Spis treści
Wyspa umożliwia wspólną pracę w kuchni kilku osób przy przygotowywaniu posiłków i nie zmusza ich do odwracania się tyłem do reszty domu, co zapewnia kontakt z domownikami. Oszczędza się miejsce. Wyspa może mieścić pod blatem szafki i półki, co sprawia, że można pozostawić wolną przestrzeń pod ścianami, zyskując na przykład dojście do okna. Bo wszędzie ma się blisko. Dzięki ustawieniu wyspy w kuchni i umieszczeniu na niej sprzętów droga między lodówką, umywalką i płytą grzewczą jest krótka, a to ułatwia pracę.
Dlaczego warto mieć kuchnię z wyspą
Bo wszędzie ma się blisko. Dzięki ustawieniu wyspy w kuchni i umieszczeniu na niej sprzętów droga między lodówką, umywalką i płytą grzewczą jest krótka, a to ułatwia pracę.
Oszczędza się miejsce. Wyspa może mieścić pod blatem szafki i półki, co sprawia, że można pozostawić wolną przestrzeń pod ścianami, zyskując na przykład dojście do okna.
Pracuje się razem. Wyspa umożliwia wspólną pracę w kuchni kilku osób przy przygotowywaniu posiłków i nie zmusza ich do odwracania się tyłem do reszty domu, co zapewnia kontakt z domownikami.
Groźne cieśniny - zachowaj dystans
Wyspa po to jest wyspą, żeby można mieć do niej dostęp z każdej strony i żeby nie zakłócała komunikacji w reszcie kuchni czy sąsiednich pomieszczeniach. Nie może być usytuowana w przejściu do innych pomieszczeń ani zbyt blisko drzwi - wejściowych do kuchni, z kuchni do spiżarni czy balkonowych, jeśli mamy z kuchni wyjście na taras. Drzwiczki szafek i urządzeń (piekarnik, zmywarka) nie powinny ze sobą kolidować.
Przy krótszych bokach wyspy nie może zabraknąć miejsca na przejście (minimum 60 cm, a jeżeli są na tym odcinku otwierane szafki, to 80 cm), natomiast przy dłuższych - roboczych - na przejście obok osoby stojącej przy blacie (100-120 cm). W ciaśniejszych przestrzeniach trudno będzie nie tylko przecisnąć się dwóm osobom, ale także dostać do szafek pod blatem (trzeba się do nich schylić lub przykucnąć, a musi jeszcze pozostać miejsce na otwarcie drzwiczek).
W przypadku wyspy usytuowanej między kuchnią a jadalnią lub salonem zwróćmy uwagę, czy sama wyspa oraz siedzący lub krzątający się przy niej ludzie nie będą przeszkadzać w korzystaniu z innych obszarów pokoju - stołu jadalnego czy aneksu wypoczynkowego.
Wyspa źle i dobrze zaprojektowana
Wyspa źle zaprojektowana
Zbyt wąskie przejście między wyspą a ścianą. Otwierające się drzwi zmywarki zajmują całą przestrzeń przejścia, co utrudnia wyjmowanie i wkładanie do niej naczyń. Podobnie jest z piekarnikiem pod płytą kuchenną i lodówką. Drzwi wejściowe mogą uderzyć osobę stojącą lub siedzącą przy wyspie.
Wyspa dobrze zaprojektowana
Przejścia wokół wyspy są szersze i nie kolidują z drzwiami. Jest swobodny dostęp do lodówki, piekarnika i zmywarki. Sama wyspa jest szersza. Zyskujemy dostęp do okna.
Ciasno na wyspie
Musi być ona dopasowana do urządzeń, które mają się na niej zmieścić, i dodatkowo zapewnić miejsce na ich obsługę. Inne będą wymiary wyspy ze zlewozmywakiem, a inne z płytą grzewczą.
Obok zlewozmywaka powinno być około 40 cm wolnej przestrzeni (co najmniej z jednej strony) na ustawienie brudnych naczyń przed zmywaniem lub czystych po. W pobliżu zlewozmywaka wygodnie jest umieścić zmywarkę (może ona korzystać z tego samego podłączenia wody i odpływu). Trzeba jednak pamiętać, że musi się zmieścić pod blatem, a zagłębienie zlewozmywaka ogranicza przestrzeń pod nim. Oznacza to, że blat musi być większy. Mała zmywarka ma szerokość 45 cm, a większa 60 cm. Tyle więc musi pozostać blatu obok zlewozmywaka. Na szczęście, jeśli zdecydujemy się na zmywarkę, wystarczy zainstalować na wyspie jednokomorowy zlewozmywak zamiast dwukomorowego, co pozwala zaoszczędzić nieco miejsca.
W przypadku kuchenki lub płyty grzewczej potrzeba będzie 30-40 cm blatu po obu stronach. Optymalnie byłoby też montować płytę na wyspie o szerokości blatu 80 cm zamiast standardowych 60 cm (dodatkowe 20 cm za kuchenką zwiększa bezpieczeństwo osób, które się znajdują po drugiej stronie wyspy niż gotujący).
Niegościnne brzegi
Kluczowa jest decyzja dotycząca tego, w jaki sposób będziemy użytkować wyspę - czy ma nam przede wszystkim zapewnić powierzchnię roboczą, której brakuje gdzie indziej, czy też będzie miejscem na wypicie kawy, zjedzenie „śniadania w biegu” itp. W tym wypadku ważny jest łatwy dostęp do wyspy dla osób siedzących.
Trzeba pamiętać, że konieczność zachowania miejsca na nogi ogranicza głębokość szafek pod blatem. By nie rezygnować z szafek pełnej głębokości, wyspa musi mieć szerokość co najmniej 90-100 cm.
