Spis treści
Gdy ochrona mienia zamienia się w inwigilację sąsiadów
Sąsiedzkie nieporozumienia potrafią narastać latami, a współczesne technologie nadzoru wizyjnego nader często stają się w tych konfliktach narzędziem presji. W miejscowości na Mazowszu rutynowy montaż domowego monitoringu przekształcił się w wielomiesięczną batalię prawną. Właściciel posesji zamontował na swoim budynku zestaw kamer, z których część rejestrowała nie tylko jego prywatne podwórko, ale również bezpośrednie otoczenie – w tym sąsiednią działkę oraz drogę publiczną.
Mieszkańcy sąsiedniej nieruchomości uznali, że stały nadzór kamer wykraczający poza teren działki narusza ich prawo do prywatności i wizerunku.
Gdy próby porozumienia zakończyły się fiaskiem, sprawa trafiła do Urzędu Ochrony Danych Osobowych. We wrześniu 2025 roku Prezes UODO Mirosław Wróblewski wydał decyzję administracyjną, nakazując właścicielowi nieruchomości zaprzestanie przetwarzania danych osobowych sąsiada za pomocą monitoringu sięgającego poza granice należącej do niego działki. Decyzja stała się ostateczna i prawomocna 16 października 2025 roku, wyznaczając jasną granicę prawną - obiektywy miały uwieczniać wyłącznie teren inwestora.
Donos na policję zdradził właściciela kamery
Wydanie ostatecznej decyzji przez urząd nadzorczy powinno zakończyć sprawę, jednak właściciel monitoringu postanowił postąpić wbrew nakazowi. Przekonany o swojej racji i dążąc do ukarania sąsiadów za drobne naruszenia, w grudniu 2025 roku oraz w styczniu 2026 roku złożył na Komendzie Powiatowej Policji zawiadomienia o popełnieniu wykroczeń drogowych przez członków rodziny sąsiadów. Do zawiadomień dołączył pliki wideo z domowego monitoringu, nagrane 8 listopada oraz 9 grudnia 2025 roku.
Okazało się to dla niego procesową pułapką. Poszkodowani sąsiedzi powiadomili Prezesa UODO o tym, że nakaz organu nie jest przestrzegany. Urząd Ochrony Danych Osobowych wystąpił do policji o przekazanie materiałów. Analiza nagrań nie pozostawiała wątpliwości, bo jedno z nich obejmowało niemal w całości drogę publiczną, a drugie uwieczniało zarówno drogę, jak i teren sąsiedniej posesji, rejestrując wizerunek mieszkańców.
Właściciel kamery, chcąc udowodnić winę sąsiada przed policją, dostarczył organom ścigania dowód na to, że sam złamał prawomocną decyzję UODO.
- Pisaliśmy też: Prywatny monitoring na posesji pod lupą UODO. Oto, gdzie kończy się prawo właściciela, a zaczyna prywatność sąsiada
Czy wolno nagrywać ulicę w imię bezpieczeństwa?
Wzywany do wyjaśnień właściciel posesji stosował zmienną linię obrony. W grudniu oświadczył pisemnie, że nie prowadzi monitoringu obejmującego działkę sąsiadów, a nagrania z wykroczeń przekazywał policji i usuwał z dysku. W kolejnym piśmie z lutego 2026 roku twierdził, że jego kamery działają wyłącznie w granicach działki, a rejestracja zdarzeń poza nią miała charakter incydentalny i służyła ochronie mienia oraz bezpieczeństwa rodziny.
Inwestor spróbował uzasadnić swoje działanie, powołując się na wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 11 grudnia 2014 roku w sprawie C-212/13 (Ryneš). Przekonywał, że w świetle orzeczenia TSUE prywatny monitoring może obejmować fragment przestrzeni publicznej, jeżeli jest to niezbędne do ochrony mienia i bezpieczeństwa.
Prezes UODO odrzucił tę argumentację. Powoływanie się na wyrok w sprawie Ryneš nie daje prawa do stałego lub uznaniowego nagrywania drogi publicznej i posesji sąsiada, zwłaszcza gdy wydano już decyzję administracyjną zakazującą takiego procederu. Ponadto wyjaśnienia ujawniły, że mężczyzna w styczniu 2026 roku nadal przekazywał policji nagrania z kamery obrotowej, której funkcjonalność pozwalała na dowolne kierowanie obiektywu poza własną nieruchomość. Dopiero w marcu 2026 roku zastąpił urządzenie obrotowe kamerą stacjonarną.
Prezes UODO ostrzega właścicieli domów - uważajcie, gdzie kierujecie obiektywy kamer monitoringu
Postępowanie administracyjne zakończyło się nałożeniem na właściciela nieruchomości kary pieniężnej w wysokości 1470 złotych. Prezes UODO przypomniał o zasadzie rozliczalności wynikającej z artykułu 5 ustęp 2 RODO. Administrator danych osobowych, którym jest właściciel domowego monitoringu, musi nie tylko przetwarzać dane zgodnie z prawem, ale również potrafić to udowodnić.
Kara w wysokości 1470 zł została uznana za proporcjonalną, skuteczną i odstraszającą. Prezes UODO Mirosław Wróblewski zwrócił uwagę na narastające zjawisko społeczne. Prywatny monitoring bywa w Polsce wykorzystywany niezgodnie z przeznaczeniem – zamiast służyć ochronie mienia, staje się narzędziem inwigilacji w sporach sąsiedzkich.
Organ nadzorczy podkreślił, że decyzje nakazujące dostosowanie kamer do wymogów prawa bywają ignorowane lub wykonywane pozornie. Nałożona sankcja finansowa ma być jasnym sygnałem dla właścicieli domów - lekceważenie nakazów UODO wiąże się z konsekwencjami finansowymi. Aby domowy monitoring był legalny, obiektywy kamer muszą być bezwzględnie skierowane wyłącznie na teren własnej posesji.
Zobacz też poniżej galerię najpiękniejszych polskich domów
20
