Spis treści
W tym roku do konkursu zgłoszono 16 realizacji
Szesnaście realizacji znalazło się na liście obiektów zakwalifikowanych do 28. edycji Nagrody im. Jana Baptysty Quadro. To przyznawana od 1999 roku nagroda dla najlepszych realizacji architektonicznych ukończonych w Poznaniu w poprzednim roku. Organizatorem konkursu jest Miasto Poznań - mogą w nim brać udział zarówno duże inwestycje publiczne i mieszkaniowe, jak i niewielkie, prywatne realizacje.
Kandydatów mogą zgłaszać mieszkańcy Poznania, działające w mieście instytucje, autorzy projektów oraz członkowie jury. Warunki są dwa: obiekt musi znajdować się w granicach miasta i zostać oddany do użytkowania w roku poprzedzającym daną edycję. Zgłoszenia są następnie weryfikowane m.in. pod kątem terminu ukończenia inwestycji, lokalizacji oraz składu autorskiego. W tym roku do konkursu zgłoszono 16 realizacji i wszystkie przeszły do drugiego etapu. Aby się w nim znaleźć, obiekt musi zdobyć głosy co najmniej trzech członków jury. Jurorzy mogą wskazać więcej niż jednego kandydata, dlatego na tym etapie nie chodzi jeszcze o wyłonienie ścisłej czołówki, ale o wskazanie realizacji, które zasługują na dokładniejszą ocenę.
Czytaj także: Nagroda Jana Baptysty Quadro w Poznaniu. 16 realizacji zakwalifikowanych do 28. edycji nagrody
Ta odbywa się już nie na podstawie zdjęć czy dokumentacji projektowej, ale podczas objazdu. Jury ogląda zakwalifikowane budynki na miejscu, oceniając nie tylko samą architekturę, lecz także jej funkcjonowanie w rzeczywistym otoczeniu i relację z istniejącym kontekstem. Zwycięzca powinien zostać wybrany w drodze konsensusu, a jeśli okaże się to niemożliwe – w głosowaniu. Jury może przyznać jedną Nagrodę Główną oraz wyróżnienia.
W tegorocznej jedenastoosobowej kapitule znaleźli się przedstawiciele miasta, środowiska architektonicznego i urbanistycznego oraz samorządu zawodowego. Przewodniczy jej zastępczyni prezydenta Poznania Natalia Weremczuk, a wśród jurorów są m.in. Architekt Miasta Poznania Piotr Sobczak, Miejski Konserwator Zabytków Joanna Bielawska-Pałczyńska oraz Dorota Sibińska z XYstudio.
Wśród szesnastu kandydatów znalazły się dwa pojedyncze domy jednorodzinne zaprojektowane przez PL Architekci oraz zespół Siedmiu Domów autorstwa pracowni Insomia. To właśnie tym trzem realizacjom przyglądamy się dokładniej.
Siedem Domów, INSOMIA
Siedem Domów Zakopiańska to zrealizowany w Poznaniu zespół mieszkaniowy zaprojektowany w latach 2021–2024. Inwestycja powstała w głębi istniejącej zabudowy, na terenie wyposażonym już w miejską infrastrukturę. Zespół składa się z siedmiu domów o łącznej powierzchni użytkowej 1136,75 m². Inwestorem było AREA DEVELOPMENT.
Czytaj także: Polacy uwielbiają domy parterowe i nieduże. Też marzycie o takim? Oto trzy projekty wygodnych domów, które Was nie zrujnują
Jednym z głównych założeń było uniknięcie prostego, szeregowego układu zabudowy wzdłuż drogi dojazdowej. Zgodnie z zapisami planu miejscowego wydzielono działkę drogową z przełamaniem, które pozwoliło odejść od jednej osi kompozycyjnej. Budynki przesuwają się względem siebie, różnią się rozplanowaniem i zamykają kolejne widoki. Jednocześnie zachowują wspólne cechy, dzięki którym układają się w jeden zespół. Droga pomiędzy nimi pełni także funkcję wspólnej przestrzeni dla mieszkańców, a ta część osiedla nie została ogrodzona.
Skalę domów od strony drogi ograniczono poprzez obniżenie gzymsów i nisko schodzące połacie dachów. Ponieważ takie rozwiązanie zmniejsza powierzchnię użytkową poddaszy, w bryłach pojawiły się kubiczne wykusze, często zajmujące całą szerokość pomieszczenia. Pełną wysokość wnętrz zachowano przede wszystkim w miejscach, w których wymagał tego układ funkcjonalny. Kolorystykę i formę zabudowy dostosowano do istniejącego sąsiedztwa. Projekt uwzględnia również retencję wody oraz ograniczenie powierzchni utwardzonych. Kształt dojazdów i ich łukowe zakończenia opracowano na podstawie analizy ruchu samochodów. Za konstrukcję odpowiadało APNEA Budownictwo. Realizacja otrzymała nominację w 6. edycji Nagrody Architektonicznej Województwa Wielkopolskiego.
