Opracowano nowy polski standard budynku jednorodzinnego. Czy Polaków będzie stać na EU 30?

2026-02-05 11:38

Jednolity standard energooszczędnego domu jednorodzinnego EU 30 opracowano w celu dostosowania polskiego budownictwa do unijnych wymogów – dyrektywy EPBD i standardu zeroemisyjnego ZEB. Zaprezentowany został jesienią 2025 r. jeszcze w fazie projektu, ale od razu wzbudził emocje. Czy Polska potrzebuje takich wytycznych?

Prezentacja standardu EU 30 na targach BUDMA 2026

i

Autor: Dariusz Jędrzejewski

EU 30 to propozycja jednolitego standardu domu energooszczędnego, łączy ambitne cele klimatyczne z rozwiązaniami technicznymi. Jego wdrożenie zapewni inwestorom przyszłościowy dom zasilany OZE, tanio eksploatowany i zabezpieczony na wypadek zaostrzenia regulacji. Prywatni inwestorzy mogą już teraz projektować i budować domy gotowe na przyszłe wymogi: efekt to nie tylko inwestycja zgodna z dyrektywami UE, które ratyfikowała Polska i wrażliwością ekologiczną, ale też konkretne oszczędności i wzrost komfortu użytkowania.

EU 30 - premiera na BUDMIE 2026

Standardu EU30 ma zostać zaprezentowany 5 lutego na konferencji, która odbędzie się podczas targów BUDMA 2026. Ma być praktycznym modelem przyszłościowego budynku o bardzo niskim zapotrzebowaniu na ciepło (maksymalnie ok. 30 kWh/m² rocznie). W ramach standardu rezygnuje się z konwencjonalnego kotła na paliwo kopalne na rzecz kompleksowych rozwiązań OZE – m.in. pomp ciepła, instalacji fotowoltaicznej, wentylacji mechanicznej z odzyskiem ciepła oraz systemu zarządzania energią.

Założenia standardu EU 30

Opracowanie standardu było wynikiem analizy, w której wyniku stwierdzono, że ponad 200 tysięcy domów wzniesionych w ostatnich latach może wymagać modernizacji, by spełnić wymogi po 2030 roku, co generuje obawy o koszty dla właścicieli.

W praktyce EU 30 opisuje „dom zeroemisyjny”: wysoko zaizolowany, ze szczelnością testowaną na etapie budowy, wyposażony w wentylację mechaniczną z rekuperacją, pompę ciepła i fotowoltaikę. Dzięki temu roczne zużycie energii na ogrzewanie wynosi poniżej 30–40 kWh/m². Kluczowym elementem jest też zapewnienie domu infrastruktury smart: instalacji magazynowania energii, systemu zarządzania poborem mocy oraz przygotowania do ładowania samochodów elektrycznych i korzystania z taryf dynamicznych. Tak wyposażony budynek spełnia założenia unijnego ZEB (Zero Emission Building) – czyli funkcjonuje bez emisji CO₂ z paliw kopalnych, w zgodzie z przyszłymi wymogami UE.

EU 30 w praktyce - technologie, koszty i korzyści dla inwestora

Dla inwestora oznacza to zastosowanie sprawdzonych, dostępnych technologii. Najważniejsze z wprowadzonych rozwiązań to: 

  • wysoka izolacja i szczelność budynku potwierdzona testem szczelności powietrznej, by ograniczyć straty ciepła,
  • wentylacja mechaniczna z odzyskiem ciepła (rekuperacja), zapewniająca świeże powietrze przy minimalnych stratach energii,
  • pompa ciepła (powietrzna lub gruntowa) jako podstawowe źródło ciepła i ciepłej wody, eliminacja paliw kopalnych,
  • instalacja fotowoltaiczna z magazynem energii – by generować i przechowywać prąd na własne potrzeby (łatwiejsza autokonsumpcja),
  • system zarządzania energią i infrastruktura EV (miejsce na ładowarkę samochodową) – umożliwiający korzystanie z inteligentnych taryf i sterowanie zużyciem.

Dzięki tym rozwiązaniom domy w standardzie EU 30 stają się znacznie tańsze w eksploatacji. Inwestor otrzymuje dobrą charakterystykę energetyczną budynku za wyższą cenę początkową - przy optymalnym doborze technologii różnica w koszcie budowy jest rozłożona na lata oszczędności. W praktyce właściciele takich domów mogą liczyć na znaczne obniżenie rachunków od samego początku eksploatacji. Analizy wskazują, że realizacja domu EU 30 może przynieść nawet 50–60% oszczędności rocznych kosztów ogrzewania względem typowego nowego domu w standardzie WT2021 z wentylacją grawitacyjną. Ponadto standardowe korzyści z niskoenergetycznego domu to wysoki komfort cieplny przy stałej temperaturze, stabilne i przewidywalne koszty eksploatacji oraz utrzymująca się wysoka wartość nieruchomości. Inwestor zyskuje też pewność, że jego dom spełnia wszystkie przyszłe wymagania prawne i finansowe (według stanu na dzisiaj) – co może ułatwić finansowanie budowy, co zresztą jest jednym z elementów standardu (w jego opracowaniu brały udział instytucje bankowe).

