają one odpowiadać wymaganiom ekoprojektu (Ecodesign), które będą obligatoryjne w całej Unii Europejskiej, ale dopiero po 2020 r. Są one jeszcze ostrzejsze niż te z normy PN-EN 303-5:2012 dla urządzeń 5 klasy.

Natomiast w Małopolsce (poza Krakowem, w którym od 2019 r. nie będzie można w ogóle korzystać z paliw stałych) wszystkie urządzenia grzewcze na paliwa stałe mają spełniać wymogi standardów wyznaczonych przez ekoprojekt.

Z niespełniających wymagań uchwał antysmogowych urządzeń zainstalowanych przed ich wejściem w życie, nadal będzie można korzystać, ale już niedługo. Termin, w którym należy zrezygnować z ich eksploatacji, wyznaczono w zależności od tego, kiedy zostały wyprodukowane i jakie standardy emisji spełniają. Całkowita eliminacja tych o parametrach gorszych od wymaganych obecnie dla nowych urządzeń ma nastąpić za blisko 10 lat.

Czym palić, a czym nie palić w piecach i kotłach na paliwa stałe?

Czym się różnią kotły 5 klasy od starych urządzeń?

Na stronie http://powietrze.malopolska.pl/ekoprojekt można znaleźć listę urządzeń spełniających wymagania ekoprojektu, a więc także 5 klasy według normy PN-EN 303-5:2012, zgłoszonych przez ich producentów lub dystrybutorów. Na liście znajdują się zautomatyzowane kotły z podajnikami paliwa przeznaczone do spalania pelletów z biomasy, ekogroszku, węgla kamiennego oraz wkłady kominkowe i kotły zgazowujące drewno. Wszystkie emitują o 20-50% mniej niepożądanych w powietrzu substancji (tlenku węgla, gazowych zanieczyszczeń organicznych i pyłów) niż kotły klasy 4. W porównaniu z powszechnie dotąd stosowanymi kotłami nie kwalifikującymi się do żadnej z trzech klas według normy PN-EN 303-5:2012 różnice są nawet dziesięciokrotne.

Bardzo niskie wartości emisji zanieczyszczeń i wysoka sprawność kotłów 5 klasy to efekt zastosowania w nich dość kosztownych rozwiązań. Są wyposażone w sterowane elektronicznie systemy precyzyjnego dozowania powietrza i paliwa do paleniska. Ich komory spalania są z materiałów ceramicznych akumulujących ciepło, co pozwala uzyskać wysoką temperaturę potrzebną do spalania lotnych substancji wydzielających się z paliwa. W ich kanałach spalinowych są zawirowywacze (turbulizatory) zaburzające ruch spalin, co powoduje, że intensywniej oddają ciepło wodzie, dzięki czemu sprawność kotła może być wyższa. Do tego zawirowywacze przyczyniają się do zatrzymywania w kotle pyłu, który wobec tego nie zanieczyszcza powietrza.

Wymiana, zakup kotła 5 klasy - na co się przygotować?

Kotły 5 klasy uzyskują wysoką sprawność, więc zużywają mniej paliwa niż ich odpowiedniki o gorszych parametrach. Lecz  zwiększenie sprawności ma też negatywny skutek uboczny. Uchodzące z kotła spaliny mają niską temperaturę, więc wykrapla się z nich para wodna, a to pociąga za sobą konieczność zastosowania przewodu spalinowego odpornego na działanie kwaśnych skroplin. Dlatego kocioł 5 klasy nie może współpracować z tradycyjnym murowanym kominem – potrzebny jest do niego jeszcze kwasoodporny wkład, który kosztuje parę tysięcy złotych.

Paliwo też nie może być byle jakie. W zależności od wyboru urządzenia odpowiedni jest tylko węgiel typu ekogroszek albo granulat z biomasy (pellety) - w kotłach spełniających wymagania ekoprojektu nie ma tak zwanego rusztu awaryjnego umożliwiającego spalanie innych paliw stałych.

Kotły 5 klasy: ceny i dofinansowanie

To wszystko sprawia, że kotły niskoemisyjne są droższe - zarówno w zakupie, jak i w eksploatacji – od dotychczas najpopularniejszych prostych kotłów na węgiel i drewno. Na szczęście na zakup nowego kotła można uzyskać dofinansowanie. O zasady, na jakich funkcjonuje program dopłat do zakupu kotła 5 klasy, najlepiej zapytać w Urzędzie Miasta lub Gminy. Środki na dopłaty są przyznawane w ramach Regionalnych Programów Operacyjnych oraz Programu Ograniczania Niskiej Emisji (PONE). Można też skorzystać z preferencyjnego kredytu na wymianę kotła udzielanego przez Bank Ochrony Środowiska i niektóre banki spółdzielcze – po realizacji inwestycji jego część zostaje umorzona dzięki środkom z Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej.

Czy artykuł był przydatny?
Przykro nam, że artykuł nie spełnił twoich oczekiwań.
Podziel się opinią
Grupa ZPR Media sprzeciwia się głoszeniu opinii noszących znamiona mowy nienawiści przepełnionych pogardą czy agresją. Jeśli widzisz komentarz, który jest hejtem, powiadom nas o tym, klikając zgłoś. Więcej w REGULAMINIE
Pozostałe podkategorie