Pamiętajmy też o odpowiednich siedzeniach - przy najniższym, stołowym blacie (72-76 cm) możemy używać zwykłych krzeseł, przy wysokim barku (około 120 cm) - typowo barowych hokerów, przy blacie zaś na wysokości wygodnej do pracy (85-90 cm) - niższych stołków barowych (lub takich z dużym zakresem regulacji, które można dopasować do wysokości blatu).
Różne wyspy do różnych funkcji
Wyspa w wydzielonej dużej kuchni bardzo różni się od tej usytuowanej między aneksem kuchennym a salonem.
Wyspa w kuchni będzie jej centrum - najważniejszym, dostępnym z różnych stron miejscem wykonywania wszelkich prac związanych z przygotowaniem posiłków, ale także gotowania i zmywania, o ile tylko rozmiar pomieszczenia na to pozwoli, będzie więc najczęściej dużo większa od tej „pokojowej”. W kuchni będziemy chcieli wyspę wyeksponować, podkreślić jej charakter i rangę jako serca kuchennej maszynerii. Pomoże nam w tym dobór materiałów: solidne, grube blaty z kamienia lub drewna czy na przykład murowana podstawa wyspy (w tym wypadku upewnijmy się, że strop wytrzyma jej ciężar), a także dodatki - efektowny okap, lampa, wyeksponowane przybory do gotowania.
Wyspa na granicy salonu i kuchni nie musi, a nawet nie powinna być przesadnie rozbudowana i wyeksponowana; wskazane są proste formy, raczej zamknięte szafki niż otwarte półki.
Trzeba się zastanowić, czy część wyspowa ma bardziej oddzielać i przysłaniać kuchenne zaplecze, czy integrować obydwa pomieszczenia, być miejscem spotkania przestrzeni kuchni i salonu.
Efekt większego oddzielenia uzyskamy na przykład dzięki obniżeniu sufitu nad aneksem kuchennym, a także obudowaniu wyspy ścianką wyższą od blatu roboczego. Funkcję przesłaniającą będzie też pełnił zamontowany nad wyspą okap lub wiszące nad nią oprawy oświetleniowe. Jeśli zaś chcemy jak najbardziej włączyć aneks kuchenny do wspólnej przestrzeni salonu, wystrzegajmy się obniżania sufitu, wysokiej obudowy wyspy i masywnego okapu.
Na wyspie musi być jasno
Trzeba też uważać na błędy przy doborze oświetlenia wyspy. Jeśli światło umieścimy pod sufitem lub w suficie, ale nie bezpośrednio nad wyspą, osoba stojąca przy blacie będzie sobie zasłaniać światło, rzucając cień na miejsce pracy.
Jeżeli planujemy punkty świetlne w suficie podwieszanym nad wyspą, ulokujemy je tak, by nie raziły osób siedzących przy stole lub wyciągniętych wygodnie na kanapie w pobliskim salonie. Najlepszym rozwiązaniem są zwykle oprawy wiszące dość nisko bezpośrednio nad wyspą zawieszone - doskonale oświetlą blat wyspy, a niekoniecznie wszystko wokół.
Warto wybrać niezbyt przejrzysty klosz, ponieważ będzie wisiał na wysokości oczu stojącej obok osoby. Lepiej niech większość światła kieruje w dół. Wtedy będzie można wykorzystać w takiej lampie mniejszą, energooszczędną żarówkę.
Wyspa pod napięciem
Doprowadzenie do wolno stojącej wyspy potrzebnych instalacji może przysporzyć problemów, jeśli znajdzie się ona zbyt daleko od pionów instalacyjnych. Odpływ kanalizacji od zlewozmywaka i zmywarki trzeba będzie przeprowadzić w podłodze, pamiętając, że rura odpływowa musi być ułożona ze spadkiem w kierunku pionu. Zalecany spadek to około 4-5%. Uwaga mieszkańcy bloków! Często warstwy posadzki na stropie są zbyt cienkie, by dało się w nich przeprowadzić rurę o średnicy 5 cm, w dodatku ze spadkiem - wtedy musimy zrezygnować ze zmywania na wyspie.
Wodę doprowadzimy na wyspę bez większego problemu - także w podłodze, bo te rurki są cieńsze i mogą być układane poziomo.
Jeżeli na wyspie instalujemy kuchenkę, a nad nią okap z wyciągiem, nie można zapomnieć o odprowadzeniu powietrza z wyciągu do komina wentylacyjnego. Elastyczną rurę o średnicy około 10 cm można ukryć w suficie podwieszonym. Poziomy odcinek przewodu wentylacyjnego nie powinien być zbyt długi (do 4-5 m) i w miarę możliwości bez zakrętów; najlepiej byłoby układać go nie poziomo, a lekko w górę, w stronę komina.
Najwięcej kłopotów sprawia instalacja gazowa. Przewody doprowadzające gaz zgodnie z przepisami nie mogą być osłonięte. Oznacza to, że musimy poprowadzić je po suficie i będą widoczne albo umieścić w wentylowanym kanale w podłodze, co jest kosztowne i nie zawsze możliwe.
Bardzo ważna jest również odpowiednia instalacja elektryczna. Prąd trzeba będzie doprowadzić do okapu lub pochłaniacza, oświetlenia, ewentualnego piekarnika, zmywarki, młynka pod zlewem oraz płyty kuchennej; do płyty elektrycznej i indukcyjnej potrzebna jest zazwyczaj specjalna instalacja trójfazowa. Nawet jeśli nie planujemy montowania na wyspie stałych urządzeń, pamiętajmy o gniazdach niezbędnych przy blacie roboczym.
