Spis treści
Prawo budowlane nie zawiera ogólnej definicji oczka wodnego ani zasady, że zbiornik do 50 m² jest oczkiem, a większy staje się stawem. Powierzchnia 50 m² to granica zwolnienia z formalności budowlanych. Osobno trzeba ustalić, czy inwestycja podlega Prawu wodnemu. Obiekt nazywany przez właściciela oczkiem może bowiem być urządzeniem wodnym, a określenie go jako ozdobnego lub rekreacyjnego nie przesądza o uproszczeniu procedur.
Oczko przy domu – do 50 m²
Zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 13 Prawa budowlanego budowa basenów i oczek wodnych o powierzchni nie większej niż 50 m² przy budynkach mieszkalnych jednorodzinnych oraz przy budynkach rekreacji indywidualnej nie wymaga pozwolenia na budowę ani zgłoszenia budowlanego. Zwolnienie z formalności wiąże się więc z położeniem zbiornika przy określonym budynku i nie jest ogólną zgodą na budowę dowolnego zbiornika do 50 m² na każdej działce.
W przepisach nie ustalono maksymalnej głębokości oczka, zaś większy zbiornik ogrodowy wymaga pozwolenia na budowę, zgodnie z art. 28 ust. 1. Odrębne zasady dotyczą rodzinnych ogrodów działkowych: art. 29 ust. 2 pkt 35 lit. b zwalnia z pozwolenia i zgłoszenia oczka do 10 m² i do 1 m głębokości.
Przeczytaj też: Jak założyć oczko wodne w ogrodzie? Praktyczny poradnik
Szczelna niecka a urządzenie wodne
Artykuł 16 pkt 65 Prawa wodnego uznaje za urządzenia wodne urządzenia lub budowle służące kształtowaniu zasobów wodnych albo korzystaniu z nich. W lit. c wymienia stawy, w szczególności rybne oraz przeznaczone do oczyszczania ścieków lub rekreacji. Co oznacza, że zbiornik urządzony wyłącznie dla wypoczynku również może podlegać przepisom wodnym.
Typowe oczko ogrodowe wykonuje się jako szczelną nieckę, np. wyłożoną folią, odizolowaną od wód gruntowych. Jeżeli gromadzi deszczówkę w zamkniętym układzie i nie wpływa na stosunki wodne, nie jest urządzeniem wodnym.
Izolacja dna to w Prawie wodnym kluczowe kryterium. Zbiornik wyłożony nieprzepuszczalną folią, membraną EPDM lub wykonany jako gotowa niecka jest traktowany jako sztuczny obiekt budowlany. Zbiornik bez szczelnej izolacji, zasilany wodami gruntowymi, opadowymi lub połączony z ciekiem wodnym, staje się w świetle Prawa wodnego urządzeniem wodnym niezależnie od tego, czy ma 40 m², czy 200 m².
Samo szczelnie dno to jednak nie wszystko. Żeby nie stać się urządzeniem wodnym oczko nie może wpływać na stosunki wodne, czyli nie wolno go np. zasilać z pobliskiego strumienia.
Przeczytaj też: Oczko wodne przed zimą
Staw: potrzebne pozwolenie lub zgłoszenie wodnoprawne
Na wykonanie urządzenia wodnego należy uzyskać pozwolenie wodnoprawne. Dla części stawów przewidziano jednak prostszą procedurę. Art. 394 ust. 1 pkt 9 pozwala poprzestać na zgłoszeniu wodnoprawnym, jeżeli staw ma powierzchnię do 5000 m² i głębokość do 3 m, liczoną od naturalnej powierzchni terenu.
To nie wszystkie warunki. Staw nie może być napełniany w ramach usług wodnych, lecz wyłącznie wodami opadowymi, roztopowymi lub gruntowymi. Jego oddziaływanie musi mieścić się na terenie należącym do inwestora albo inwestor musi wcześniej uzyskać pisemną zgodę właścicieli gruntów objętych oddziaływaniem. Wszystkie przesłanki trzeba spełnić łącznie. Staw większy, głębszy lub niespełniający pozostałych warunków wymaga co do zasady pozwolenia wodnoprawnego.
Osobnego sprawdzenia wymagają obowiązki wynikające z Prawa budowlanego. Dla stawów i zbiorników położonych w całości na gruntach rolnych ustawa przewiduje szczególne ułatwienia. Przy powierzchni do 1000 m² i głębokości do 3 m nie potrzeba pozwolenia na budowę ani zgłoszenia – art. 29 ust. 2 pkt 32. Przy powierzchni ponad 1000 m², lecz nie większej niż 5000 m², i głębokości do 3 m wystarczy zgłoszenie budowlane – art. 29 ust. 1 pkt 31.
Przeczytaj też: Jak założyć staw w ogrodzie
Dwa zbiorniki, różne obowiązki i formalności
Na koniec praktyczny wniosek na konkretnych przykładach.
Szczelne oczko o powierzchni 40 m² przy domu jednorodzinnym, gromadzące deszczówkę, bez połączenia z ciekiem i bez wpływu na stosunki wodne, można urządzić bez żadnych formalności. Staw o takiej samej powierzchni, zasilany wodami gruntowymi i będący urządzeniem wodnym, wymaga zgłoszenia wodnoprawnego. Z kolei większy, szczelny zbiornik nie staje się automatycznie urządzeniem wodnym tylko dlatego, że przekroczył 50 m². Wymaga jednak uzyskania pozwolenia na budowę.
Zobacz zdjęcia: Dom z basenem, bo domownik potrzebował rehabilitacji
18
