| muratordom.pl » Instalacje » Kominki i piece wolno stojące » Kotły i kominki na pelety. Ekologiczne i wygodne ogrzewanie domu

Kotły i kominki na pelety. Ekologiczne i wygodne ogrzewanie domu

Pelety to paliwo, którego mimo całej masy zalet, wciąż nie potrafimy docenić. Nowoczesne kotły i kominki na pelety gwarantują ekologiczne ogrzewanie domu, a samo paliwo jest znacznie wygodniejsze w użyciu od węgla. Dowiedz się więcej o ogrzewaniu domu peletami i urządzeniach, jakie do tego służą.

Zmiana systemu ogrzewnia - z węgla na pelety

Zdecydowana większość właścicieli domów jednorodzinnych decyduje się na ogrzewanie ich kotłami na paliwa stałe, a najpopularniejszym paliwem do nich jest węgiel.

Ta sytuacja może się jednak zmienić, bo w obowiązujących od początku 2014 r. "Warunkach Technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie" pojawiło się wymaganie, by wskaźnik rocznego obliczeniowego zapotrzebowania domu jednorodzinnego na nieodnawialną energię pierwotną do ogrzewania, przygotowywania ciepłej wody i wentylacji EP H+W nie był wyższy niż 120 kWh/(m2rok).

Można to osiągnąć, stosując znacznie skuteczniejsze niż dotychczas ocieplenie domu.

Jednak jest też prostszy sposób – zastosowanie urządzenia grzewczego wykorzystującego energię ze źródeł odnawialnych. Obliczając zapotrzebowanie na energię pierwotną, uwzględnia się bowiem współczynnik nakładu energii na wytworzenie i dostarczenie jej nośnika do budynku. Dla węgla, gazu i oleju opałowego wynosi on 1,1, ale dla biomasy zaledwie 0,2. Czyli zastosowanie do ogrzewania domu kotła na biomasę, zamiast na inne paliwo, jest najprostszym sposobem na znaczne obniżenie wartości EP H+W budynku.

Rewolucyjne  pelety

Zapewne nie do wszystkich trafiają argumenty o ekologicznych walorach biomasy, lecz jej zalety się na nich nie kończą. Wbrew pozorom biomasa może być paliwem praktyczniejszym niż węgiel.

Palenie w kotle gałęziami czy słomą może się kojarzyć z kłopotliwym transportem, przechowywaniem i przygotowaniem ich do użycia jako paliwa oraz z koniecznością częstego uzupełniania ich w palenisku. Tak było kiedyś i z tego względu niektórzy wciąż myślą, że palili nimi tylko ci, których nie było stać na węgiel i że drewno jest dobre do okazjonalnego palenia w kominku „dla zabawy”. Ale dziś trzeba ten sposób myślenia zmienić, bo do spalania biomasy konstruuje się zaawansowane technicznie urządzenia, a tego typu paliwo jest dostępne w formie bardzo praktycznych peletów. To właśnie dzięki nim ogrzewanie biomasą może być wygodniejsze niż węglem.

Pelety to granulat wytworzony z trocin, wiórów i zrębków drzewnych sprasowanych pod bardzo wysokim ciśnieniem. Ta operacja sprawia, że w stosunkowo niewielkiej objętości znajduje się sporo substancji, z której w wyniku spalenia uwalnia się ciepło. Z kilograma peletów wysokiej jakości otrzymuje się go co najmniej 16,5 MJ, czyli 4,6 kWh przy pomiarach zgodnych z normami europejskimi, a według DIN nawet 18 MJ.  Pelety zawierają znacznie mniej wilgoci niż typowe sezonowane drewno opałowe, a ponieważ są sprzedawane w workach foliowych, łatwo ten stan utrzymać.

Autor: Zakład Metalowo-Kotlarski SAS

Spalanie peletów jest możliwe w każdym kotle na paliwo stałe, ale jest najefektywniejsze, najwygodniejsze i najbezpieczniejsze, gdy wykorzystuje się do tego specjalny kocioł na pelety

Oprócz dobrych parametrów energetycznych bardzo ważną zaletą peletów są ich właściwości użytkowe. Forma granulatu o średnicy poniżej 1 cm i długości do 4 cm została przyjęta po to, żeby można go było łatwo dozować automatycznymi podajnikami stosowanymi nie tylko w kotłach grzewczych, ale także we wkładach i wolno stojących piecach kominkowych. Mogą to być znane również z kotłów na ekogroszek podajniki ślimakowe (spiralne), a dzięki niewielkiej masie peletów z powodzeniem stosuje się też podajniki pneumatyczne, umożliwiające ich transport na dużą odległość. Wtedy zapas peletów można zgromadzić poza kotłownią, nawet w osobnym budynku gospodarczym lub zbiorniku ustawionym na dworze, i może on być tak duży, żeby przez cały sezon grzewczy nie trzeba go było uzupełniać.