Dom Wokół Drzewa, PL.ARCHITEKCI
Dom Wokół Drzewa powstał w Poznaniu według projektu pracowni PL.ARCHITEKCI. Projekt opracowywano w latach 2020–2022, a realizacja trwała do 2025 roku. Punktem wyjścia dla koncepcji były spadek terenu oraz rosnąca niemal na środku działki stara sosna. Budynek zaprojektowano wokół drzewa, pozostawiając mu przestrzeń potrzebną do dalszego wzrostu.
Czytaj także: Zanim białe wille. Kolonia Łaskiego była początkiem nowej Saskiej Kępy i eksperymentów
Naturalne nachylenie działki wykorzystano do podziału programu na dwa poziomy. W dolnej części znalazły się garaż oraz strefa rekreacyjna, natomiast kondygnację mieszkalną wyniesiono wyżej i połączono bezpośrednio z ogrodem. Dzięki częściowemu zagłębieniu dolnego poziomu od strony strefy dziennej dom odbierany jest jako parterowy. Do garażu prowadzi zjazd, który omija istniejącą sosnę. Jej położenie wpłynęło więc nie tylko na bryłę, ale również na sposób poruszania się po działce.
Dom ma zwartą, geometryczną formę. Na elewacjach zastosowano beton architektoniczny o wyraźnej fakturze oraz ciemne materiały wykończeniowe. Od strony ogrodu strefa dzienna została szeroko przeszklona i otwarta na taras oraz otaczającą zieleń. W salonie umieszczono obrotowy kominek, który można skierować zarówno w stronę wnętrza, jak i tarasu.
Na dolnej kondygnacji, obok garażu, zaprojektowano strefę sportową i spa. Siłownia ma własne wyjście na osłonięty taras, a w głównej łazience nad prysznicem wykonano świetlik dachowy. We wnętrzach wykorzystano m.in. len, wełnę i skórę, a także polską sztukę. Za konstrukcję budynku odpowiadało BSD KONSTRUKCJE. W 2025 roku realizacja otrzymała nominację do nagrody Polski Cement w Architekturze SARP.
Dom z Brzozami, PL.ARCHITEKCI
Dom z Brzozami powstał w Poznaniu - również - według projektu pracowni PL.ARCHITEKCI. Projekt opracowywano w latach 2022–2024, a realizacja trwała od 2023 do 2025 roku. Punktem wyjścia były warunki zastane na działce: lekko wznoszący się, pofalowany teren oraz 33 rosnące na nim brzozy. Budynek usytuowano tak, aby nie wycinać żadnej z nich.
Na formę domu wpłynęły również zapisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Wymagały one zastosowania skośnego dachu i kalenicy równoległej do drogi oraz zachowania obowiązującej linii zabudowy w odległości 5 metrów od granicy działki. Architekci wykorzystali te ograniczenia, projektując prostą bryłę z dwuspadowym dachem bez okapów. Na piętrze zastosowano szerokie lukarny biegnące wzdłuż elewacji, które ograniczają skosy we wnętrzach i otwierają je na korony drzew.
Dom inaczej kształtuje relację z otoczeniem od strony ulicy i ogrodu. Elewacja frontowa ma niewiele przeszkleń, a brama garażowa została zlicowana ze ścianą. Wejście umieszczono natomiast w bocznej elewacji. Od strony ogrodu pojawiają się duże przeszklenia oraz tarasy. Różnice wysokości terenu wykorzystano do wydzielenia zewnętrznych stref wypoczynkowych.
Układ i rozmieszczenie otworów podporządkowano istniejącym drzewom. Brzozy rosną bezpośrednio przy elewacjach i przeszkleniach, dzięki czemu są widoczne z wielu pomieszczeń. Jasna kolorystyka zastosowana na zewnątrz została powtórzona we wnętrzach. Materiał elewacyjny wprowadzono także do strefy dziennej. Program domu obejmuje m.in. salon połączony z kuchnią z wyspą oraz prywatną część z sauną. Za konstrukcję budynku odpowiadało BSD KONSTRUKCJE.
Wyniki konkursu zostaną ogłoszone 16 października 2026 r. o g. 13.00 na Wydziale Architektury Politechniki Poznańskiej.
