Może być brązowe, zszarzałe, sczerniałe, zielonkawe albo wiśniowe. Jednak imitowanie starości nie ogranicza się do zmiany kolorystyki drewna. W różny sposób podkreślany jest także jego mazerunek – biel mrozowa albo ciemne usłojenia. Reguła jest prosta – na postarzanym drewnie jest znacznie więcej przebarwień niż na elementach, które nie są poddawane obróbce chemicznej naśladującej upływ czasu.
Z jakiego drewna. Najpopularniejszy jest dąb
Efekt postarzenia uzyskuje się przez odpowiednio dobrane wybarwianie, szczotkowanie, przecieranie, obróbkę termiczną lub reakcję preparatu z naturalnymi składnikami drewna. Dzięki działaniu środków chemicznych aplikowanych w ściśle określonej kolejności słoje drewna ulegają wybarwieniu, a posadzka zyskuje nie tylko stary, ale także unikalny wygląd.
Miała dość Warszawy. Wybrała 100-letni dom po prababci
Substancje chemiczne zmieniające wygląd drewna mogą być bardzo różne. Do postarzania drewna stosuje się systemowe preparaty reaktywne, bejce, ługi, oleje pigmentowane oraz metody mechaniczne i termiczne. Preparat należy dobrać do gatunku drewna i wykonać próbę na fragmencie materiału. We wnętrzach zaleca się produkty o udokumentowanej niskiej emisji substancji lotnych. Preparaty powinny mieć kartę techniczną, a przed wykonaniem całej podłogi należy przeprowadzić próbę na fragmencie materiału. Nie należy samodzielnie stosować amoniaku, silnych zasad ani mieszanin o nieznanym składzie.
Po wykonaniu efektu dekoracyjnego powierzchnię zabezpiecza się preparatem zgodnym z zastosowaną technologią, na przykład olejem, woskiem, lakierem wodnym albo fabryczną powłoką utwardzaną promieniami UV. Nie należy łączyć przypadkowych produktów różnych systemów bez sprawdzenia ich kompatybilności.
Kolejność zabiegów, czas działania preparatów i sposób wykończenia należy dobierać do gatunku drewna oraz zaleceń producenta zastosowanego systemu.
Drewno może być wybielone lub przyciemnione przez nasycenie brązem, szarością, szarą zielenią, czernią. Poza tym samo usłojenie można pod kreślić w dwojaki sposób – wybielając ciemne obszary albo je przyciemniając – tak więc możliwe jest uzyskanie negatywu lub pozytywu pierwotnego mazerunku. Najlepsze efekty można osiągnąć, postarzając drewno o bogatym usłojeniu i jednocześnie zawierające dużo tanin, które podczas reakcji z różnymi substancjami chemicznymi zmieniają wybarwienie drewnianych włókien.
Takim materiałem jest między innymi dąb, który ma wyraźne usłojenie i dobrze reaguje z wieloma preparatami wybarwiającymi. Dlatego dąb pozostaje jednym z najczęściej wybieranych gatunków do wykonywania postarzanych podłóg.
Ekstrawagancja i starość
Choć największym powodzeniem cieszą się posadzki o kolorystyce zbliżonej do barwy naturalnego drewna, zwolennicy ekstrawaganckich rozwiązań też znajdą coś dla siebie – drewno zielone, żółte, niebieskie czy wiśniowe. Posadzki ułożone z takich elementów przypominają stare podłogi z poprzecieraną w wielu miejscach farbą. Taki efekt można uzyskać przez opalanie, szczotkowanie, wybarwianie lub łączenie kilku metod obróbki, pod warunkiem zastosowania technologii przeznaczonej do podłóg. Następnie nakłada się odpowiednią farbę, bejcę albo olej pigmentowany, zgodnie z kartą techniczną produktu.
Ten błąd zniszczy Twoją drewnianą podłogę
Po wyschnięciu powłokę można miejscowo przetrzeć lub wyszczotkować, aby odsłonić fragmenty drewna i podkreślić jego usłojenie, a następnie zabezpieczyć powierzchnię zgodnym systemem wykończeniowym.
Uszkodzenia na zamówienie. Możesz "uszkodzić" sam, ale ostrożnie
Drewniane elementy mogą być odpowiednio podniszczane – obijane, szlifowane, heblowane, a czasami nawet ręcznie skrobane. Taka obróbka może nadać podłodze wiekowy, surowy wygląd, jednak powierzchnia użytkowa nie powinna mieć ostrych krawędzi, luźnych drzazg ani uszkodzeń utrudniających czyszczenie. Dekoracyjne ślady zużycia powinny być rozmieszczone nieregularnie i nie mogą pogarszać trwałości połączeń ani bezpieczeństwa użytkowania podłogi. Właśnie dlatego są robione tylko na wybranych elementach – tak by po ułożeniu nie powtarzały się cyklicznie i cała posadzka sprawiała wrażenie jedynej w swoim rodzaju.