Wygodna obsługa kotła na pelety

Ponieważ pelety są dozowane do kotła automatycznie, użytkownik jest zaangażowany w jego obsługę tylko sporadycznie – jest to chyba największą zaletą kotłów na pelety w porównaniu z tymi na węgiel czy zwykłe drewno opałowe. Ponadto, pelety są rozpalane przez zamontowane w palniku grzałki uruchamiane automatycznie przez sterownik. W kotłach są też montowane  samoczynne systemy gaszenia płomienia i zabezpieczające przed jego cofnięciem się do zasobnika paliwa.

Zatem mając do dyspozycji duży zasobnik na pelety, można ogrzewać dom stosunkowo niedrogim paliwem stałym i jednocześnie cieszyć się niemal taką wygodą obsługi kotła jak w przypadku korzystania z droższego oleju opałowego.

Zaletą peletów w porównaniu z węglem jest też łatwiejsze utrzymanie czystości – załadunkowi paliwa nie towarzyszy wznoszenie się czarnego pyłu pokrywającego wszystko dookoła.

PAMIĘTAJ

Jak kupić sprawdzone pelety?

Jest bardzo dużo zakładów produkujących pelety, ale nie wszystkie oferują produkty wysokiej jakości, spełniające jakiekolwiek normy.  Niektóre pelety z założenia są dalekie od ideału, bo są przeznaczone do spalania w kotłach przemysłowych – mogą zawierać różne zanieczyszczenia i powodować odkładanie się zgorzeliny czy spieku blokującego palnik oraz mechanizm czyszczący kotła małej mocy. Ponieważ mają niewielką odporność mechaniczną, mogą się rozpadać i blokować podajniki ślimakowe, przez co nie udaje się spalić paliwa w całości. W tej sytuacji nawet bardzo atrakcyjna cena peletów nie przekłada się na niski koszt ogrzewania. Dlatego  kupując pelety do zastosowań domowych, lepiej wybierać te najlepsze, mimo że są droższe.

Świadectwem wysokiej jakości peletów są certyfikaty DINplus i nowszy europejski EN-plus A1 przyznawany paliwu wyprodukowanemu z czystego drewna, o wysokiej wartości opałowej, niskiej zawartości popiołu oraz jego niewielkiej spiekalności, dzięki czemu nie przylega do palnika. Wymagania normy EN-plus w klasie A1 spełniają pelety o średnicy 6 mm z tolerancją 1 mm, długości 3,15-40 mm, gęstości nie mniejszej niż 600 kg/m3, zawartości wilgoci nie większej niż 10%, zawartości popiołu poniżej 0,7%, temperaturze jego topnienia co najmniej 1200oC i wartości opałowej minimum 16,5 MJ/kg. Pelety w klasie A2 mogą mieć większą zawartość popiołu (do 1,5%) i niższą temperaturę jego topnienia (1100oC) – są przeznaczone do stosowania w większych instalacjach. Niespełniające tych wymagań mogą być jeszcze zakwalifikowane jako klasa EN B. Użytkownicy domowych kotłów raczej nie będą z nich zadowoleni.

Jak działa palnik w kotle na pelety?

Pelety można spalać tak jak każde paliwo stałe – nawet w najprostszym palenisku. Ale wszystkie ich zalety ujawniają się, gdy używa się do tego palnika przeznaczonego specjalnie do spalania granulatu drzewnego.

W urządzeniach skonstruowanych do spalania peletów taki palnik jest umieszczony w korpusie, ale są też palniki do montażu w dowolnym kotle – na przykład zamiast palnika do spalania oleju albo w drzwiczkach kotła zasypowego (na paliwo stałe). Sam palnik montuje się wtedy na zewnątrz korpusu, do wewnątrz wprowadza się tylko dyszę z niewielkim rusztem.

Palnik na pelety to dość skomplikowane urządzenie sterowane elektronicznie. Oprócz rusztu, na który trafia paliwo z dołączonego podajnika, jest w nim też wentylator nadmuchujący powietrze z tlenem potrzebnym do spalania i grzałka inicjująca zapłon. Po uruchomieniu palnika włączają się grzałka oraz wentylator i przez zaprogramowany czas jest podawane paliwo. Po dostarczeniu jego rozruchowej dawki układ sterujący zatrzymuje podajnik i czeka na sygnał obecności płomienia ze znajdującego się w palniku czujnika (fotokomórki). Gdy pojawi się płomień, podajnik jest ponownie uruchamiany. Zaczyna dostarczać niewielkie dawki paliwa i przez zaprogramowany okres, o długości zależnej od mocy palnika, stopniowo je zwiększa, aż do osiągnięcia docelowej wydajności.

Paliwo jest podawane do chwili, w której woda w kotle nagrzeje się do temperatury ustawionej na termostacie zamontowanym w kotle. Wtedy termostat wyłącza podajnik, ale wentylator pracuje nadal, dopóki czujnik płomienia nie zarejestruje jego zaniku. Paliwo przestaje być uzupełniane do chwili, gdy temperatura wody w kotle obniży się do wartości powodującej, że termostat wysyła do sterownika sygnał o konieczności uruchomienia podajnika.

Gdyby w międzyczasie paliwo się dopaliło i płomień wygasł, sterownik włączy na pewien czas nadmuch powodujący oczyszczenie rusztu z popiołu, a następnie zatrzyma wentylator. Kiedy sterownik otrzyma z termostatu kotła sygnał inicjujący procedurę startową, palnik zostanie ponownie uruchomiony.