Cele klimatyczne i regulacje

Wprowadzenie standardu EU30 odpowiada na kluczowe cele klimatyczne UE. Zgodnie z dyrektywą EPBD od 1 stycznia 2030 r. wszystkie nowe budynki (w tym domy jednorodzinne) w Unii mają być bezemisyjne – co oznacza brak lokalnej emisji CO₂ z paliw kopalnych. W praktyce oznacza to konieczność powszechnego stosowania OZE (pompy ciepła, fotowoltaika, magazyny energii, biomasa) oraz bardzo wysokiej efektywności energetycznej. Wdrożenie tych wymogów UE (w budownictwie także przy modernizacjy starszych domów po 2030 r.) ma przyczynić się do ograniczenia emisji CO₂ i zwiększenia bezpieczeństwa energetycznego poprzez rozwój fotowoltaiki i akumulacji na miejscu wytwarzania.

Standard EU 30 ma być w pełni zgodny z przyszłym unijnym standardem budynku zeroemisyjnego (ZEB) oraz zasadami taksonomii UE i kryteriami środowiskowymi DNSH (ang. Do No Significant Harm - nie czyń poważnych szkód). Opracowywane wytyczne zapewnią też spełnienie wymogów krajowych programów wsparcia (np. „Moje Ciepło”, „Mój Prąd”). 

− EU 30 to standard przygotowany przez branżę – dla branży. Wyprzedza unijne wymagania i pozwala inwestorom budować domy, które będą komfortowe, tanie w eksploatacji i gotowe na przyszłość – bez ryzyka kosztownej termomodernizacji po 2030 roku – mówi Paweł Lachman, Prezes Zarządu Polskiej Organizacji Rozwoju Technologii Pomp Ciepła PORT PC.

Status prawny i perspektywy

Obecnie standard EU 30 to inicjatywa branżowa i nie jest wymogiem prawa budowlanego. Prace nad poradnikiem wytycznych mają być zakończone i udostępnione w formie publikacji podczas targów BUDMA 2026, 5 lutego 2026 r. W trakcie opracowania przewidziano szerokie konsultacje ze środowiskiem projektantów i inwestorów.

Spełnienie założeń EU 30 traktowane jest jako przygotowanie na wejście w życie zapisów EPBD, które od 2030 r. uczynią budowę domów zeroemisyjnych obowiązkową. Inwestorzy dzięki publikacji wytycznych będą mogli skonfrontować swoją wiedzę. EU30 może być traktowane jako pewien wyznacznik racjonalnej inwestycji – pozwalający zoptymalizować nakłady. W praktyce EU30 może stać się wzorcem dla nowych przepisów, zwłaszcza że odpowiada najnowszym unijnym standardom i jest zgodny z krajowymi programami wsparcia. 

Z pewnością po prezentacji na BUDMIE 2026 standard EU 30 będzie obiektem licznych dyskusji w środowisku profesjonalistów i laików. Zobaczymy, jak będzie oficjalna reakcja środowisk projektowych i wykonawczych, bo stanowisko inwestorów jest do przewidzenia.

EU 30 – kto za tym stoi?

Projekt jest realizowany przez Krajową Agencję Poszanowania Energii (KAPE), przy wsparciu partnerów strategicznych – Leroy Merlin Polska, Credit Agricole Bank Polska, a także organizacji branżowych, sygnatariuszy POBE:

  • Stowarzyszenia Energooszczędne Domy Gotowe (SEDG),
  • Polskiej Organizacji Rozwoju Technologii Pomp Ciepła (PORT PC),
  • Polskiego Związku Producentów i Przetwórców Izolacji Poliuretanowych PUR i PIR (SIPUR),
  • Polskiego Stowarzyszenia Producentów Styropianu (PSPS),
  • Polskiej Korporacji Techniki Sanitarnej, Grzewczej, Gazowej i Klimatyzacji (SGGiK).

Dokumentacja i kalkulacje są przygotowywane we współpracy POBE, KAPE i Instytutu Trendów.

Debata Muratora: Dyrektywa EPDB
Materiał sponsorowany
Materiał sponsorowany
Murator Google News
Murowane starcie
Dom – ekologiczny czy tradycyjny? MUROWANE STARCIE

Zobacz także: BUDMA 2026 - zdjęcia