Uwaga! Ręczne szczotkowanie, skrobanie, obijanie i indywidualne wykańczanie krawędzi zwiększają pracochłonność, dlatego takie podłogi są zwykle droższe od produktów postarzanych maszynowo.
Jak się układa postarzaną posadzkę
Stabilność drewnianej posadzki zależy przede wszystkim od gatunku drewna, konstrukcji elementu, jego szerokości i grubości, wilgotności materiału, sposobu montażu oraz warunków panujących w pomieszczeniu. Szerokie i długie deski lite są zazwyczaj bardziej podatne na zmiany wymiarów niż elementy warstwowe. Podczas montażu i użytkowania należy utrzymywać temperaturę oraz wilgotność powietrza zgodne z instrukcją producenta podłogi. Dla wielu współczesnych podłóg warstwowych zalecany zakres wynosi około 18–24°C i 45–60% wilgotności względnej powietrza, ale wiążące są parametry określone dla konkretnego produktu.
Podłoga drewniana - układanie podłogi drewnianej na legarach
Deski można mocować do legarów mechanicznie za pomocą gwoździ lub odpowiednich wkrętów albo metodą łączoną, jeżeli dopuszcza ją producent podłogi i projekt konstrukcji. Nie ma jednej metody odpowiedniej dla wszystkich desek; sposób mocowania należy dobrać do wymiarów elementów, profilu połączenia, rozstawu legarów i zaleceń producenta. Łączniki mechaniczne mocuje się przez pióro lub w miejscu wskazanym w instrukcji podłogi, pod kątem i w rozstawie określonym przez producenta systemu. Po połączeniu kolejnego elementu miejsce mocowania pozostaje niewidoczne, o ile zastosowano właściwy łącznik i nie uszkodzono pióra deski. Rozstaw i liczbę łączników należy określić na podstawie instrukcji producenta deski, jej wymiarów oraz rozstawu i nośności legarów.
Podłoga drewniana - układanie podłogi drewnianej na legarach i płycie OSB
Warstwę z płyt drewnopochodnych można zastosować jako ciągłe, stabilne podłoże pod deski o zróżnicowanych długościach. Rodzaj, klasę, grubość i sposób mocowania płyt do legarów należy dobrać do rozstawu podpór i przewidywanych obciążeń. Deski mocuje się do płyt metodą dopuszczoną przez producenta podłogi: przez całopowierzchniowe klejenie, mocowanie mechaniczne albo metodę łączoną. Układanie podłogi drewnianej na legarach i płycie OSB sprawdza się wtedy, gdy deski mają różną długość i dlatego nie można ich wszystkich stabilnie przymocować do legarów. Najpierw do legarów mocuje się płyty OSB. Następnie do płyt są przyklejane deski i mocowane do nich gwoździami co 50-60 cm. Do klejenia desek należy użyć kleju przeznaczonego do posadzek drewnianych i zgodnego z rodzajem płyty oraz wykończeniem jej powierzchni; może to być na przykład klej poliuretanowy albo inny produkt wskazany w projekcie systemu.
Podłoga drewniana - układanie podłogi drewnianej na podkładzie podłogowym i płycie OSB
Układanie podłogi drewnianej na podkładzie podłogowym i płycie OSB to sposób przeznaczony do mocowania dużych drewnianych elementów, których producent dopuszcza montaż na sztywnym podłożu z płyt drewnopochodnych. Sposób mocowania desek — klejenie całopowierzchniowe, mocowanie mechaniczne albo metoda łączona — należy dobrać zgodnie z instrukcją producenta podłogi. Płyty należy zamocować do podłoża w sposób zapewniający ich trwałą stabilność i zgodny z projektem systemu podłogowego.
Szukali pracowni, która zaprojektuje im funkcjonalny dom o nowoczesnej bryle
Między płytami oraz przy ścianach należy pozostawić szczeliny dylatacyjne o szerokości określonej przez producenta płyt. Po sprawdzeniu stabilności, równości, wilgotności i czystości płyt należy nanieść pacą zębatą klej przeznaczony do danego rodzaju podłoża i posadzki. Dodatkowo niekiedy trzeba przymocować je do płyty OSB gwoździami co 50-60 cm. Dodatkowe mocowanie mechaniczne stosuje się tylko wtedy, gdy przewiduje je instrukcja producenta podłogi; rodzaj i rozstaw łączników nie są uniwersalne.
Podłoga drewniana - układanie podłogi drewnianej na podkładzie podłogowym i macie odprężającej
Na przygotowanym podłożu można zastosować systemową matę odsprzęgającą przeznaczoną pod klejone podłogi drewniane, jeżeli takie rozwiązanie dopuszczają producenci maty, kleju i desek. Mata może ograniczać przenoszenie części naprężeń między podłożem a okładziną, ale nie eliminuje naturalnych zmian wymiarów drewna.
