Spis treści
- Co to jest schron przydomowy – definicje i różnice
- Nowe przepisy: budowa schronu przydomowego bez pozwolenia
- Tani schron przydomowy
- Materiały i konstrukcja – co wybrać przy budowie schronu?
- Projekt schronu przydomowego
- Ile kosztuje schron przydomowy w 2026?
- Dom z luksusowym schronem od BXB Studio – zdjęcia
- Gotowy schron przydomowy
Co to jest schron przydomowy – definicje i różnice
Można powiedzieć, że w Polsce prawie nie ma ogólnodostępnych schronów i ukryć, do których ludność mogłaby udać się w razie zagrożenia atakiem zbrojnym, kataklizmem przyrodniczym lub podobnymi groźnymi dla życia zdarzeniami. Wobec wojny toczącej się za naszą wschodnią granicą temat schronów został podjęty w wielu nowo powstających przepisach.
W prawie budowlanym nie ma definicji schronu przydomowego ani ukrycia. Zostały one opisane w ustawie o ochronie ludności i obronie cywilnej przyjętej w 2024 r., tak zwanej ustawie schronowej, która dotyczy budownictwa wielorodzinnego, deweloperów, spółdzielni mieszkaniowych itp. Przewidziano w niej następujące kategorie obiektów zbiorowej ochrony:
- schron – obiekt budowlany albo część obiektu budowlanego o konstrukcji zamkniętej i hermetycznej, wyposażony w urządzenia filtrowentylacyjne lub pochłaniacze regeneracyjne,
- ukrycie – obiekt budowlany albo część obiektu budowlanego, o konstrukcji niehermetycznej,
- miejsca doraźnego schronienia – obiekty budowlane przystosowane do tymczasowego ukrycia ludzi.
Schrony przydomowe lub miejsce doraźnego ukrycia mogą powstawać także przy domach jednorodzinnych i służyć ich mieszkańcom.
Nowe przepisy: budowa schronu przydomowego bez pozwolenia
Zgodnie z projektem zmian w prawie budowlanym schron przydomowy i przydomowe ukrycie o powierzchni użytkowej do 35 m² przy domu jednorodzinnym ma nie wymagać uzyskania pozwolenia na budowę, wystarczy tylko jej zgłoszenie. Do zgłoszenia konieczne będzie dołączenie projektu zagospodarowania działki oraz projektu architektoniczno-budowlanego, sporządzenie projektu technicznego i ustanowienie kierownika budowy. Takie wymagania wynikają z tego, że są to budowle o funkcjach ochronnych w sytuacjach zagrożenia życia ludzi, więc muszą być odpowiednio zaprojektowane. Jak wyjaśnia Ministerstwo Rozwoju i Technologii w komentarzu do projektu ustawy:
Kluczowym argumentem za wprowadzeniem tego typu ułatwień dla przydomowych schronów jest fakt, że zgodnie z raportem opracowanym w 2021 r. przez Biuro do spraw Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej Komendy Głównej Państwowej Straży Pożarnej w 2021 r. tylko 1,24 proc. ludności Polski mogłoby skorzystać ze schronów, a z ukryć 2,47 proc. Projektowane ułatwienia mogą wpłynąć na podniesienie indywidualnego poziomu bezpieczeństwa obywateli.
Tani schron przydomowy
Najprostszym miejscem doraźnego schronienia może być piwnica lub przydomowa ziemianka. Niegdyś budowano je, żeby przechowywać przetwory, zapasy płodów rolnych i innych produktów żywnościowych. Obecnie można je wyposażyć w urządzenia potrzebne na wypadek, gdy będą w nim przez pewien czas przebywać ludzie, przede wszystkim zapewniające dostęp do wody, energii elektrycznej i czystego powietrza oraz zagospodarowujące ścieki.
- Czytaj też: Luksusowy bunkier. Dom ze schronem Scorpio House pracowni BXB zaprojektowany na każdy wypadek
Materiały i konstrukcja – co wybrać przy budowie schronu?
Materiałem, z którego buduje się schrony, jest żelbet, czyli beton wzmocniony stalą. Przegrody powinny wytrzymać największe wybuchy. Schron przydomowy może być także zbudowany ze stali. Schron jest wyposażony w energię elektryczną w postaci niezależnych agregatów prądotwórczych, system wentylacji oraz wodno-kanalizacyjny.
W schronie powinny znajdować się pomieszczenia na pobyt ludzi, magazyn żywności oraz innych materiałów, a także wyjście awaryjne. Schron może być wyposażony w system komunikacji radiowej, sprzęt ochrony osobistej pozwalający na wyjście na zewnątrz, a nawet niedużą szklarnię.
Projekt schronu przydomowego
Obecnie biura architektoniczne i firmy budowlane oferują projekty schronów, które mogą wytrzymać nawet atak atomowy. Schron może być zbudowany na wybranym miejscu działki, najlepiej blisko domu mieszkalnego. Są firmy, które oferują budowę schronu nawet pod istniejącym budynkiem, co jest przedsięwzięciem trudnym i drogim.
Powstają także nowe projekty domów ze schronem. Scorpio House to opracowany w BXB studio Bogusław Barnaś projekt luksusowej willi ze schronem o odporności NBC (nuklearnej, biologicznej i chemicznej), który może być wykorzystywany na co dzień, np. jako strefa rekreacji.
Ile kosztuje schron przydomowy w 2026?
Koszt schronu jest oceniany indywidualnie zależnie od jego wielkości, konstrukcji i zastosowanych rozwiązań. Szacunkowo koszt 1 m² schronu może wynosić od 15 do 50 tys. zł. Dla czteroosobowej rodziny minimalna wielkość schronu to ok. 40 m² z uwzględnieniem zaplecza technicznego.
Dom z luksusowym schronem od BXB Studio – zdjęcia
Gotowy schron przydomowy
Gotowe schrony przydomowe to rozwiązanie dla osób, które chcą zbudować schronienie w miarę szybko i taniej, niż z pomocą projektanta. Gotowe schrony do wkopania to prefabrykowane konstrukcje (betonowe, stalowe, polietylenowe) dostarczane w całości i montowane na przygotowanym wykopie. Ich ceny zaczynają się od ok. 80 000 zł.