Co decyduje o sprawności kotła na pelety?

Wysoką sprawność procesu spalania osiąga się dzięki utrzymywaniu optymalnego składu mieszanki paliwowo-powietrznej. W kotłach na pelety odpowiada za to układ automatyki z odpowiednimi czujnikami (sondą lambda, czujnikiem temperatury i ciśnienia w komorze spalania) współpracujący z podajnikiem i wentylatorem. Z im większą precyzją można regulować ich wydajność, tym większą sprawność osiąga kocioł.

W unoszących się nad rusztem spalinach wciąż są jeszcze substancje, które można spalić i dzięki temu uzyskać sporą ilość ciepła – jest to tak zwany gaz drzewny. Aby go spalić, do kotła musi być doprowadzone powietrze nazywane wtórnym – w odpowiednim miejscu i w określonej ilości.  Dopracowany układ doprowadzenia powietrza jest kluczem do konomicznej pracy kotła. Jest on inny w kotłach na pelety, a inny w tych na węgiel. Z tego względu zakup kotła na ekogroszek (bez specjalnych dysz doprowadzających powietrze wtórne) w celu palenia w nim peletami to niezbyt dobry pomysł – nie uzyska się tak wysokiej sprawności jak w kotle przeznaczonym do stosowania tego paliwa.
Na sprawność spalania ma wpływ także możliwość wygaszenia płomienia i ponownego rozpalenia paliwa przez grzałkę. W kotłach na ekogroszek, w których grzałki nie ma, sterownik podtrzymuje płomień dzięki uzupełnianiu paliwa w palniku, przez co może być ono zużywane niepotrzebnie.

Autor: Olimpia Splendid

Piec na pelety to dobre rozwiązanie dla tych, którzy nie chcą się zajmować rozpalaniem i dokładaniem drewna. Jednorazowy zasyp paliwa umożliwia działanie pieca przez kilkanaście godzin, a nad procesem spalania czuwa elektronika

Kominki i piece wolno stojące na pelety

Wygoda korzystania z peletów spowodowała, że palniki na to paliwo trafiły także do wkładów kominkowych i pieców wolno stojących. Takie urządzenia działają podobnie jak kominki i piece gazowe – są sterowane elektronicznie, nawet zdalnie (pilotem). Jeśli zatem ktoś uważa, że palenie drewnem jest bardziej ekologiczne niż gazem, bądź po prostu nie ma możliwości korzystania z gazu, może wybrać urządzenie na pelety o podobnej funkcjonalności co gazowe.

Problemem jest w tym wypadku magazynowanie peletów – piec wstawiony do salonu nie powinien być bardzo duży, a wtedy nie ma w nim miejsca na zapas paliwa. Zintegrowane zasobniki mieszczą go tyle, żeby wystarczyło na kilkanaście godzin palenia. Większe można ukryć wewnątrz obudowy wkładu kominkowego. W tym celu są produkowane zasobniki o nietypowych proporcjach – bardzo wąskie, do zabudowy za wkładem. Można też ustawić kominek czy piec przy ścianie oddzielającej pokój od pomieszczenia gospodarczego i w tym pomieszczeniu umieścić zasobnik, a rurę podajnika przeprowadzić przez otwór w ścianie.

Przeczytaj dodatkowo:
Obudowa kominka krok po kroku

Obudowa kominka krok po kroku. Mini przewodnik pomoże w podjęciu poważnych decyzji, jeśli masz w planach...

Drewno opałowe. Jaki rodzaj drewna wybrać do...

W kominku nie wolno palić przypadkowym drewnem. Opał wymaga odpowiedniego przygotowania. Jakie powinno być...

Jaki kominek wybrać? Modernizacja ogrzewania...

Jaki kominek wybrać? Właściciele pewnej nieruchomości zdecydowali się na modernizację domu. System ogrzewania...

Koza czy kominek tradycyjny? Który sposób...

Sezon grzewczy już niedługo ruszy pełną mocą. Ogrzewanie domu z pomocą kominka to zapewne znaczna oszczędność...

Jakie warunki musisz spełnić, aby przyłączyć...

Inwestując w zakup i montaż kozy grzewczej warto podłączyć ją do centralnego ogrzewania. Dzięki temu...

Kominek czy koza - wybieraj świadomie. Artykuł do...

Walory użytkowe kominka i kozy są podobne, wymogi instalacyjne – zbliżone, choć dla tego drugiego nieco...

Żaden utwór zamieszczony w serwisie nie może być powielany i rozpowszechniany lub dalej rozpowszechniany w jakikolwiek sposób (w tym także elektroniczny lub mechaniczny) na jakimkolwiek polu eksploatacji w jakiejkolwiek formie, włącznie z umieszczaniem w Internecie - bez pisemnej zgody ZPR Media S.A.. Jakiekolwiek użycie lub wykorzystanie utworów w całości lub w części z naruszeniem prawa tzn. bez zgody ZPR Media S.A. jest zabronione pod groźbą kary i może być ścigane prawnie.