Matę należy przykleić do podłoża produktem wskazanym przez producenta danego systemu. Do mocowania desek należy zastosować klej kompatybilny jednocześnie z matą, drewnem i podłożem; nie musi to być ten sam preparat ani klej poliuretanowy, jeżeli dokumentacja systemu stanowi inaczej.
Krawędzie desek mogą być sfazowane. Kompensuje to pracę drewna – jego schnięcie i pęcznienie będzie widoczne tylko w minimalnym stopniu. Kształt krawędzi desek powinien odpowiadać projektowanemu efektowi i konstrukcji produktu; fazowanie nie jest obowiązkowe dla każdej podłogi.
Podłoga drewniana - układanie podłogi drewnianej na podkładzie podłogowym i macie wygłuszającej
Systemowa mata akustyczna może ograniczać przenoszenie dźwięków uderzeniowych i częściowo odsprzęgać posadzkę od podłoża, ale jej skuteczność zależy od całej konstrukcji stropu i podłogi. Wartość poprawy izolacyjności od dźwięków uderzeniowych należy podawać wyłącznie na podstawie aktualnego badania lub deklaracji dotyczącej konkretnej maty i kompletnego układu podłogowego. Przykładowo mata grubości 3 mm wytłumi odgłos kroków o 16 dB, a grubości 5 mm – nawet o 18 dB.
Matę należy rozłożyć w kierunku i układzie określonym w instrukcji danego systemu. Przykładowo maty z elipsowatymi otworami na klej rozkłada się na podłożu tak, aby ich dłuższe boki były równoległe do dłuższych boków układanych później desek. Krawędzie leżących obok siebie mat nie mogą na siebie zachodzić, ale powinny się stykać. Sposób łączenia pasów maty, szerokość szczelin i ewentualne klejenie styków należy wykonać zgodnie z instrukcją producenta. Klej należy nakładać w sposób i w ilości przewidzianej dla konkretnego systemu maty; należy użyć wyłącznie produktu wskazanego jako kompatybilny. Sposób aplikacji kleju — pacą, pistoletem lub dyspenserem — zależy od jego konsystencji i instrukcji producenta.
9
Przed układaniem. Ważne podpowiedzi
Podłoże musi być stabilne, suche, równe, czyste i wystarczająco wytrzymałe. Przed klejeniem należy zmierzyć wilgotność jastrychu odpowiednią metodą i zapisać wynik. Trzeba również sprawdzić wilgotność desek, temperaturę i wilgotność powietrza oraz zakończyć wszystkie prace mokre w pomieszczeniu. Dopuszczalne wartości należy przyjąć z instrukcji producentów podłogi, kleju i podłoża. Przykładowe aktualne instrukcje dla wybranych podłóg warstwowych podają do 2% CM dla jastrychu cementowego i do 0,5% CM dla anhydrytowego bez ogrzewania, przy temperaturze pomieszczenia 18–24°C i wilgotności względnej 45–60%. W innych systemach wartości mogą być odmienne.
Jak ją zabezpieczać
Sposób zabezpieczenia należy dobrać do oczekiwanego wyglądu, intensywności użytkowania i wymaganej częstotliwości pielęgnacji. Oleje wnikają w powierzchniową warstwę drewna, natomiast olejowoski pozostawiają dodatkowo cienką warstwę ochronną ograniczającą wnikanie zabrudzeń. Dlatego posadzki zabezpieczone olejem i później woskiem są odporne na plamy – odbarwienia powstające w wyniku działania nie tylko wody, ale też rozlanej zupy, kawy czy coca-coli. Odporność na wodę, kawę, napoje i inne zabrudzenia zależy od konkretnego produktu, prawidłowości aplikacji, stanu powłoki oraz czasu pozostawienia płynu na powierzchni. Rozlane substancje należy usuwać bez zwłoki.
Te domy miały zniknąć z powierzchni ziemi
W pomieszczeniach intensywnie użytkowanych należy zastosować powłokę przeznaczoną do danego obciążenia, na przykład odpowiedni olejowosk twardy, olej utwardzany UV albo lakier do podłóg drewnianych.
Do zabezpieczania postarzanych podłóg można stosować między innymi oleje, oleje modyfikowane, olejowoski oraz lakiery, jeżeli są przeznaczone do podłóg drewnianych i zgodne z wcześniejszym wybarwieniem. Po aplikacji należy wykonać wyłącznie czynności wykończeniowe i pielęgnacyjne przewidziane przez producenta preparatu; nie każda powierzchnia olejowana wymaga dodatkowego woskowania.
Wygląd drewna i jego powłoki zmienia się podczas użytkowania pod wpływem światła, wilgoci, ścierania i stosowanych środków pielęgnacyjnych. Światło UV może zmieniać barwę drewna, natomiast woda i niewłaściwe środki czyszczące mogą powodować plamy albo uszkodzenie powłoki, dlatego należy przestrzegać instrukcji pielęgnacji. Dzięki działaniu promieni UV, wody, powietrza, środków pielęgnacyjnych podłoga pokrywa się patyną. Z każdym miesiącem staje się coraz piękniejsza...
